Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/7958 K.2019/6930

Taraflar arasındaki kira bedelinin tespiti davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün , davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı 21.10.2015 tarihinde açtığı işbu davada; dava konusu taşınmazı 23.09.2014 tarihinde satın aldığını, davalı kiracı tarafından aylık 140 TL kira bedeli ödendiğini, davalıya emsale uygun kira bedeli ödemesi hususunda ihtarname gönderildiğini belirterek kiralanan taşınmazın aylık kira bedelinin 1.500 TL olarak tespitine ve işbu kira bedelinin 23.09.2014 tarihinde başlayan kira döneminden itibaren geçerli sayılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı; eski malik ... ile aralarında 15.01.2011 başlangıç tarihli kira sözleşmesi mevcut olup işbu sözleşmenin ilgili maddeleri gereği kira bedelinin yasal artış uygulanarak tespit edildiğini ,kira başlangıç dönemi itibariyle yazılı bildirimin süresinde gönderilmemesi nedeniyle davanın kabulünün mümkün olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile aylık kira bedelinin 23.09.2014 tarihinden itibaren net 1.280,00 TL olarak tespitine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunun kira parasının tespitine ilişkin 344 maddesinde '' Taraflarca bu konuda bir anlaşma yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın, beş yıldan uzun süreli veya beş yıldan sonra yenilenen kira sözleşmelerinde ve bundan sonraki her beş yılın sonunda, yeni kira yılında uygulanacak kira bedeli, hâkim tarafından üretici fiyat endeksindeki artış oranı, kiralananın durumu ve emsal kira bedelleri göz önünde tutularak hakkaniyete uygun biçimde belirlenir.

Her beş yıldan sonraki kira yılında bu biçimde belirlenen kira bedeli, önceki fıkralarda yer alan ilkelere göre değiştirilebili '' düzenlemesi getirilmiştir.

Şartlar değişmediği ve özel nedenlerin varlığı iddia ve ispat edilmediği sürece, kira sözleşmesinde olağan rayice uygun olarak kararlaştırılan kira parasına, Üretici fiyat Endeksinin 5 yıl için artırımı esas alınarak bulunacak kira parasının o dönemin hak ve nesafet kurallarına uygun ve aşırı olmayan bir kira parası olduğu ilke olarak kabul edilmeli ve ona göre uygulama yapılmalıdır.

Beş yıldan sonra ise, taşınmazın boş olarak yeniden kiralanması halinde getirebileceği kira parası bilirkişi marifetiyle belirlenerek, mahkemece bu miktar gözönünde bulundurulup hak ve nesafete uygun bir kira parası takdir edilmelidir.

Olayımıza gelince; Taraflar arasındaki kira ilişkisinin, davalı kiracı ile dava konusu kiralanan taşınmazın malik-i evveli ... arasında düzenlenen 15.01.2011 başlangıç tarihli kira sözleşmesine dayandığı anlaşılmaktadır. Davacı tarafından dördüncü artış yılının içerisinde bulunan 23.09.2014 tarihinden itibaren kira bedelinin tespiti istendiğine göre, mahkemece yukarıdaki ilke ve esaslar gözetilmek suretiyle tespiti talep edilen dönemin endeks dönemi olduğu kabul edilerek, bir önceki yıl ödenen kira bedelinin ÜFE endeksi oranında arttırılarak davalı tarafından en son ödenen bedelden az olmamak üzere kira bedelinin tespiti gerekirken yazılı gerekçe ile hak ve nesafete göre kira bedelinin tespiti doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.