Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/10948 K.2017/6757

Taraflar arasında görülen menfi tespit-alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili, davalıdan 22 HS 690 plakalı aracı bir günlüğüne kiraladığını ve kira bedelini peşin olarak ödediğini, davalının aracı kiraladığı sırada müvekkilinden teminat olarak boş senet aldığını, kiralanan araç ile yola çıktıktan yaklaşık 20 km sonra aracın arıza yaptığını, davalının aracın tamir bedelini müvekkilinden talep ettiğini ancak aracın arızlanmasında müvekkilinin kusuru olmadığını, davalının,

boş senedi doldurarak takip başlattığını belirterek davacının davalıya ödediği 90 TL kira bedeli ve 100 TL yakıt bedeli olmak üzere toplam 190 TL'nın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve Edirne 2. İcra Müdürlüğü'nün 2011/1947 Esas sayılı dosyası kapsamında davacının borçlu olmadığının tespitine, haksız ve kötü niyetli takip nedeniyle takip miktarının en az %40'ı oranında icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulü ile; 190 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının, Edirne 2. İcra Müdürlüğü'nün 2011/1947 esas sayılı dosyası kapsamındaki takibe konu borç ile ilgili olarak borçlu olmadığının tespitine, davacı tarafın kötü niyet tazminatı talebinin kabulü ile; (05/07/2012 tarih ve 6352 sayılı yasa ile yapılan değişiklikten önceki) İİK'nun 72/4 maddesi gereğince, icra takip miktarı üzerinden takdiren %40 oranında olmak üzere 2060 TL kötü niyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalının sair temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davalının kötüniyet tazminatına yönelik temyiz itirazlarına gelince;

2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 72.maddesi uyarınca menfi tespit davası açan borçlunun tazminat isteme hakkı vardır. Anılan maddenin 5. fıkrası “Dava borçlu

lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur. İlamın kesinleşmesi üzerine münderecatına göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir. Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırsa, talebi üzerine, borçlunun dava sebebi ile uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir. ” hükmünü içermektedir.

Madde metninden de açıkça anlaşıldığı üzere menfi tespit davası açmak zorunda bırakılan borçlunun tazminat talep edebilmesi için gerekli koşullar; bu yönde bir talep olması, borçluya karşı icra takibi yapılmış bulunması ile takibin haksız ve kötüniyetli olmasıdır.

Başka bir ifadeyle; İİK.nun 72/5inci maddesi hükmüne göre, menfi tespit davasının davacı (borçlu) lehine sonuçlanması üzerine, alacak likit olsun veya olmasın, böyle bir alacağa dayalı takibin, haksız ve kötüniyetli olması halinde, istem varsa, davacı (borçlu) lehine kötüniyet tazminatına hükmedilmesi gereklidir. Takibin haksız olması tek başına yetmemekte, ayrıca kötüniyetli olması da gerekmekte olup, ispat yükü; takibin kötüniyetli olduğunu iddia eden davacı (borçlu)’nun üzerindedir.

Olayımızda, davacının borçlu olmadığının tespiti yargılamayı gerektirmiş olup takibin kötüniyetli olarak yapıldığı davacı tarafından kanıtlanamamıştır. Bu durumda kötüniyet tazminatı isteminin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Ancak, bu yanlışlığın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediği ve "hakimin takdir yetkisi kapsamında" kalmadığından; hükmün, HMK'nun 438/7 maddesi gereğince düzeltilerek onanmasına karar verilmesi gerekmiştir.