Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/4708 K.2017/13161

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın görev yönünden reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı.....tüzel kişiliği tarafından,..... Yeri isimli fıstık çamı alanındaki fıstıkların toplanması (satılması) için, alanın davalıya kiraya verildiğini, davalının kira bedeline karşılık verdiği bonoları ödenmemesi üzerine davalı kiracı aleyhine ... 1. İcra Müdürlüğü'nün 2014/3617 Esas sayılı icra takibi başlatılarak ödenmeyen bono bedelleri ve işlemiş faizi toplamı olan 13.976,20 TL'nın tahsilinin istendiğini ancak borçlunun itiraz ederek takibi durdurduğunu belirterek itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, köy karar defteri ile orman alanının kiraya verildiği, davacının dava dilekçesi ile kira ilişkisini kabul ettiği gerekçesi ile görev yönünden davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 Sayılı HMK'nun Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevini düzenleyen 4. maddesinin 1/a bendi gereğince kiralanan taşınmazların İcra ve İflas Kanunu'na göre ilamsız icra yolu ile tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden ... alacak davaları da dahil tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalar sulh hukuk mahkemesinin görevine girmektedir...... 1086 Sayılı HMUK.dan farklı olarak bu düzenlemede miktar ayırımı yapılmaksızın tahliye, alacak, tazminat, kiracılık sıfatının tespiti gibi tüm kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıkların çözüm yeri sulh hukuk mahkemesi olarak gösterilmiştir.

Somut olayda; dava, TBK'nun 207. maddesi gereğince satış (tohur) akdine dayalı alacak istemine ilişkin olup taraflar arasında herhangi bir kira ilişkisi bulunmamaktadır. TBK.nın 269. maddesinde düzenlenen tanıma göre; kira sözleşmesi kiraya verenin bir şeyin kullanılmasını veya kullanmayla birlikte ondan yararlanılmasını kiracıya bırakmayı, kiracının da buna

karşılık kararlaştırılan kira bedelini ödemeyi üstlendiği sözleşmedir. 6098 sayılı TBK'nun 207/1. maddesinde de "...satıcının, satılanın zilyetlik ve mülkiyetini alıcıya devretme, alıcının ise buna karşılık bir bedel ödeme borcunu üstlendiği sözleşmedir." şeklinde tanımlanmıştır. Köy karar defterinde ve dava dilekçesinde sözleşme kiralama olarak gösterilmiş ise de; bu hal sözleşmenin kira akdi olarak kabulü için yeterli değildir.

Zira, 6100 sayılı HMK'nın 33. maddesine göre Hakim Türk Kanunları ve Hukukunu re'sen uygulayacağından maddi vakıaları ileri sürüp ispatlamak taraflara, hukuki vasıflandırma hakime aittir.

Bu durumda davalı belirli bir alandaki, (ihale sonucu) belirli bir bedel karşılığında fıstıkları kendi nam ve hesabına toplamayı üstlendiği, bu çamlık alanın belirli bir süre ile kullanımına yönelik bir akid yapılmadığı dikkate alındığında, taraflar arasındaki ilişkinin kira değil satım sözleşmesi olduğunun kabulü gerekir.

Açıklanan bu nedenle mahkemece işin esasına girilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup hükmün bozulması gerekmiştir.