Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/8919 K.2017/13663

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması davacı vekili tarafından istenilmekle, duruşma günü olarak belirlenen 10.10.2017 tarihinde taraflar adına gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı ve taraflardan kimsenin gelmemiş olması nedeniyle işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, davalı ile adına kayıtlı taşınmaz hisselerinin satışı için 15.05.2012 tarihli sözleşmeyi imzaladığını, davalıya sözleşme sırasında 5.000 TL, 13.05.2013 tarihinde ise 5.500 TL ödediğini, ayrıca taşınmazların parselasyonu için harita mühendisine 1.750 TL ödediğini, ancak davalının taşınmazlardaki hisselerini devretmediğini, davaya konu sözleşmede satıştan cayan tarafın 10.000 TL cezai şart ödeyeceğinin kararlaştırıldığını, bu nedenle yapılan ödemelerin ve cezai şartın tahsili için takip başlattığını, ancak davalının takibe konu borcun taşınmazlardaki hissesine isabet eden 1.361 TL'lik bölümünü kabul ederek bakiye kalan alacağa itiraz ettiğini ileri sürerek; takibe vaki itirazın iptali ile icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı, ortağı bulunduğu taşınmazlardaki hisselerini satmak için davalı ile sözleşme imzaladığını, 13.05.2013 tarihinde emlakçıya ödendiği bildirilen 5.500 TL'nin kendisine teslim edilmediğini, 1.750 TL tutarındaki harcamanın ise taşınmazlar için yapıldığını zannettiğini, davacının kendisine ödeme yapmamasına rağmen bedel talebinde bulunduğunu, davacının icra takibi başlatması üzerine emlakçıya ödenilen 5.500 TL ile harita mühendisine verilen 1.750 TL'lik harcamanın muhataplarından olması nedeniyle hissesi oranındaki tutarı kabul ettiğini savunarak; davanın reddi ile kötüniyet tazminatının davacıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece; elbirliği mülkiyetine tabi dava konusu taşınmazlarda ortak olan davalının, belli bir pay üzerinde ayni bir hakkı bulunmaması nedeniyle yapmış olduğu satış sözleşmesinin geçerli olmadığı, ayrıca 13.05.2013 tarihli ve tutanaktır başlıklı belgede parayı teslim aldığı belirtilen....'ın davalı tarafından vekil olarak tayin edildiğine ilişkin belgenin bulunmadığı, bu nedenlerle davacının davasını ispatlayamadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle sözleşme geçersiz olduğu için asıl borca ilişkin fer'i bir hak olan cezai şartın da geçersiz sayılmasına göre; davacı tarafın sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davacı, davalıya ait taşınmaz paylarının satımı hususunda 15.05.2012 tarihli sözleşmenin imzalandığını, bu nedenle kararlaştırılan satış bedelinden 5.000 TL'nin sözleşmenin imzalanması sırasında davalıya ödendiğini, ayrıca taşınmazların parselasyonu için harita mühendisine 1.750 TL ödeme yaptığını, ancak davalının satıştan vazgeçtiğini ileri sürerek; davalıya ve sözleşmenin yerine getirileceği inancıyla harita mühendisine yapmış olduğu ödemelerin iadesini istemiştir.

Taraflarca imzalanan 15.05.2012 tarihli sözleşme; TMK’nun 706, BK’nun 213 (TBK'nun 237), Tapu Kanunu'nun 26 ve Noterlik Kanunu'nun 60. maddeleri uyarınca resmi şekilde yapılmadığından geçersizdir. O nedenle geçerli sözleşmelerde olduğu gibi taraflarına hak ve borç doğurmaz. Bu durumda taraflar verdiklerini haksız iktisap kuralları gereğince geri isteyebilirler.

Somut olayda; davaya konu satım sözleşmesinin 8. maddesinde, davalının satış bedeline mahsuben 5.000 TL'yi kapora olarak almış olduğu yazılıdır. Bu durumda; davalı, almış olduğu bu bedeli iade ile mükelleftir.

Diğer taraftan, geçersiz olan sözleşmeden ... edimini diğer tarafa güvenerek ifa eden davacı tarafın, sözleşmenin yerine getirilmemesi nedeniyle uğramış bulunduğu menfi zararını da davalı taraftan talep edebileceğinin kabulü gerekir. Aksi halin kabulü, eş söyleyişle sözleşmenin geçersizliğini bilerek imzalayan davalı tarafın daha sonra bu geçersizliğe dayanan savunmasına itibar edilmesi, TMK’nun 2. maddesinde ifadesini bulan dürüstlük kuralı ile bağdaşmayacaktır. Buna göre; davalı, davacının, sözleşmeye konu taşınmazlar nedeniyle harita mühendisine ödediği miktardan ibaret bulunan menfi zararını karşılamakla yükümlüdür.

Hal böyle olunca, mahkemece; 5.000 TL tutarındaki satış bedeli ile 1.750 TL tutarındaki (davalının kısmi itirazında bu bedelin 330 TL'lik bölümünü kabul ettiği gözetilerek) ödemeden ibaret olan alacak yönünden davalının itirazının iptaline karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile istemin tümden reddine karar verilmiş olması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.