Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/15177 K.2019/5068

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde birleştirilerek görülen vasiyetnamenin iptali davalarının kabulüne dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelenmesi sonucunda; davalı tarafın istinaf başvurusunun kabulüne yönelik olarak verilen karar, davacılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; duruşma günü olarak belirlenen 28/05/2019 tarihinde davacı ... vekili Av. ... davacı 21. Yüzyıl Eğitim ve Kültür Vakfı vekili Av. ... ile davalılar vekili Av. ... geldi. Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunan vekillerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı ...; mirasbırakan ...'ın 06/11/2003 ve 02/06/2005 tarihlerinde yaptığı vasiyetnameleri ile lehine şartlı vasiyette bulunduğunu, ancak mirasbırakanın 05/11/2008 tarihli vasiyetnamesi ile önceki vasiyetlerinden döndüğünü, işbu vasiyetnamenin davalıların mirasbırakana uyguladığı baskı sonucunda yapıldığını, ayrıca vasiyetnamenin düzenlendiği tarihte mirasbırakanın fiil ehliyetinin de bulunmadığını ileri sürerek; mirasbırakana ait 05/11/2008 tarihli vasiyetnamenin iptalini talep etmiştir.

Birleşen davada, davacı 21. Yüzyıl Eğitim ve Kültür Vakfı; mirasbırakan ...'ın 06/11/2003 tarihli vasiyetnamesi ile mirasçı olarak atandığını, mirasbırakanın 02/06/2005 tarihli vasiyetnamesi ile payını artırdığını, ancak mirasbırakanın 05/11/2008 tarihli vasiyetnamesi ile önceki vasiyetlerinden döndüğünü, işbu vasiyetnamenin mirasbırakanın gerçek iradesini yansıtmadığını, ayrıca mirasbırakanın vasiyetnamenin düzenlendiği tarihte fiil ehliyetinin de bulunmadığını ileri sürerek; mirasbırakana ait 05/11/2008 tarihli vasiyetnamenin iptalini talep etmiştir.

Davalılar; fiil ehliyeti yerinde olan mirasbırakanın kendi arzusuyla yapmış olduğu 05/11/2008 tarihli vasiyetnamesi ile önceki vasiyetlerinden döndüğünü savunarak, davaların reddini istemişlerdir.

İlk derece mahkemesince; öğretmen olan mirasbırakanın eşinden intikal eden malvarlığının büyük bölümünü kız çocuklarının eğitimlerinde harcanmak üzere 06/11/2003 ve 02/06/2005 tarihli vasiyetnameleri ile davacılara vasiyet ettiği, işbu vasiyetnamelerden döndüğü 05/11/2008 tarihli vasiyetnamenin düzenlendiği tarihte mirasbırakanın fiil ehliyetine sahip olduğu, ancak mirasbırakanın çeşitli rahatsızlıkları nedeniyle düşkün hale geldiği,

bu durumu fırsat bilen davalıların mirasbırakanın arkadaşları ile görüşmesini kısıtladıkları gibi ziyaretçilerini çeşitli bahanelerle kabul etmemeye başladıkları, böylece evden rahatça çıkamayan mirasbırakanı sosyal çevresinden uzaklaştırarak manevi yönden yalnız bıraktıkları, umutsuzluğa düşen mirasbırakanın yeğenleri olan davalılardan fayda göreceği fikrine kapılarak dava konusu vasiyetnameyi düzenlediği gerekçesiyle, asıl ve birleşen davanın kabulü ile mirasbırakana ait 05/11/2008 tarihli vasiyetnamenin iptaline karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davalı taraf istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Bölge adliye mahkemesince; mirasbırakanın 05/11/2008 tarihli vasiyetnamesi ile davacılar lehine yapmış olduğu önceki vasiyetnamelerinden döndüğü, mirasbırakanın önceki vasiyetlerinden döndüğü tarihte fiil ehliyetinin yerinde olduğunun Adli Tıp Kurumundan alınan raporlar ile belirlendiği, 05/11/2008 tarihli vasiyetnameden dönme belgesinin geçerli olduğu, buna göre ilk derece mahkemesince asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesinin yerinde olmadığı gerekçesiyle; davalı tarafın istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiş; karar, davacılar tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı bilgi ve belgelere, özellikle temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre, davacı ... Vakfının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- Asıl ve birleşen dava; mirasbırakan ... 'a ait 05/11/2018 tarihli vasiyetnamenin ehliyetsizlik ve irade sakatlığı (zorlama) nedenleriyle iptali istemine ilişkindir(TMK. Md 557).

İlk derece mahkemesince; mirasbırakanın, yeğenleri olan davalıların zorlaması sonucunda davaya konu vasiyetnameyi yaptığı kabul edilerek, asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge adliye mahkemesi ise, ilk derece mahkemesinin yukarıda açıklanan gerekçesini yanlış değerlendirmiş ve istinaf incelemesini sadece ehliyetsizlik iddiası hakkında toplanan delilleri incelemek suretiyle gerçekleştirmiştir. Diğer bir anlatımla, vasiyetnamenin davalıların zorlaması sonucunda yapıldığı iddiasına ilişkin toplanan deliller ve ilk derece mahkemesinin bu deliller hakkında yapmış olduğu tartışma ve değerlendirme, bölge adliye mahkemesince incelenmemiştir.

Hal böyle olunca; bölge adliye mahkemesince, yanılgılı değerlendirme ve eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.