Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/7193 K.2017/15510

Taraflar arasındaki eşya alacağı davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; davalı ile aralarındaki boşanma davasının devam ettiğini, kendisine ait ziynet eşyaları ile ev eşyalarının davalı tarafta bulunduğunu ve söz konusu eşyaları teslim etmediğini, ziynet eşyalarının davalı tarafından ortağı olduğu şirkete aktarıldığını iddia ederek liste halinde sunulan eşyaların aynen iadesine olmadığı takdirde şimdilik bedeli olan 10.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı; davacının müşterek çocukları da yanına alarak ve kimseye haber vermeden evi terk edip ... iline gittiğini, bu şekilde evi terk eden kadının ziynet eşyalarını da yanında götürdüğünün kabul edilmesi gerektiğini, davacının dava dilekçesinde belirttiği eşyalardan davacının evlilik ile birlikte getirmiş olduklarını teslim etmeye hazır olduğunu belirterek açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece; takılar ile ilgili davanın, verilen kesin süreye uyulmaması nedeniyle ispatlanamadığından reddine, eşyalar ile ilgili talep yönünden bir kısım eşyalar yargılama aşamasında teslim edilmiş olmakla buzdolabı fırınlı ocak, bulaşık makinesi, et makinesi, yemek takımları, tencereler, teflon set, karaca yemek takımı masa tabağı vitrin içleri vazolar, el işi takımları halılar, yorganlar, yastıklar, battaniyeler yatak örtüsü, pike takımları, lifler, havlular, yazmalar, seccadeler, kaneviçeler ile ilgili talepler yönünden bu eşyalar teslim edilmiş olmakla bir karar verilmesine yer olmadığına,

teslim edilmediği beyan edilen eşyalar ile ilgili talebin kısmen kabulü ile elektrik süpürgesinin aynen olmadığı taktirde değeri 250,00 TL nin, tost makinesinin aynen olmadığı taktirde değeri 40,00 TL nin, mikrodalganın aynen olmadığı taktirde değeri 115,00 TL nin, kaşık setinin aynen olmadığı taktirde değeri 70,00 TL nin, kız çocuğu oda takımının aynen olmadığı taktirde değeri 950,00 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, hüküm davacı tarafça temyiz edilmiştir.

1-) 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile usul hukukumuzda, yargılamanın gereksiz yere uzamasının engellenmesi; mahkemenin ve tarafların yargılamada gereken

hazırlığı davanın başında yapmasının sağlanması bakımından, dilekçelerin verilmesinden sonra ve tahkikat aşamasından önce gelmek üzere "ön inceleme" adıyla yeni bir yargılama aşaması kabul edilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın ön incelemenin kapsamı başlıklı 137. maddesinde; “dilekçelerin karşılıklı verilmesinden sonra ön inceleme yapılacağı, 138. madde dikkate alınarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar vereceği, dava şartları ve ilk itirazlar hakkında gerektiği takdirde kararını vermeden önce, bu konuda tarafları ön inceleme duruşmasında dinleyebileceği, ön inceleme duruşmasında tarafların iddia ve savunmaları kapsamında uyuşmazlık konularını tam olarak belirleyeceği, hazırlık işlemleri ile tarafların delillerini sunmaları ve delillerin toplanması için gereken işlemleri yapacağı, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği davalarda onları sulhe veya arabuluculuğa teşvik edeceği ve bu hususların tutanağa geçirileceği'' belirtilmiştir.

Yine anılan 137.maddenin son fıkrasında; ''Ön inceleme duruşmasında, taraflara dilekçelerinde gösterdikleri, ancak henüz sunmadıkları belgeleri mahkemeye sunmaları veya başka yerden getirtilecek belgelerin getirtilebilmesi amacıyla gereken açıklamayı yapmaları için iki haftalık kesin süre verilir. Bu hususların verilen kesin süre içinde tam olarak yerine getirilmemesi hâlinde, o delile dayanmaktan vazgeçilmiş sayılmasına karar verilir.'' denilmektedir.

Somut olayda da mahkemece yukarıda belirtilen hükme uygun olarak 18.09.2014 tarihli ön inceleme duruşmasında; ''Taraflara tüm tanık ve delillerini bildirmeleri için 2 haftalık süre verilmesine, verilen süre içerisinde tanıklar bildirilerek her bir tanık için 30,00 TL tanık ücreti ve 9,00 TL tebligat gideri için gerekli masrafların yatırılması, ve delillerini ve tanıklarını bildirmedikleri takdirde bu delillere dayanmaktan vazgeçmiş sayılacaklarının ihtaratının yapılmasına, ihtarat yapıldı.'' şeklinde hüküm kurulmuştur.

Bunun üzerine davacı tarafça verilen kesin süre içinde, 01.10.2014 tarihli dilekçe ile tanıklarının isimleri, TC numaraları ve bir tanığının da adresi bildirilmiştir. Mahkemece.

11.11.2014 tarihli sonraki duruşmada ara kararla ''Davacı ve davalı vekilinin 18/09/2014 tarihli celsede tüm tanık ve delillerini bildirerek gerekli masrafı yatırmaları yönünde ihtaratın yapıldığı buna rağmen verilen sürede tanık ücretlerinin ve tebligat giderlerinin yatırılmadığı anlaşılmakla tanık dinlenilmesinden ve bu delile dayanmaktan vazgeçilmiş sayılacakları ihtarı karşısında tanıklarının dinlenilmesine yer olmadığına,'' karar verilmiştir.

Tanık delili, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 240 ile 266. maddeleri arasında düzenlenmiştir. Tanıkların davet edilmesini düzenleyen 243. maddesinde açıkça; ''(1) Tanık davetiye ile çağrılır. Ancak, davetiye gönderilmeden taraflarca hazır bulundurulan tanık da dinlenir. Şu kadar ki, tanık listesi için kesin süre verildiği ve dinlenme gününün belirlendiği hâllerde, liste verilmemiş olsa dahi taraf, o duruşmada hazır bulundurursa tanıklar dinlenir.

(2) Davetiyenin duruşma gününden en az bir hafta önce tebliğ edilmiş olması gerekir. Acele hâllerde tanığın daha önce gelmesine karar verilebilir. (3)Tanığı davet, gerektiğinde telefon, faks, elektronik posta gibi araçlardan yararlanılmak suretiyle de yapılabilir. Ancak, davete rağmen gelmemeye bağlanan sonuçlar, bu durumda uygulanmaz hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayda davacı; dava dilekçesi ile tanık deliline dayanmış, kendisine verilen kesin süre içerisinde de tanık isimlerini bildirmiş ise de her bir tanık için 30,00 TL tanık ücreti ve 9,00 TL tebligat gideri için gerekli masrafları verilen kesin sürede yatırmamıştır. Mahkemece davacının verilen kesin süreye uymadığından bahisle ''tanık dinlenilmesinden ve bu delile dayanmaktan vazgeçilmiş sayılacakları ihtarı karşısında tanıklarının dinlenilmesine yer olmadığına'' dair verdiği ara kararın yerinde olduğu düşünülebilir ise de; davacı taraf son

celse tanıklarından ...'yı hazır ettiğini bildirmiş, davalı tarafça; ''hazır edilen tanığın müşterek tanık olduğu, davacının gerek hazır olan gerekse de hazır olmayan tanıklarını dinletmesine muvafakatlerinin olduğu'' beyan edilmiştir.

Hukuk Muhakemeleri Kanununun yukarıda belirtilen 243. maddesinde belirtildiği üzere tanık davetiye ile çağrılır ancak, davetiye gönderilmeden taraflarca hazır bulundurulan tanık da dinlenir. Şu kadar ki tanık listesi için kesin süre verildiği ve dinlenme gününün belirlendiği hallerde, liste verilmemiş olsa dahi taraf, o duruşmada hazır bulundurursa tanıklar dinlenir. Mahkemece taraflarca hazır edilen tanığın dinlenilmesinden imtina edilemez.

O halde mahkemece; 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 243. maddesi ile davalı tarafın, davacının hazır ettiği tanığının dinlenmesine muvafakat ettiği göz önünde bulundurularak, davacının hazır olan tanığının beyanı alınarak yapılacak yargılama sonucu bir karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ve yukarıdaki gerekçe ile davacının duruşmada hazır ettiği tanığını dinlemeden hüküm kurulması doğru değildir.

2-) Bozma nedenine göre, diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.