Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/2343 K.2017/12196

Taraflar arasındaki kira bedelinin tespiti davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından duruşma talepli olarak temyiz edilmiştir. Davanın niteliği gereği duruşma isteğinin reddiyle süresinde olduğu anlaşılan temyiz isteğinin incelemesinin evrak üzerinde yapılmasına karar verilerek dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, 20/01/2006 başlangıç tarihli sözleşme ile kiracı olan davalının aylık 850 TL kira bedelini ödediğini, ödenen bedelin düşük kaldığını belirterek yeni dönem kira bedelinin 3.000 TL olarak tespitine karar verilmesini istemiştir. Davalı, cevap vermemiştir. Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile dava konusu taşınmazın aylık kirasının 20/01/2015 tarihinden itibaren hak ve nesafet kuralları gereğince 2.125,00 TL olarak tespitine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

18.11.1964 gün ve 2/4 sayılı Y.İ.B.K. ve yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre “hak ve nesafet” ilkesi uyarınca kira parasının tespitine karar verilirken öncelikle tarafların tüm delilleri varsa emsal kira sözleşmeleri aslı veya onaylı örnekleri dosyaya alınmalı, bilirkişi marifetiyle kiralanan taşınmaz ve taraf emsalleri tek tek görülüp incelenmeli, böylece elde edilen veriler somutlaştırılarak,

dava konusu yer ile ayrı ayrı (konumu, çevresi, niteliği, kullanım şekli, kira başlangıç tarihi, kira süreleri vb.) kira parasına etki eden tüm nitelikleri karşılaştırılmalı, emsal kira bedellerinin niçin uygun emsal olup olmadığı somut gerekçelerle açıklanmalı, dava konusu taşınmazın yeniden kiraya verilmesi halinde getirebileceği kira parası belirlenmeli, hakimce bu kira parası dikkate alınmak suretiyle hak ve nesafete, özellikle tarafların kira sözleşmesinden bekledikleri amaçlarına uygun makul bir kira parasına hükmedilmelidir.

Somut olayda, mahallinde yapılan keşif sonucu alınan bilirkişi raporunda, taşınmazın 20/01/2015 tarihinden itibaren boş olarak 2.500 TL bedelle kiralanabileceği belirtilmiş, mahkemece belirlenen kira bedelinden hak ve nesafete göre indirim yapılarak aylık kira bedelinin 2.125 TL olarak tespitine karar verilmiş ise de emsal incelenmeden düzenlenen bilirkişi raporu hüküm kurmaya elverişli değildir. Mahkemece, tesbiti istenen döneme yakın başlangıç tarihli emsal bildirmesi için taraflara yeniden fırsat verilerek ya da bilirkişi tarafından resen tesbit edilerek dava konusu kiralananın kira bedelinin tesbiti yoluna gidilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik araştırma ile karar verilmesi doğru değildir.

Öte yandan, keşifte dava konusu taşınmazın kapalı olması nedeniyle kiralanan görülmeden ve niteliği belirlenmeden davacının beyanı esas alınarak düzenlenen bilirkişi raporunun hükme esas alınması da doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.