Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/8580 K.2019/8348

Taraflar arasındaki kira bedelinin tespiti davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı 13/05/2015 tarihinde açtığı işbu dava ile, davalının tarafına ait ... ili ... ilçesi ... Mahallesi ... Çevre Bulvarı No:7 adresinde bulunan taşınmazda 01/01/2010 tarihinden bu yana kiracı olduğunu, kira sözleşmesinde her ne kadar kiraya veren olarak ...

End. ve Tic Ltd Şti ismi yazılı olsa da dava konusu taşınmazın 31/10/2013 tarihinde tarafına fatura karşılığı satışının yapıldığını, tapu kaydının da yine adına kayıtlı olduğunu,bu nedenle davada taraf olma ehliyetinin bulunuğunu, kira sözleşmesinde yıllık artış oranı düzenlenmediğini ve mevcut kira bedelinin 10.000 Euro olduğunu ancak aradan geçen yıllar kiralananın niteliği, kullanma alanı, konumu,

bölgede kira parasını etkileyecek ekonomik koşullar neticesinde bu bedelin cüzi bir meblağa dönüştüğünü belirterek dava konusu taşınmazın yıllık 10.000 Euro kira bedelinin yeni kira döneminin başlangıcı olan 01/01/2015 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 72.000 TL olarak belirlenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile dava konusu taşınmazın 01/01/2015 tarihinden itibaren yıllık kira bedelinin 72.000 TL olarak tespitine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

TBK'nun 345 maddesinde “Kira bedelinin belirlenmesine ilişkin dava her zaman açılabilir. Ancak, bu dava, yeni dönemin başlangıcından en geç otuz gün önceki bir tarihte açıldığı ya da kiraya veren tarafından bu süre içinde kira bedelinin artırılacağına ilişkin olarak kiracıya yazılı bildirimde bulunulmuş olması koşuluyla, izleyen yeni kira dönemi sonuna kadar açıldığı takdirde, mahkemece belirlenecek kira bedeli, bu yeni kira döneminin başlangıcından itibaren kiracıyı bağlar.

Sözleşmede yeni kira döneminde kira bedelinin artırılacağına ilişkin bir hüküm varsa, yeni kira döneminin sonuna kadar açılacak davada mahkemece belirlenecek kira bedeli de, bu yeni dönemin başlangıcından itibaren geçerli olur.” hükmüne yer verilmiştir. 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe girmiş olup, TBK'nun 345 maddesi bu tarihten sonra açılacak kira bedelinin tespiti istemlerinde uygulanır.

Olayımıza gelince; Taraflar arasında, davaya dayanak 01/01/2010 başlangıç tarihli, 1 yıl süreli, yıllık 10.000 Euro+KDV bedelli kira sözleşmesine ilişkin uyuşmazlık bulunmamaktadır. Kira sözleşmesinde artış hükmüne yer verilmemiştir. Bu durumda davacının sözleşmenin yenilendiği 01/01/2015 tarihi için kira bedelinin tespitini talep edebilmesi için, davanın bu dönemin başlangıcından en geç otuz gün önceki bir tarihte açılması ya da kiraya veren tarafından bu süre içinde kira bedelinin artırılacağına ilişkin olarak kiracıya yazılı bildirimde bulunulmuş olması gerekir.

Taraflar arasındaki kira sözleşmesinde artış şartı bulunmadığına ve süresinde tebliğ edildiği ispat edilmiş ihtarname veya açılmış dava da olmadığına göre 13/05/2015 tarihinde açılan dava ile 01/01/2015 günü başlayan dönem için kira parasının tespitine karar verilemez. Ancak yargılama sırasında yeni dönemin (01/01/2016) başladığı da göz önünde bulundurularak, mahkemece bir sonraki dönem için (2016-2017) kira bedelinin tespitini isteyip istemediği hususunun davacı taraftan sorularak, istemesi halinde bir sonraki dönem için kira parasının tespitine karar verilmesi aksi halde davanın reddine karar verilmesi gerekirken,yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.