Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/12070 K.2019/6228

Taraflar arasındaki asıl istirdat birleşen itirazın iptali davalarının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, asıl davanın kabulüne birleşen davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı - birleşen dosya davacısı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı asıl davada; davalıya ait Modern Türk Hamamını imzalanan tarihsiz kira sözleşmesi ile kiralayarak bir süredir işlettiğini, encümen kararına dayanarak müfettişin hesapları incelemekte olduğundan bahisle gecikme zammı ismi altında 16.241,72 TL yi acilen ödemesini istediğini, iyiniyetli olarak ödeme yaptığını, belediyenin özel mülkiyete konu taşınmazını kiraya vermesi halinde kiracıdan gecikme zammı adı altında bir bedel talep etmesinin hakkaniyete usul ve yasaya aykırı olduğunu, sözleşmeye yasal gecikme cezası tahakkuk ettirilir hükmü konulmuş olmasının bu hükmün uygulanmasına imkan veremeyeceğini belirterek,

gecikme zammı adı altında tahsil edilen 16.241,72 TL nin ödeme tarihi olan 28/05/2014 tarihinde geçerli olmak üzere kanuni faizi ile birlikte istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı-birleşen dosya davacısı vekili, birleşen davada; taraflar arasındaki sözleşmede kira bedelinin aylık ödeneceğinin ve süresinde yapılmayan ödemeler yönünden yasal gecikme cezası tahsil edileceğinin kararlaştırıldığını, gecikme cezasının 6183 sy 51. maddesinde düzenlendiğini, davacının aylık kira bedellerini, sözleşmenin başlangıcında ödemesi gereken 70.000,00 TL yi ödemediğini, ilk yapılan ödemelerin gecikme zammından mahsup edilerek ödenmeyen ana para miktarı üzerinden başlatılan icra takibine itiraz edildiğini belirterek, itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece; bilirkişi raporu doğrultusunda davalı- karşı davacının , davacı - karşı davalıdan talep ettiği gecikme zammının tahsilinin mümkün olmadığı gerekçesiyle asıl davanın kabulü ile cezai şart adı altında davacıdan tahsil edilen 16.241,72 TL nin ödeme tarihi olan 28/05/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birilikte davalıdan tahsiline, birleşen davanın reddine karar verilmiş, hüküm süresi içerisinde davalı-b.dcı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

6098 Sayılı TBK’nun 88.maddesinde; faiz ödeme borcunda uygulanacak yıllık faiz oranının, sözleşmede kararlaştırılmamışsa faiz borcunun doğduğu tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümlerine göre belirleneceği, sözleşme ile kararlaştırılacak yıllık faiz oranın, birinci fıkra uyarınca belirlenen yıllık faiz oranının yüzde elli fazlasını aşamayacağı kabul edilmiştir. Bunun yanı sıra, temerrüt faizine ilişkin 120. maddesinde de aynen; “Uygulanacak yıllık temerrüt faizi oranı, sözleşmede kararlaştırılmamışsa, faiz borcunun doğduğu tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümlerine göre belirlenir. Sözleşme ile kararlaştırılacak yıllık temerrüt faizi oranı, birinci fıkra uyarınca belirlenen yıllık faiz oranının yüzde yüz fazlasını aşamaz.

Akdî faiz oranı kararlaştırılmakla birlikte sözleşmede temerrüt faizi kararlaştırılmamışsa ve yıllık akdî faiz oranı da birinci fıkrada belirtilen faiz oranından fazla ise, temerrüt faizi oranı hakkında akdî faiz oranı geçerli olur.” hükmüne ve TBK'nun 117.maddesi borcun ifa olunacağı gün sözleşme ile belli edilmiş ise ihtar şartı aranmadan bu günün bitmesi ile borçlu mütemerrit olur. '' hükümlerine yer verilmiştir.

Taraflar arasında 01/02/2011 başlangıç tarihli 5 yıl süreli kira sözleşmesi konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Kira sözleşmesinin kira bedellerinin ödenmesine ilişkin kısmında “süresinde yatırılmayan aylık kira tutarları için yasal gecikme cezası tahakkuk ettirileceği belirlenmiştir. Sözleşmenin ilgili kısmında düzenlenen gecikme cezası, nitelik itibariyle temerrüt faizidir.

O halde mahkemece, davalının tacir olmaması halinde dahi faize ilişkin TBK.nun 88 ve 120. maddesi hükümleri görülmekte olan davalara da uygulanacağından gecikme faizi konusunda sözleşme hükmü yanında TBK.nun 88 ve 120. maddeleri çerçevesinde de değerlendirme yapılarak asıl ve birleşen davalar hakkında karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.