Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/6691 K.2019/2993

Taraflar arasındaki rücuen tazminat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın davalı ... yönünden reddine, davalı ... yönünden kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; dava dışı .... Tur Taş İnş Güv.Sist.Tem.ve Gıda San. Dış. Tic. Ltd.

Şti adına kayıtlı olup kendisi tarafından “Uzun Dönem Araç Kiralama Sözleşmesi” ile kiralan 34 BR 1455 plakalı aracın, davalı şirket ile arasında 29/12/2009 tarihinde imzalanan “Tüzel Kişilerden Kiralık Araç Sözleşmesi” ile davalıya kiralandığını ve aracın davalı şirketin sigortalı çalışanlarından diğer davalı ... kontrolü altındayken kaza yaparak 01/05/2010 tarihinde dava dışı Zeynep Dilli'nin ölümüne neden olduğunu, bu kaza neticesinde müteveffanın yakınları tarafından açılan maddi ve manevi tazminat davası nedeni ile kazaya karışan araç için araç maliki dava dışı ....

Tur.Taş.İnş.Güv.Sist.Tem.ve Gıda San.Dış.Tic.Ltd.Şti’ye kendisi tarafından 12.03.2015 tarihinde 48.325,78TL ödeme yapıldığını, davalı şirket ile arasında imzalanan 29.12.2009 tarihli sözleşme gereği, kiralanan araçların karıştığı kaza neticesi oluşan tüm masrafların davalı şirket tarafından karşılanması gerektiğini,

ayrıca kaza esnasında aracın işletmeciliğinin de davalı şirket tarafından yapıldığını beyan ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile kendisi tarafından ödenen 48.325,78TL'nin davalıların temerrüte düşürüldüğü ihtarname tarihi olan 19.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...İhtiyaç Maddeleri ve İnşaat Sanayi ve Ticaret Aş; tazminat davasında üç ayrı davalı ve iki ayrı dahili davalının olduğunu ve davalılar adına müşterek ve müteselsilen verilen karar nedeni ile 58.000 TL’nin kendisi tarafından, 48.480 TL’nin ise tazminat davasının diğer davalısı ...Tur.Taş.İnş.Güv.Sist.Tem.ve Gıda San.Dış.Tic.Ltd.Şti tarafından ödenerek borcun tamamının kapatıldığını, davacıya kendi iç ilişkilerine göre rücu edilen bedelin kendisine rücu edilmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini dilemiştir.

Diğer davalı; davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece; taraflar arasındaki sözleşmeye göre trafik kazaları ile her türlü hasar ve zarar tevlit edici vakıalarda vuku bulacak zararlar ile bu hasar ve zararlardan doğabilecek her türlü hukuki ve cezai sorumluluğun bütünü ile davalıya ait olduğu, anılan sözleşmede taraf olmayan sürücü ...’nin ise pasif husumeti bulunmadığı gerekçesiyle davalı ... yönünden açılan davanın pasif husumet yokluğundan dolayı dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine; davalı .... yönünden açılan davanın kabulü ile.

48.325,78 TL'nin ihtarname tebliğ tarihi olan 20/03/2015 tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte davalı ....'den tahsili ile davacıya verilmesine, davacının hükmedilen alacağa 19/03/2015 tarihinden itibaren faiz işletilmesi talebinin reddine karar verilmiş, hüküm süresi içince davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-) Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Taraflar da yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip karara bağlamalıdır.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 Sayılı HMK'nun 4/1-a maddesinde, Sulh Hukuk Mahkemeleri, dava konusunun değer veya tutarına bakılmaksızın; kiralanan taşınmazların, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanun'una göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davaları görürler, hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayımızda; uyuşmazlık kira sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, dava 17/04/2015 tarihinde açılmıştır. Dava tarihinde yürürlükte olan HMK. 4/1-a maddesi gereğince dava değerine bakılmaksızın davaya bakma görevi Sulh Hukuk Mahkemesi'ne aittir.

Hal böyle olunca, mahkemece; uyuşmazlığın çözümünde Sulh Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğu gözetilerek, görevsizlik nedeniyle HMK'nın 114/1-c ve 115/2. maddeleri uyarınca davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken, bu yön gözardı edilerek davanın esası hakkında hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

2-) Bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.