Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/7241 K.2019/3785

Taraflar arasındaki tazminat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; davalı ...'dan 25/03/2014 tarihinde iş yeri olarak kiraladığı taşınmazın, 18/07/2014 tarihinde davalı ...'e satıldığını, taşınmaz hakkında projeye aykırı tadilat yapılmasından ötürü yıkım kararı bulunduğu gerekçesiyle işyeri açma ruhsat başvurusunun reddedildiğini, taşınmazda kalıcı yatırım yaptığını, ... Sulh Hukuk Mahkemesi 2015/19 D.iş sayılı dosyası ile yapılan iş ve imalatların bedelinin 33.100,00 TL olduğunun tespit edildiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, 33.100 TL maddi tazminatın davalı ...'dan, kalıcı değerlerden dolayı şimdilik 5.000 TL'nin yasal faizi ile davalı ...'ten tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...; işyerini kullanılabilir bir şekilde davacıya kiraladığını, davacının iş potansiyelini tutturmaması üzerine izin almadan yaptığı işlerin karşılığını almak istediğini, yapılan tadilatlarla yaklaşık bir yıl taşınmazı kullanıp kiralanandan faydalandığını, satış nedeniyle hak ve borçların devralan diğer davalıya geçtiğini ileri sürerek, davanın reddini istemiştir.

Davalı ...; iş yeri ihtiyacı nedeniyle taşınmazın tahliyesi için davacıya ihtarname gönderdiğini, davacının taşınmazdan iş yeri ruhsatı almadığı için değil işyeri ihtiyacından dolayı tahliye ettiğini, yapılan masrafların kiraya verenin muvafakati olmaksızın davacının kendi isteği çerçevesinde yapıldığını, malzemeleri ve yaptığı tadilatları tahliye ederken söküp götürdüğünü ve iş yerini kullanılamaz hale getirdiğini ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; davacının faydalı masrafları tanık anlatımlarına göre söküp götürdüğü, sözleşmenin 4. ve 9. maddelerine göre de tadilatlara ilişkin talepte bulunamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

1-) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-) Sözleşmede aksine bir hüküm yoksa davacı kiracı akti ilişkinin devamı sırasında kiralananda yaptığı değer artırıcı masraf ve harcamalarını TBK 527 vd (BK.nun 414) maddelerinde düzenlenen vekaletsiz işgörme hükümlerine göre davalıdan talep etme hakkına sahiptir.

Somut olayda; davacının dava konusu mecuru 25.03.2014 tarihli kira sözleşmesi ile 2 yıl süreyle kiraladığı, mecurun tahliye edildiği sabittir.

Dosya içerisinde bulunan .... Sulh Hukuk Mahkemesi 2015/19 D.iş sayılı dosyası ile, sökülüp götürülmesi mümkün olmayan, sökülmesi halinde kullanılamayacak türdeki imalatların bedelinin tespit edildiği anlaşılmaktadır.

Taraflar arasında akdedilen sözleşmenin genel şartlar 9. maddesinde "Kiracının kiralanan şeyin içinde ve dışında yaptıracağı tezyinat masraflarının kendisine ait olacağı ve mukavele müddeti bittiğinde yapılan masraf için tazminat istemeye hakkı olmayacağını ve bu gayrimenkul inşaatının tamamı mal sahibinin olacağı" kararlaştırılmıştır. Tarafların özgür iradesi ile kararlaştırılan bu şart geçerli olup, tarafları bağlar. Sözleşme hükmünde kastedilen tezyinat, süsleme anlamında olup, zorunlu ve faydalı masraflara ilişkin değildir. .

O halde mahkemece yapılacak iş, konusunda uzman bilirkişi marifeti ile mahallinde yapılacak keşif ile davacı kiracı tarafından kiralananda yapılan imalatların hangisinin zorunlu ve faydalı hangisinin lüks olduğu belirlenip, faydalı ve zorunlu masrafların yapıldığı tarih itibariyle belirlenecek değerinden varsa yıpranma payı düşülmek suretiyle elde edilecek değerin hesaplanması bakımından taraf ve Yargıtay denetimine elverişli şekilde rapor alınıp sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı görülmüş, bozmayı gerektirmiştir.