Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/2283 K.2017/12626

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, 2011 yılından itibaren davalı ... şirketinin elektrik faturalarına enerji bedeli haricinde kayıp kaçak, sistem kullanım, perakende satış hizmet , iletim sistem kullanım, dağıtım sistem kullanım bedelleri adı altında tüketim bedelleri yansıttığını, kendilerinden 2011 yılı itibari ile 12 aylık ödenen faturalarda bu kalemler için toplam 277.104,81 TL ücret tahsil edildiğini ileri sürerek, yasal dayanaktan yoksun bu kesintilerin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, yetki itirazında bulunduklarını,kayıp kaçak vb. bedellerin sözleşmenin 4.3. Maddesinde ve 4628 sayılı elektrik piyasası kanunun hükümlerine göre ... tarafından belirlenen ve enerjinin nakli için dava dışı ... tarafından davalı aracılığı ile ve dava dışı ...'a ödenmek üzere tahsil edilen ücretler olduğunu, kendilerinin aracı konumunda bulunduğunu, bu sebeple taraflarına husumet yöneltilemeyeceğini savunarak,davanın reddini istemiştir.

Mahkemece;dava konusu edilen dağıtım bedeli, kayıp enerji bedeli, sayaç okuma bedeli, iletim bedeli, perakende satış hizmeti bedelinin dağıtım faaliyeti kapsamında dağıtım şirketi olarak faaliyet gösteren dava dışı şirket tarafından tahsil edildiği,aboneliğin dava dışı ... şirketi ile davalı ... arasında yapıldığı,davalının ise üretici - tedarikçi konumunda olup bu bedellerin dağıtım şirketi adına tüketiciden tahsil edilmesinde aracılık hizmeti verdiği, bu nedenle davalının davada pasif husumet ehliyeti bulunmadığından bahisle davanın usulden reddine karar verilmiş,hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, elektrik abonesinden tahsil edilen kayıp-kaçak vb. bedellerin istirdadı istemine ilişkindir.Davada sıfat, tarafın, dava konusu maddi hukuk ilişkisinin süjesi olup olmamasıyla ilgilidir. Sıfat, davanın tarafı ile dava konusu hak arasında "hak ilişkisine dayalı bağ" dır. Taraf ve dava ehliyeti; davanın tarafları ile ilgili olduğu halde, sıfat, dava konusu hakka ilişkindir.

Uygulamada sıfat yerine genel olarak "husumet", davacı bakımından "aktif husumet ehliyeti", davalı bakımından "pasif husumet ehliyeti" tabirleri kullanılmaktadır. Somut olayda;davacı ... yönetimi ile davalı ...

Üretim A.Ş. arasında 17.06.2010 tarihli elektrik enerjisi satışına ilişkin sözleşme akdedildiği,yine davalı şirket ile dava dışı ... arasında da 21.01.2004 tarihli dağıtım sistem kullanım anlaşmasının akdedildiği anlaşılmaktadır.Dosya kapsamında yer alan elektrik faturaları incelendiğinde ise,söz konusu davaya konu edilen bedellerin davalı şirket tarafından davacıya fatura edildiği ve yine bu bedellerin davacı tarafça davalı şirkete ödendiği de sabittir.

Her ne kadar mahkemece abonelik sözleşmesinin davacı ile dava dışı ... arasında yapıldığı ve üretici-tedarikçi konumunda olan davalı şirketin ise talep konusu bedelleri dağıtım şirketi adına tahsil etmek konusunda (... adına) aracılık hizmeti verdiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de;yukarıda açıklandığı üzere davacı ile davalı şirket arasında 17.06.2010 tarihli abonelik sözleşmesinin akdedildiği,davacı ile dava dışı ... arasında herhangi bir abonelik sözleşmesinin bulunmadığı,bunun yanı sıra davalı şirket ile dava dışı ... arasında akdedilen dağıtım sistem kullanım anlaşmasının ise yalnızca bu iki şirket arasındaki iç ilişkide sonuç doğuracağı ve davacı yönünden bir bağlayıcılığının bulunmayacağı da kuşkusuzdur.

Bu nedenlerle mahkemece davalı yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş,bozmayı gerektirmiştir.