Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/12578 K.2018/6382

Taraflar arasındaki istirdat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, davalıların kira alacağı istemli takip başlatıklarını, takipten geç haberdar olduğunu ve takibe itiraz imkanı bulamadığını, kesinleşen takip nedeniyle 13.10.2009 tarihinde 6.843,61 TL ödemek zorunda kaldığını belirterek icra tehdidi ile ödenen söz konusu tutarın ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile davalılardan tahsilini istemiştir. Davalılar, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, 28/12/2011 tarihli karar ile davanın kısmen kabulüne, 2.325,06 TL'nin davalılardan tapudaki hisseleri oranında tahsil edilerek davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, hükmün taraflarca temyiz edilmesi üzerine, tarafların sair temyiz itirazlarının reddi ile, davalının aylık kira bedelinin 1999 yılı için aylık 40TL ve 2000 yılı için aylık 60 TL olduğunu yazılı belge ile kanıtlayamadığı,

aylık kira miktarına ilişkin olarak teklif edilen yeminin davacı tarafından eda edilmiş olup, takibe konu yıllar itibariyle kira parasının aylık 20 TL olduğu hususunun taraflar arasında kesinleştiği, Mahkemece bu husus nazara alınarak hesaplama yapılıp istirdadı gereken tutarın tespit edilmesi gerekirken davalının takip talepnamesinde bildirdiği aylık kira tutarı üzerinden yapılan hesaplamaya göre karar verilmesinin doğru olmadığı,

öte yandan talep olduğu halde davada hüküm altına alınan miktara icrada ödeme tarihinden itibaren faiz yürütülmemiş olması doğru olmadığı gibi Avukatlık Ücret Tarifesinin 3/2.maddesi uyarınca birden fazla davalı aleyhine açılan davanın reddinde, ret sebebi ortak olan davalılar lehine tek vekalet ücretine hükmedilmesi gerekeceği gözetilmeksizin, birden fazla vekille temsil edilen davalılar yararına ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesinin de hatalı olduğu gerekçesiyle davacı yararına, faiz hesabının denetime elverişli olmadığı,

hesaplamaların tarafların ve Yargıtay’ın denetimine olanak verecek şekilde açık olmasının zorunlu olduğu gerekçesi ile de davalı yararına hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, davanın kısmen kabulü ile 3.607,43 TL' nin 13.10.2009 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıların tapudaki hisseleri oranında tahsil edilerek davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemenin Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonucunda bozma ilamında gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak, yine o kararda belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verme yükümlülüğü doğar. “Usuli kazanılmış hak” olarak tanımlayacağımız bu olgu mahkemeye, hükmüne uyduğu Yargıtay bozma kararındaki esaslar çerçevesinde işlem yapma ve hüküm kurma zorunluluğu getirmektedir. (9.5.1960 gün 1/9 sayılı YİBK).

Mahkemenin, Yargıtay’ın bozma kararına uyması ile, bozma kararı lehine olan taraf yararına bir usuli kazanılmış hak oluşabileceği gibi, bazı konuların bozma kararı kapsamı dışında kalması yolu ile de usuli kazanılmış hak durumu doğabilir. Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımları kesinleşir.

Bozma kararına uymuş olan mahkeme kesinleşen bu kısımlar hakkında yeniden inceleme yaparak karar veremez. Bir başka anlatımla, kesinleşmiş bu kısımlar, lehine olan taraf yararına usulü kazanılmış hak oluşturmaktadır (4.2.1959 gün ve 13/5 sayılı YİBK)

Somut olayda Mahkemece, ilk kararda, hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacının yapmış olduğu 480 TL ödeme mahsup edilerek istirdatı gereken miktarın 2.325,06 TL olduğu hesaplanmış, bu rapora göre verilen ilk karar davalı tarafından temyiz edildiği halde yapılan ödemenin mahsubu yönünde verilen hüküm bozma kapsamı dışında kaldığından kesinleşmiştir. Bu nedenle, davacı taraf lehine doğmuş olan kazanılmış usuli hak gözönüne alınmaksızın, davacı tarafından yapılan 480 TL ödeme mahsup edilmeden yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.