Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/784 K.2017/9504

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalılar ... ile ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacılar vekili; müvekkillerinin miras bırakanları Sabit Dura adına kayıtlı iken, murisin vefatından sonra paydaşlığın giderilmesi davası sonucu yapılan satışla davalılar ... ile ... adına tescil olan avlulu ahşap ev vasfındaki taşınmazın anahtarlarını satış memurluğuna teslim ettiklerini ve muhdesattan yararlanmalarının son bulduğunu, paydaşlığın giderilmesi davası devam ederken taşınmazda yaptıkları iyileştirme giderlerinin tespiti için açtıkları davanın, Yargıtay tarafından bozulması neticesinde reddedildiğini,

bu dosyadaki tüm delillerin iş bu davada dikkate alınmasını istediklerini ileri sürerek İnegöl 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/484 esas sayılı dosyasındaki 25.01.2010 tarihli bilirkişi raporunda da belirtildiği şekilde müvekkillerince yapılan iyileştirme gideri olarak 26.568 TL'nin faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar ... ve ...; kendilerinin taşınmazı ihale suretiyle açık artırmada satın alan iyi niyetli üçüncü şahıslar olduklarını, dava konusu taşınmazın müşterek murisleri babalarının sağlığında yapılmış olduğunu ve taşınmazda davacıların kullanım bedeli ödemeden ikamet ettiklerini, bu nedenle toplam 60 ay karşılığı 18.000 TL ecrimisil alacaklarının mevcut olduğunu, buna ilişkin ihtarnamenin de davacılara tebliğ edildiğini, yine dava konusu taşınmazın elektrik borçlarının ve davacıların sosyal güvenlik borçlarının yasal mirasçılardan ...,.... tarafından ödendiğini,

ayrıca dava konusu taşınmazda bulunan çatının yenilenmesi için 1.000 TL masrafın da kendilerince yapıldığını, taşınmazın davacılar tarafından kullanılmasından kaynaklı zorunlu masrafların zaten davacılar tarafından karşılanmak zorunda olduğunu belirterek davanın reddini istemişlerdir.

Dahili davalı ...; dava konusu yerdeki taşınmaza davacıların masraf yaptıklarının doğru olduğunu, kendilerinin 35 yıldır burada oturduklarını ancak herhangi bir kira bedeli ödemediklerini belirterek davanın reddini istemiştir. Diğer dahili davalılar adlarına çıkartılan usulüne uygun davetiyeye rağmen davaya cevap vermemişler, duruşmalara katılmamışlardır.

Mahkemece; dava konusu taşınmazın ortaklığın giderilmesi davasında alınan karar doğrultusunda davalılar ... ve ... adına satış suretiyle tescil edildiği, taşınmazda el birliği mülkiyetinin geçerli olduğu dönemde davacılar tarafından inşaat bilirkişisinin 25.01.2010 tarihli raporundan da anlaşıldığı üzere 26.568,00 TL zorunlu ve faydalı masraf yapıldığı,

taşınmazın ortaklığın giderilmesi kararına istinaden satışı nedeniyle yapılan iyileştirme giderleri kadar masrafın taşınmaza kattığı değer ile birlikte taşınmazın değerinde ihale yolu ile tarafların bedel aldıkları, bu bakımdan tespit edilen iyileştirme giderinden davacıların taşınmazdaki payının düşülmesi suretiyle bakiye iyileştirme gideri kadar davalıların sebepsiz zenginleştiği kanaatine varılarak davanın kısmen kabulü ile.

24.564,85 TL'nin 25.01.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ve dahili davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiş, hüküm süresi içinde davalılar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-)Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalıların sair temyiz itirazları yerinde değildir. 2-) Dava, ortak taşınmaza yapılan faydalı ve zorunlu masrafların BK'nun 61.maddesi gereğince sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre tahsili talebine ilişkindir Paydaşlığın giderilmesine konu olan taşınmaza, paydaşlar tarafından faydalı ve zaruri masraf yapılmış ise; bu masraf, diğer paydaşlardan sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre istenebilir.

Sebepsiz zenginleşmeden söz edilebilmesi için, bir tarafın mal varlığının diğer tarafın malvarlığı aleyhine çoğalması gerekir. İade borcunun kapsamını belirlemede öncelikle fakirleşme ve zenginleşme zamanının tesbit edilmesi gerekir. Sebepsiz zenginleşme borçlusunun bu muhdesatın yapıldığı anda ekonomik açıdan zenginleştiği, yapanın ise o anda fakirleştiği ileri sürülemez.

Zira, vücuda getiren paydaş tarafından kullanılan muhdesatın, diğer paydaşlara herhangi bir katkısı bulunmamaktadır. Ekonomik yönden zenginleşme ve fakirleşmenin, satış suretiyle taşınmazdaki ortaklığın giderildiği anda gerçekleştiğinin kabulü gerekir. Daha açık deyişle, sebepsiz zenginleşme; satışın yapılıp bedelinin ödendiği tarihte gerçekleşir.

İyileştirmeden doğan sebepsiz zenginleşme nedeniyle hükmedilecek miktar, iyileştirmenin satış tarihinde taşınmazın değerinde meydana getirdiği artış oranında olmalıdır.

Buna göre, taraflar arasındaki uyuşmazlığın sağlıklı olarak çözümü için izlenecek yol şöyledir: dava konusu taşınmazın ihale yolu ile satışına ilişkin olarak İnegöl Sulh Hukuk Mahkemesinin 2008/624 Esas sayılı ortaklığın giderilmesi dosyası ve satış dosyası ayrıntılı incelenmek sureti ile, konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla davacılar tarafından yapılan faydalı giderlerin yapılmış ve yapılmamış olması halleri için ayrı ayrı olmak üzere taşınmazın ihale ile yapılan (satış) g