Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/2233 K.2017/3448

Taraflar arasındaki kira bedelinİn tespiti davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı tarafından temyiz edilmiştir. Davanın niteliği gereği duruşma isteğinin davanın niteliği gereği reddiyle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz isteğinin incelemesinin evrak üzerinde yapılmasına karar verilerek dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili, davalının 01.10.2002 tarihli sözleşme ile kiracı olduğunu, aylık 2.500 TL kira bedeli ödendiğini, ödenen kira bedelinin emsallerinin altında olduğunu, 08.07.2014 tarihli htarname ile kira bedelinin 5.000 TL ödenmesinin istenildiğini ancak davalının dava konusu dönem için 3.000 TL ödediğini belirterek 01.10.2014 tarihinden itibaren aylık kira bedelinin 5.000 TL olarak tespitini talep etmiştir.

Davalı, talep edilen kira bedelinin fahiş olup, ödenen 3.000 TL kira bedelinin rayiçlere uygun olduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile dava konusu taşınmazın 5.333,00 TL brüt aylık kira bedelininden % 10 hak ve nesafet indirimi yapılmak sureti ile 01.10.2014 geçerli olmak üzere taşınmazın aylık kira bedelinin brüt 4.800 TL olarak tespitine karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Kira parasının bir bölümünün stopaj ve fon kesintileri adı altında, vergi dairelerine kiracı tarafından ödenmesi, kiraya verenin gelir vergisi yükümlülüğüne ait ve vergi yasalarınca düzenlenen bir konudur. Yakıt parası, aydınlatma temizlik, sigorta veya doğrudan doğruya mecurun kullanımından doğan masraf kalemlerinden olmayan vergi, kira parasının tespitinde bir unsur olarak dikkate alınamayacağından fon ve vergi stopajı, KDV düşülerek “net” kira parası tespit edilemez.

Bu nedenle Mahkemece kira parasının brüt olarak belirlenmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, aylık kira bedelinin net 4.000 TL olduğu belirtilmiş, Mahkemece, bilirkişi raporu ile belirlenen net kira bedeline % 25 stopaj vergisi eklenerek bulunan 5.333 TL kira bedelinden % 10 hakkaniyet indirimi yapılarak kira bedelinin tespiti yoluna gidilmiştir. Ancak net kira

bedeline % 20 oranında vergi eklenerek brüt kiranın belirlenmesi gerekirken % 25 oranında arttırım yapılarak karar verilmesi hatalı olmuştur. Bu durumda net 4.000 TL kira bedelinin brüt miktarı 5.000 TL olup, Mahkemenin takdir ettiği gibi % 10 hakkaniyet indirimi yapıldığında kira bedeli 4.500 TL olduğu halde kira bedelinin brüt 4.800 TL olarak tespitine karar verilmesi doğru görülmemiştir. Ancak, bu yanlışlığın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediği ve "hakimin takdir yetkisi kapsamında" kalmadığından; hükmün, HUMK'nun 438/7 maddesi gereğince düzeltilerek onanmasına karar verilmesi gerekmiştir.