Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/11303 K.2019/1131

Taraflar arasındaki tazminat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili; 24/05/2013 tarihinde orman yangını çıktığını, işletme müdürlüklerince düzenlenen suç tutanağında yangının ... Elektrik Dağıtım A.Ş'e ait enerji nakil hattına ait hastanenin alt yanında bulunan elektrik hattında başlamış olduğunu, tanık ... ... ifadesinde tellerin çarpışması ve tellerden kıvılcım çıktığını söylediğini, davalı taraf ve şirketin gerekli bakım ve onarımını, uyarılara rağmen onarmamakla kusurlu olduğunu, belirterek; fazlaya ilişkin hakların saklı kalması kaydıyla 2.996,25 TL'nin yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı şirket vekili; yangınla müvekkil kurumun ilgisi olmadığını, yangın tarihinden yirmi gün önce yangın bölgesinde ormanlık alanın temizliğinin yapıldığını, enerji nakil hatlarının tellerinin aralıklarının standartlara uygun olduğunu, yangına sebebiyet vermesinin olanaksız olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; davalılardan ... elektrik dağıtım A.Ş dışındaki davalıların yangına sebebiyet verip vermedikleri tespit edilemediği, davalıların kusurunu ispat edemediği, davalı elektrik şirketinin gerekli bakım ve onarımının yapıldığı, tel ve direklerin tehlike yaratmayacak ve yangın çıkarmayacak nitelikte inşa edildiği, üzerine düşen tüm yükümlülükleri yerine getirmiş olmasına rağmen olay tarihinde hava şartlarının normalin üzerinde rüzgarlı olması nedeni ile meydana gelen yangında mücbir sebep nedeni ile illiyet bağının kesildiği ve yangının çıkmasının aşırı rüzgar nedeni ile mücbir sebep kapsamında değerlendirilmesi gerektiği kanaati ile davanın reddine karar verilmiş, hüküm süresi içerisinde davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacı vekilinin davalılar ..., ... ve ...’e yönelik sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- ) Dava; elektrik enerjisi dağıtım hattından kaynaklanan yangın nedeniyle,uğranılan maddi zararın tazminine ilişkindir.

Bir binanın veya diğer yapı eserlerinin maliki, bunların yapımındaki eksikliklerden doğan zararlardan veya bakımındaki eksikliklerden doğan zararı gidermekle yükümlüdür. (TBK m.69; BK m.58)

Yapı malikinin sorumluluğu, bir bina ya da diğer bir inşa eserinin bizatihi kendisinden kaynaklanan bir nedenle oluşan zarardan sorumluluğu kapsamakta olup, niteliği itibariyle kusursuz sorumluluk türlerinden "olağan sebep sorumluluğu"dur. Burada malike kurtuluş kanıtı sunma olanağı tanınmamıştır. Malik ancak illiyet bağını kesen sebeplerin (mücbir sebep, zarar görenin kendi kusuru, üçüncü kişinin ağır kusuru gibi) varlığı durumunda sorumluluktan kurtulabilir.

Enerji nakil hatları, bölgede elektrik enerjisinin dağıtımını yerine getirmektedir. Bu faaliyet, varlığı ve niteliği itibariyle bir tehlike ve dolayısı ile zarar ihtimali taşıdığından, davalı şirketin sorumluluğu, bir sebep sorumluluğu olan kusursuz (objektif) sorumluluktur.

Sorumlu kişi veya işletmenin, kusurlu olup olmaması, özen ödevini yerine getirip getirmemesi, işletme veya nesnede (şeyde) bir bozukluk veya noksanın bulunup bulunmaması, meydana gelen zararın tazmin borcu yönünden bir etkiye sahip değildir.

Zira bunların sebep oldukları zararlarda, kusurun bulunup bulunmadığı ya da rolünün olup olmadığı çoğu zaman bilinemediği veya ispat edilemediği gibi, sorumlu kişi veya işletme, her türlü özeni gösterse, gözetim ve denetim ödevini yerine getirse, gerekli bütün tedbirleri alsa bile, gene çoğu zararın meydana gelmesini önlemek mümkün değildir.

Bu sebeple sorumluluğunun bağlandığı olgu ile zarar arasında uygun illiyet bağı kurulduğu zaman, sorumluluk da gerçekleşmiş olacağından, bu işletme veya nesnelerin sahip veya işletenleri, bunların sebep oldukları zararı gidermek zorundadır.

Dosyanın incelenmesinde; suç tutanağına göre; yangının rüzgarın fazla olması nedeniyle elektrik tellerinin birbirine çarparak kıvılcım oluşturması nedeniyle çıktığının belirtildiği, yargılama sorasında bilirkişi raporu alınmadığı, dava konusu olaya ilişkin ceza dosyasında alınan bilirkişi heyeti raporunda da iletkenlerin aşırı rüzgar sebebi ile normalden fazla etkilenerek birbirine temas etmesi sonucu çıkan arkın yere düşmesi ile kurumuş ölü örtünün tutuşmasına neden olduğunun belirtildiği, bu şekilde rüzgar nedeniyle illiyet bağının kesildiği yönünde değerlendirme yapıldığı,

ancak kusursuz sorumluluk gereği elektrik tellerinden çıkan kıvılcım ile oluşan zarar arasında illiyet bağının bulunduğu, şiddetli rüzgarın illiyet bağını kesici niteliği bulunmadığı, böylelikle illiyet bağının kurulamadığına ilişkin değerlendirmenin isabetli olmadığı, rüzgarın etkisinin hakkaniyet indirimi konusunda dikkate alınması gerektiği anlaşılmaktadır.

Açıklandığı üzere; kusursuz sorumlu işletme her türlü özeni gösterse de zararın meydana gelmesini önlemek mümkün olmadığından illiyet bağının kurulduğu dikkate alınarak sorumluluğu gerçekleşmiş bulunmaktadır. O halde; mahkemece kusursuz sorumluluk ilkesi gereği, olayın meydana gelmesi sonucunda ortaya çıkan zarar ile davalının faaliyeti arasında illiyet bağı bulunduğu gözetilerek davacı tarafın talep edebileceği tazminat miktarına hükmedilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.