Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/12595 K.2018/2693

Taraflar arasındaki uyarlama ve menfi tespit davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, asıl davanın reddine ve birleşen davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, duruşmalı olarak incelenmesi birleşen dosya davalısı tarafından istenilmekle; daha önceden belirlenen, 20.03.2018 tarihli duruşma günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalı vekili Av.... geldi. Karşı taraf davacı (birleşen dosyada davacı) adına gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunan vekilin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; asıl davada; davalının 13/07/2012 tarihinde satın aldığı dükkanda önceki malik ile yapılan 01/07/2006 başlangıç tarihli ve 3 yıl süreli sözleşme ile kiracı olduğunu, kiralananın eczane olarak kullanıldığını, sözleşmede kira bedelinin aylık 2.083,33 TL, yıllık 25.000 TL olarak belirlendiğini ve ödemenin yıllık peşin olarak yapılmasının kararlaştırıldığını, sözleşmedeki yıllık %20 artış şartı gereğince 2012 yılı kira bedelini stopaj dahil 62.500 TL olarak ödediğini, bu bedelin aynı muhitte benzer dükkan kira bedellerine göre çok yüksek olduğunu,

kira başlangıcında zaten yüksek olan kira bedelinin %20 artış oranı ile artık davacı açısından ödenemez hale geldiğini, sözleşmenin tarafları arasındaki dengenin davacı aleyhine olağanüstü değiştiğini, ayrıca ilaç ve sağlık sektöründe yapılan düzenlemeler ile eczanelerin kâr marjının %50 oranında azaldığını, bu sebeple bir çok eczanenin kapandığını, bu yasal düzenlemelerin sözleşme kurulurken öngörülmeyen olağanüstü bir durum olduğunu belirterek 01/07/2013 tarihinden itibaren kira bedelinin brüt 2.000 TL olarak belirlenmesini, bu kira bedelinin yıllık peşin değil aylık periyotlar halinde ödenmesine karar verilmesini, birleşen davada ise;

davalı tarafından müvekkili hakkında 01/07/2013-01/07/2014 dönemi kira bedeli olan 55.000 TL'sının tahsili için ... 1. İcra Müdürlüğü'nün 2013/3180 Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davacı kiracının kiralananı 25/09/2013 tarihinde tahliye ettiğini ve tahliye tarihine kadar hesaplanan 12.986,11 TL kira bedelinden sorumlu olduğunu belirterek kalan alacak miktarı yönünden davacının borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı; asıl olanın sözleşmeye bağlılık ilkesi olduğunu belirterek asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece asıl davanın reddine, birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalı vekilinin temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Davalı vekilinin vekalet ücretine yönelik temyiz itirazlarına gelince;

Konusu para olan veya para ile değerlendirilebilen bir şey olan davalarda vekalet ücreti, nispi tarifeye göre hesaplanır. Davanın tamamen veya kısmen kabulü ya da reddedilmesi halinde ise, nispi vekalet ücreti kabul ya da reddedilen müddeabihin değeri üzerinden hesaplanır.

Davacı, asıl dava dilekçesinde halen net 55.000 TL (brüt 68.750 TL) olan kira bedelinin 01/07/2013 tarihinden itibaren aylık brüt 2.000 TL olarak tespitini istemiştir. Dava değeri yönünden 43.200 TL üzerinden harç yatırılmıştır. Her ne kadar bozmadan önce mahkemece aylık kira 3.600 TL olarak uyarlanmış ise de bu karar Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin bozma kararı ile ortadan kalkmıştır.

O nedenle dava red edildiğinden davalı yararına dava dilekçesinde belirtilen yıllık net 55.000 TL (brüt 68.750 TL) ile uyarlanması istenilen yıllık brüt 24.000 TL arasındaki farkın yıllık tutarı ve harca esas değer olan yıllık 44.750,00 TL üzerinden nispi vekalet ücretine hükmedilmesi yerine maktu vekalet ücretine hükmedilmesi usul ve yasaya uygun değildir.

Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı HMK'nun geçici 3.maddesinin yollamasıyla HUMK'nun 438/7.maddesi uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekmiştir.