Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/301 K.2017/6799

Taraflar arasındaki maddi manevi tazminat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, duruşmalı olarak incelenmesi davacı tarafça istenilmekle; daha önceden belirlenen, 09.05.2017 tarihli duruşma günü için yapılan tebligat üzerine; temyiz eden davacı vekili Av.... geldi. Karşı taraf vekili Av.... ...Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacılar vekili; davacı şirket ile davalı arasında 15.10.2010 başlangıç tarihli kira sözleşmesi ile 3 katlı taşınmazın içkili eğlence mekanı olarak işletilmek üzere kiraladıklarını, davacı ...'ün şirketin mekanı işletmesi amacıyla şirketin 249 hissesini 266.000 TL ödeyerek aldığını, 10 yıllık süre için yapılan sözleşmeye güvenerek taşınmazın iç ve dış kısmına 500.000 TL'den fazla harcama yapıldığını, taşınmazın genel şeklinde ve duvar yapısında değişiklik yapılmadığını, 05.08.2011 tarihinde ....

Bakanlığı ....Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Müdürlüğü tarafından, taşınmazın.....

14.01.1977 gün ve A-300 sayılı kararı ile tescil edilmiş olduğu, 28.07.2011 tarihli karar ile.....Varlıklarını Koruma Kurulunun 02.03.1993 gün ve 2878 sayılı kararı ile onaylanan rekonstrüksiyon projesine aykırı olarak yapılar tespit edildiği ve 30 gün içinde kaldırılmasına karar verildiğinin bildirildiğini, projeye aykırı yapıların kendileri tarafından yapılmadığını, taşınmazı bu şekilde teslim aldıklarını, davalıya ....30.

Noterliğinin 01.11.2011 tarih ve 17744 yevmiye nolu ihtarnamesi ile projeye aykırılıkların giderilmesinin ihtar edildiği, davalının cevabı ihtarında izinsiz uygulamaların taraflarından yapıldığını iddia ettiğini, kira sözleşmesi yapılırken taşınmaz hangi durumda ise halen aynı durumda olduğunu, kendilerinin yalnız döşeme, iç dış

boya, bahçe ve takılır çıkarılır tente gibi işletme amacına uygun değişiklikler yaptıklarını, ......tarafından içki ruhsatının, Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından işletme belgesinin iptal edildiğini, kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması için Kültür ve Turizm Bakanlığına ....5. İdare Mahkemesinin 2011/2489 sayılı dosyasında dava açtıklarını, dava devam ederken ......tarafından yıkım kararının gönderildiğini, yürütmenin durdurulması için....karşı ....12.

İdare Mahkemesinin 2012/437 sayılı dosyasında dava açtıklarını, taşınmazın uzun süredir kapalı olduğunu, davacı tarafından 2014 yılı içinde tahliye edildiğini, davacı ...'ün devraldığı şirketin iflas ettiğini, davalı kiralayanın kiralananı kullanma amacına uygun olarak teslim etme yükümlülüğünü yerine getirmediğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 5.000 TL maddi, 5.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsilini istemiştir.

Davalı vekili, davaya konu kira sözleşmesinde davacılardan ...'ün sözleşmenin tarafı olmadığını, sözleşmeye konu taşınmazda ..., Süreyya .... iştirak halinde malik olduklarını, davanın tüm maliklere ayrı ayrı yöneltilmesi gerektiğini, taşınmazın 01.01.2006 tarihinde ilk olarak 6 yıl süre ile kiralandığını, son olarak 15.10.2010 tarihinde kira kontratının, muhatap şirketin aynı olması, şirket ortaklarının değişmesi, kira bedelinin düşürülmesi,

daha uzun süreli kontrat talep edilmesi nedeniyle 10 yıllık süreyle yenilendiğini, davacı tarafın isim değişikliği için başvurduğunu, yapılan kontrollerde taşınmazı yapısında mevzuata aykırı hususlar tespit edildiğinden taleplerinin reddedildiğini, sözleşmede tadilat ve onarım konusunda maliklerin onay vermesi gerektiği halde onay alınmadığını, kiracı tarafından bahçelerin üzerinin kapatılması talebinin, malikler tarafından, ....gerekli izinler alınması şartı ile muvafakat verildiğini, belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiş; hüküm davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Davada dayanılan ve hükme esas alınan 15.10.2010 başlangıç tarihli ve 10 yıl süreli kira sözleşmesi, davacı kiracı şirket ile tüm hissedarlar adına davalı ... arasında düzenlenmiştir. Davacı vekili, açtığı iş bu dava ile davalı ...'den kira sözleşmesine dayalı olarak 10.000 TL maddi ve manevi tazminatın tahsilini istemiştir. Sözleşmeye göre ... kendi adına ve diğer mirasçılara vekaleten taşınmazı kiraya vermiştir.

Taraf teşkili ve husumet kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece her aşamada resen göz önüne alınması gerekir. Taşınmazın el birliği mülkiyetine tabi olduğundan mirasçılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunduğundan, bu nedenle mirasçıların tamamına davanın yöneltilmesi için davacıya süre verilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken taraf teşkili sağlanmadan yazılı şekilde hüküm verilmesi doğru görülmemiştir.

2- Davacı delillerinde tapu kaydı, projeler, sözleşme, ihtarnameler, tanık, ve keşif deliline dayanarak imara aykırı yapıların kendileri tarafından yapılmadığını iddia etmiştir. Davalı taraf ise imara aykırı eklemelerin davalı tarafça yapıldığını savunmuştur.

Mahkemece, bildirilen tanıklar dinlenmeden ve keşif yapılmadan, imara aykırı eklentilerin 2011 yılında yapıldığının, ....3.Asliye Ceza Mahkemesinin 2012/51 esas sayılı dosyası ve ....5. İdare Mahkemesinin 2011/2489 esas sayılı dosyaları ile sabit olduğu gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş ise de; Bahsi geçen dosyalarda, 28.07.2011 tarihli karar ile; ....Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulunun 02.03.1993 gün ve 2878 sayılı kararı ile onaylanan rekonstrüksiyon projesine aykırı olarak yapılar tespit edildiğinin belirtildiği, projeye aykırılıkların ise ne zaman yapıldığının belirtilmediği görülmektedir.

HMK.'nın 266 ve devamı maddeleri uyarınca mahkeme; çözümü hukuk dışında, özel ve teknik bilgiyi gerektiren hallerde bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. Hakim, kendisinin sahip olmadığı özel ve teknik bilgiyi gerektiren hallerde bilirkişiye başvurur. Bu nedenle, bilirkişinin kendisinden sorulan husus hakkında, özel ve teknik bir bilgiye sahip olması, başka bir deyişle o konuda uzmanlaşmış olması gerekir. Bilirkişi raporu kural olarak hâkimi bağlamaz. Hâkim, raporu serbestçe takdir eder. Hâkim, raporu yeterli görmezse, bilirkişiden ek rapor isteyebileceği gibi gerçeğin ortaya çıkması için önceki bilirkişi veya yeniden seçeceği bilirkişi vasıtasıyla yeniden inceleme de yaptırabilir.

Bu nedenle mahkemece ....Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulunun 02.03.1993 gün ve 2878 sayılı kararı ile onaylanan rekonstrüksiyon projesi istenip, tarafların tüm delilleri toplanarak ve mahallinde keşif yapılıp Yargıtay denetime elverişli bilirkişi raporu ile, projeye aykırı yapıların ne zaman yapıldığının tespiti ve davacı şirket tarafından yapılan ilk kira sözleşmesi hükümleri de dikkate alınıp hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken keşif yapılmadan eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Hüküm bu nedenlerle bozulmalıdır.