Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/17168 K.2018/240

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; adına kayıtlı bulunan 135740 nolu abonelikle ilgili olarak 28.800,00 TL tutarında kaçak tahakkuku yapıldığını, kaçak işlem tarihi olan 04/02/2014 tarihinde bölgede herhangi bir bitkinin sulaması yapılmadığını belirterek 10928 seri nolu kaçak tespit tutanağından kaynaklı 28.800,00 TL davalı şirkete borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı; davacıya ait tarımsal sulama tesisinde yapılan genel kontrolde gerilim uçlarını devre dışı bırakıp sayaç ölçüm birimine müdahale edilip kaçak elektrik kullanıldığının tespiti üzerine kaçak tespit tutanağı tutulduğunu, Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği 13.madde ve 622 sayılı kurul kararına göre tahakkuk yapıldığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece; davanın kısmen kabulüne, davacının 04/02/2014 tarih ve 010928 seri nolu kaçak tutanağı kapsamında davalıya 28.838,31 TL borçlu olmadığının (28,79 TL borçlu olduğunun) tespitine, karar verilmiş, hüküm davalı tarafça temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık kaçak tahakkukuna yönelik fatura nedeniyle açılan menfi tespit davası niteliğindedir.

4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanuna dayanılarak hazırlanan ve 25 Eylül 2002 günlü resmi gazetede yayınlanarak 01.03.2003 tarihinde yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 13.maddesi hükmünde, gerçek veya tüzel kişiler tarafından, mevzuata aykırı bir şekilde tüketilmesi, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilmiş, 15. madde hükmünde de, kaçak ve usulsüz elektrik enerjisi kullanımına ilişkin tespit, süre, tüketim miktarı hesaplama, tahakkuk, ödeme yöntemleri ile diğer usul ve esasların dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler tarafından belirlenerek Kuruma sunulacağı ve kurul onayı ile uygulamaya konulacağı açıklanmıştır.

Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği’nin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları düzenlemek üzere Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından, 1 Ocak 2006 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere, dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler tarafından

uygulanacak “Kaçak ve Usulsüz Elektrik Enerjisi Kullanılması Durumunda Yapılacak İşlemlere İlişkin Usul ve Esaslar” hakkında 622 sayılı karar alınmıştır.

Somut olaya gelince; davalı kurum tarafından davacı adına düzenlenen kaçak elektrik tespit tutanağında, gerilim uçlarını devre dışı bırakıp sayaç ölçüm birimine müdahale edilerek kaçak elektrik kullanıldığı, tarımsal sulama yapıldığının (buğday sulaması) tespit edildiği açıklanmıştır.

6100 Sayılı HMK 204/2.maddesinde, yetkili memurların görevleri içinde usulüne uygun olarak düzenledikleri belgelerin, aksi ispatlanıncaya kadar kesin delil sayılacağı açıklanmıştır.

Kaçak elektrik tespit tutanakları, düzenlendiği tarih itibariyle maddi olgulara ilişkin tespitleri içermekte olup, aksi sabit oluncaya kadar geçerli olan resmi belgelerdendir. Davacı taraf tutanağın aksini ispat edememiştir.

Mahkemece bilgisine başvurulan bilirkişi tarafından düzenlenen raporda; davalının, trafo gücünün tamamının tüm dönemlerde kullanıldığı varsayımı ile yaptığı tahakkukun yerinde görülmediği, yöre şartlarına göre bir kez sulama olacağı, bu sulamanın da ihtilafsız dönem tüketimi esas alınarak hesabının yapılması gerektiği belirtilmiş, mahkemece bu rapor benimsenerek karar verilmiştir. Dosya içerisinde bulunan kaçak elektrik tutanağında, davacı tarafın tarımsal sulama amaçlı kaçak elektrik kullandığı tespit edilmiştir. Kaçak tutanakları aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir. Davacı taraf, tutanağın aksini ispat edememiştir. Tutanak içeriği ile davacının tarımsal sulama amaçlı kaçak elektrik kullandığı kesin bir biçimde saptandığından, davacının aksi yöndeki beyanına itibar edilemez.

Hal böyle olunca, mahkemece; öncelikle dosyanın önceki bilirkişiler dışında oluşturulacak üç kişilik uzman bilirkişi kuruluna verilmesi, bilirkişi heyetinden davalının davacı taraftan isteyebileceği kaçak elektrik bedelinin, tutanağının düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan yönetmelik hükümlerine göre hesaplanması konusunda denetime elverişli rapor alınarak, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.