Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/6220 K.2017/10490

Taraflar arasındaki maddi ve manevi tazminat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, asıl davanın ve birleşen davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiş, duruşmalı olarak incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle; daha önceden belirlenen, 20.06.2017 tarihli duruşma günü için yapılan tebligat üzerine; temyiz eden davalı ... vekili Av.....Işkın geldi. Karşı taraf adına gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Asıl davada davacılar vekili; müvekkillerinin küçük kızları Hazal'ın evin damına çıkarak kardeşleriyle oyun oynadığını, oyun oynarken evin yakınından geçen ve bir kısmının da evin üzerinde yakın mesafede bulunan davalı kuruma ait yüksek gerilim hattına kapılarak iki kolunun dirsek bölgesinden kaybettiğini, ayrıca vücudunun diğer bir kısmının da ağır biçimde yandığını, müvekkillerinin küçük kızlarının şuanda hiçbir iş yapamaz durumda olduğunu, günlük yaşamını anne ve babasının yardımıyla sürdürdüğünü,

müvekkillerinin kızlarının 12 yaşında olup olayda herhangi bir kusurunun bulunmadığını,davalı kurumun özensizliği ve sorumsuzluğu yüzünden elektrik çarpması olayına maruz kalarak yaşam boyunca sakat kaldığını, bunun manevi acısını yaşam boyu çekeceğini ileri sürerek beden gücü kaybına uğrayan Hazal için şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari temerrüt faiziyle birlikte.

300.000,00 TL manevi tazminatın ise yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 09/11/2015 tarihinde ıslah dilekçesi fazlaya ilişkin dava ve talep haklarının saklı tutulmasına, Hazal için 849.492,19 TL (meslekte kazanma gücünü kaybetme ve bakım gideri tazminatı) maddi zararın olay tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılar ..... ve Teknik Elektrik İnş. San. ve Tic.Ltd.Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen dosyada davacılar vekili; asıl davaya konu olay nedeniyle müvekkili 12 yaşındaki Hazal'ın ömür boyu sakat kaldığını, hayatını tek başına sürdüremeyecek olup bakıcıya muhtaç hale geldiğini, Hazal'ın ergenlik ve diğer dönemlerde vücudunun değişimi nedeniyle kullanacağı protez ayak ve kolların bedelinin verilmesi gerektiğini, ayrıca müvekkili bu hale geldiğinden ailesine destek olmayacağını, kaza nedeniyle müvekkilinin büyük travmalar yaşadığın ve büyüdükçede yaşamaya devam edeceğini, kaza nedeniyle anne ve babasının psikolojilerinin bozulduğunu, beraber yaşadıkları dede, nene, amca ve kardeşlerinin artık çalışamayacak, oynayamayacak,

evlenemeyecek, yatalak ve bakıma muhtaç Hazal'ı hergün görüp üzüleceklerini ileri sürerek şimdilik 1.000 TL maddi tazminat ile 400.000 TL manevi tazminat, müvekkili İsmet ve ... için belirlenebilmesi mümkün olduğu anda arttırılmak üzere şimdilik 1.000'er TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 150.000'şer TL manevi tazminat, müvekkilleri dede, nene, amca ve kardeşler için ayrı ayrı 50.000 TL manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili; olayın meydana geldiği iddia edilen noktada bulunan elektrik hatlarının evden uzaklığının 2 metreden fazla olup Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliğine uygun olduğunu, olayda kurumlarının herhangi bir kusurunun bulunmadığını, davacı tarafın olay günü elektrik hatlarına herhangi bir müdahalede bulunup bulunmadığıyla ilgili hususların araştırılıp söz konusu binanın inşaat ruhsatının bulunup bulunmadığı,

binanın hangi tarihte yapıldığının belirlenmesi gerektiğini, olayın gerçekleştiği yerdeki direklerde uyarıcı tehlike levhası olmasına rağmen davacı tarafın olası ihmalli davranışlarının olup olmadığının araştırılması gerektiğini, ayrıca arıza onarım ve bakım işlerinin anahtar teslimi şeklinde yüklenici firmalara ihale edilmesi sebebiyle olayın müvekkili şirketin sorumluluk alanına girmediğini, kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini, davacı tarafın talebinin zamanaşımına uğradığını ileri sürerek davanın usulden ve esastan reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili; birleşen dosyaya ilişkin cevabında; Batman 1. Asliye Hukuk Mahkemesine açılan 2013/539 Esas sayılı dosyada da ... için 1.000 TL maddi, 400.000 TL manevi tazminat talebinde bulunulduğunu, aynı konu ve aynı sebeplerle açılan davanın derdestlik nedeniyle reddinin gerektiğini, gerek anne ve baba, gerek diğer davacılar için fahiş miktarda manevi tazminat istendiğini, Batman ili Merkez elektrik onarım ve bakım işlerinin ihale usulüyle Teknik Elektrik İnş.San. ve Tic.Ltd.Şti. firması tarafından üstlenildiğini, 3.kişilere verilecek can ve mal kaybından yüklenici firmanın sorumlu olduğunu bu nedenle müvekkili şirkete husumet yöneltilemeyeceğini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen davada davalı Teknik Elektrik İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi davaya süresinde cevap vermemiştir.

Mahkemece, 07/02/2014 tarihli kusur raporuna göre, kazanın oluşumuna davalı ...'ın %75 kusuru ile sebebiyet verdiği, davacı ...'ın ve anne babasının ise %25 oranında kusurlu bulundukları, davalı ...'ın her ne kadar kusur raporuna itirazı mevcut ise de yeni bir bilirkişi incelemesi talebi olmadığından dosyanın kusur yönünden bir üst kurula tevdi edilmediği,

Adli Tıp Kurumu raporuna göre davacı küçük Hazal'ın geçirdiği kaza sonucu E cetveline göre %73.0 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, iyileşme süresinin 27/01/2013 tarihinden itibaren 6 (altı) aya kadar uzayabileceği, bu süre zarfında mesleğini icra edemeyeceği ve başka birinin sürekli bakımına muhtaç olduğunun tespit edildiği, bu raporlara göre hesaplanan 12/03/2015 tarihli hesap uzmanı bilirkişi raporu hükme esas alınarak, davacı ...'ın bu kaza nedeniyle 398.838,48 TL iş göremezlik zararı ile 450.653,71 TL bakım gideri olmak üzere toplam 849.492,19 TL maddi zararının olduğu anlaşıldığı,

birleşen dosya açısından yapılan değerlendirmede ise; davacı ... yönünden asıl dosyada ...'a yönelik maddi ve manevi tazminat talebi olduğundan ve bu talepler yönünden hüküm kurulduğundan davacı ...'ın maddi ve manevi tazminat talepleri yönünden HMK'nın 114/1-ı fıkrasına göre davanın usulden reddine karar vermek gerektiği, birleşen dosya davalısı Teknik Elektrik İnş. San. ve Tic. Ltd.

Şti. ile davalı ... arasında sözleşme imzalandığı ve bakım ve onarım işlerinin bu firma tarafından üstlenildiği, bu nedenle bu şirketin de müştereken ve müteselsilen davalı ... ile birlikte sorumluluğunun bulunduğu, bu davalı yönünden açılan davanın kabulü ile Hazal için toplam 849.492,19 TL maddi tazminat ile 75.000,00 TL manevi tazminatın asıl dosyada hükmedilen miktar ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davalıdan tahsili gerektiği,

davacı ...'ın anne-babası olan Hasine ve ...'ın maddi tazminat taleplerinin ise çocukları olan davacı ...'ın vefat etmemesi nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı hakları bulunmadığı davacı ...'ın meydana gelen kaza sonucu ciddi şekilde yaralandığı, kollarını dirsekten itibaren kaybettiği, uzun süre tedavi gördüğü, ayrıca maluliyet kaybına uğradığı,

küçüğün anne-babası, kardeşleri ve dede ve büyükannesi olan davacıların bu süreçte ve yaşamlarının geri kalan bölümünde derin bir endişe ve üzüntü duymalarının kaçınılmaz olduğu gerekçesi ile asıl davanın kabulü ile davacı ... için 398.838,48 TL iş göremezlik zararı ile 450.653,71 TL bakım gideri olmak üzere toplam 849.492,19 TL maddi tazminatın, olay tarihi olan 27/01/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile,

75.000,00 TL manevi tazminatın, olay tarihi olan 27/01/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, birleşen dava açısından ise davacı ... yönünden davalı ...'a karşı açılan maddi ve manevi tazminat davasının HMK'nın 114/1-ı fıkrası gereğince Usulden reddine, davacı ... için 398.838,48 TL iş göremezlik zararı ile 450.653,71 TL bakım gideri olmak üzere toplam 849.492,19 TL maddi tazminatın ve 75.000 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 27/01/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı Teknik Elektrik İnş.

San. ve Tic.Ltd.Şti.'den alınarak (asıl dosyada hükmedilen 849.492,19 TL miktar ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) davacıya verilmesine, anne, baba, kardeşler, dede ve büyükannesi için talep edilen manevi tazminatların kısmen kabulüne, amca için talep edilen manevi tazminatın reddine karar verilmiş, hüküm davacılar vekili ve davalı ... ve davalı Teknik Elektrik İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre; taraf vekillerinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2) Somut olayda, görüşüne başvurulan aktüerya bilirkişi raporunda, davalı kurumun kusuru doğrultusunda hesaplanan bakıcı giderine ilişkin maddi zararın, 450.653,71 TL olduğunu belirtilmiş, mahkemece bu miktarın aynen kabulüne karar verilmiştir.

Başkasının bakım ve yardımına gereksinim duyulacak biçimde yaralanma olaylarında, maddi zarar kapsamında bulunan bakıcı ücreti belirlenirken; bakım gereksinimi duyan yaralanana aile birliği içinde bakılacağı olgusunun da değerlendirilmesi gerekir. Bu bağlamda, yaralanan davacıya aile birliği içinde yaşayan kişilerin de (anne, baba ve kardeşler) yardım yükümlülüğünün bulunduğu, başkasının bakması durumunda ise yaralananın bakımı için herhalde gelirden bir tutar pay ayrılması gerekeceği olguları gözönünde tutulmalı ve belirlenen bakıcı giderine ilişkin tazminat tutarından, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 51 ve 52.maddeleri gereğince uygun bir indirim yapılmalıdır.

Hal böyle iken, yerel mahkemece; açıklanan olgular gözetilerek, bakıcı gideri olarak belirlenen tutardan uygun bir indirim yapılmamış olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

3)Haksız eylem ve kaza sonucu yaralanan kişi, tümü ile iyileşip eski sağlığına kavuşuncaya kadar yaptığı ve ileride yapacağı tüm masrafları isteyebilir. Bunun tıbbı tedavi ile sınırlı bölümüne "tedavi giderleri" ve eski sağlığına kavuşup yeniden çalışmaya ve günlük işlerini sürdürebilecek duruma gelinceye kadar yaptığı ve yapacağı tüm masraflara "iyileşme giderleri" denilmektedir.

Borçlar Kanunu 46.maddesi 1.fıkrasında, zarar görene, kapsamını belirtmeksizin "bütün masraflarını" isteme hakkı tanınmıştır.(6098 sayılı TBK'nun 54. maddesinde bedensel zararlar tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar, ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar olarak açıkça belirlenmiştir.) Masraflar kavramının kapsamına, zarar görenin, beden bütünlüğünü eski haline getirmeye, yani iyileşmeyi sağlamaya veya hastalık ya da sakatlığın artmasını önlemeye yönelik harcamak durumunda olduğu ve ileride harcaması olası bütün masraflar girer.

İlerde yapılması zorunlu tedavi giderleri "gerçekleşmiş zarar" niteliğinde olup uzman bilirkişiye hesaplatılarak hüküm altına alınmalıdır.

Davacılar vekili birleşen davada, Hazal'ın söz konusu olay nedeniyle yaralanması sonucu yaşamı boyunca protez kol ve nuhtemelen protez ayakta kullanmak zorunda kalacağını belirterek protez kolların ve ayağın bedelinin hesaplanmasını ve davalıdan tahsilini talep etmiş ise de mahkemece bu talep konusunda olumlu veya olumsuz bir karar verilmemiştir.

Tazminat hukuku ilkeleri ve talep edilen protezlerin tedavi amacına yönelik olduğu dikkate alınarak, küçük Hazal'ın ne zaman protez kullanmaya başlayacağı, değişim periyodunun ne olacağı, yaşına, durumundan beklenebilecek aktivitelerine en uygun ve kullanışlı protezin niteliğinin tespit edilmesi için küçüğün konusunda uzman bilirkişi heyetince bizzat muayene edilmesi sağlanmalı, uygun olduğu belirtilen protezin ortalama fiyatı belirlenerek tazminatın buna göre hesaplanması gerekirken bu hususta mahkemece bir karar verilmemiş olması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.