Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/15651 K.2018/12281

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; davalı hakkında başlattığı icra takibi ile 76.000TL asıl alacak ve 61.720TL işlemiş faiz üzerinden alacağın tahsili için gönderilen ödeme emrine davalının itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptaline ve % 20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.Davalı; alacağın zaman aşımına uğradığını, davacıya borçları olmadığını beyanla davanın reddini dilemiştir.Mahkemece.

72.837TL üzerinden itirazın iptaline karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine. 6. Hukuk Dairesinin 05.05.2016 tarih ve 2015/8134 E. 2016/3672 K. sayılı ilamı ile "... 19.06.2014 tarihinde başlatılan icra takibi ile davacı 76.000TL asıl alacak ve 61.720TL işlemiş faiz üzerinden alacağın tahsilini istemiştir. Davacı 20/01/2015 tarihli dilekçesi ile fazi alacağından feragat etmiştir.

Mahkemece davanın kısmen kabulü ile itizarın 72.837 TL üzerinden itirazın iptaline ve takibin devamına karar verilmiştir.

Takip toplam 13.7720TL üzerinden başlatılmış ve davada itirazın iptaline ilişkin olduğuna göre red edilen kısım üzerinden davalı lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine 3. kısıma göre nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken bu hususun göz ardı edilmesi doğru değlidir." gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulü ile 72.837TL üzerinden itirazın iptaline ve davalı yararına 900TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-) Davalı vekilinin vekalet ücretine ilişkin temyiz itirazlarına gelince ;

Yargıtay'ın bozma kararına gerek iradi, gerekse kanuni şekilde uymuş olan yerel mahkeme, bozma kararı doğrultusunda inceleme yapmak ve hüküm kurmak zorundadır. Mahkeme, uyma kararını kaldırarak, direnme kararı veremeyeceği gibi; hükmün bozma kararı kapsamı dışında kalarak kesinleşmiş olan bölümleri hakkında da yeni bir hüküm kuramaz. Bozmaya uyulmakla, bozma lehine olan taraf yararına usulü kazanılmış hak doğar.Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununda ve Hukuk Muhakemeleri Kanununda “usuli kazanılmış hak” kavramına ilişkin açık bir hüküm bulunmamaktadır.

Bu kurum, davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ile geliştirilmiş, öğretide kabul görmüş ve usul hukukunun vazgeçilmez, ana ilkelerinden biri haline gelmiştir.

Anlam itibariyle, bir davada, mahkemenin ya da tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.Bir mahkemenin Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda, kendisi için o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak, yine o kararda belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verme yükümlülüğü doğar.

“Usuli kazanılmış hak” olarak tanımlanan bu olgu mahkemeye, hükmüne uyduğu Yargıtay bozma kararında belirtilen çerçevede işlem yapma ve hüküm kurma zorunluluğu getirmektedir (09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı Y.İ.B.K.).Bu ilke, kamu düzeni ile ilgili olup. Yargıtay'ca kendiliğinden dikkate alınması gerekir. Hakimin değişmesi dahi açıklanan bu hukuki ilkeye etki yapamaz.(Aynı yönde ...nun 26.2.1986 gün ve 1986/1-50 E.-174 K.. 11.5.1994 gün ve 1994/8-252 E.-314 K..

1.12.1999 gün ve 1999/18-1041 E.-1006 K.. 11.5.2005 gün ve 2005/2-315 E.-333 K.. 27.09.2006 gün ve 2006/19-635 E.-573 K. sayılı ilamları).Bu ilkeler ışığında somut olayda; yerel mahkeme bozma kararına uymakla birlikte bozma gereğini yerine getirmemiştir.

Zira; bozma ilamında davacı tarafından 76.000TL asıl alacak ve 61.720TL işlemiş faiz üzerinden itirazın iptalinin talep edildiği bu durumda reddedilen asıl alacak ve faiz toplamı üzerinden davalı lehine vekalet ücreti verilmesi gerektiği belirtildiği halde, mahkemece bu miktar üzerinden nispi vekalet ücreti verilmesi gerekirken maktu vekalet ücretine hükmedilmesi doğru görülmemiş ve bozmayı gerektirmiştir.SONUÇ: Yukarıda birinci bendde açıklanan nedenlerle davalı tarafın sair temyiz itirazlarının reddine, ikinci bentte açıklanan nedenlerle hükmün HUMK'nun 428. maddesi gereğince davalı yararına BOZULMASINA,