Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2018/1698 K.2018/3323

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, davalılardan ... ile 13/07/2011 tarihinde evlendiğini, ziynet ve çeyiz eşyalarını davalılara teslim ettiğini, senet düzenlendiğini, daha sonra kendisini ailesinin yanına gönderdiklerini, tüm eşyalarının davalılarda kaldığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı olmak üzere eşyaların aynen teslimine olmaz ise bedeli olan 52.000.00.- TL nin yasal faizi ile müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar, eşyaları teslim almadıklarını, neyin imzalatıldığını bilmediklerini, gelin alınırken senet imzalatıldığını, davacının ziynetleri kendi ailesine verdiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne; 6 adet bilezik (değeri 9.750.TL), Sandık içi çeyiz eşyası (değeri 1.000.TL) Yatak odası takımı (değeri 600.TL) Mutfak eşyası (değeri 700.TL)

Yatak (değeri 100.TL)'ın davalı ...'tan aynen tahsili ile davacıya verilmesine, aynen iadenin mümkün olmaması halinde 12.150.TL bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'tan tahsili ile davacıya ödenmesine,

Davalı ... aleyhine açılan davanın ve ... aleyhine açılan fazlaya ilişkin 4 adet bilezik, salon takımı, beyaz eşya, perde ve halıya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir .

1- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK)’nun “İspat Yükü” başlıklı 6.maddesinde; “Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.” ifadesine yer verilmiştir.

Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir.

./..

-2-

6100 sayılı HMK m.189/3 maddesi "Kanunun belirli delillerle ispatını emrettiği hususlar, başka delillerle ispat olunamaz." hükmünü amirdir. Aynı Kanunun 200/I maddesi "senetle ispat" ve 200/II maddesinde de “senetle ispat gereken hallerde karşı tarafın açık muvafakati ile tanık dinlenebileceği” hususları düzenlenmektedir. Yine, aynı kanunun 201.maddesinde de; "Senede bağlı her çeşit iddiaya karşı ileri sürülen ve senedin hüküm ve kuvvetini ortadan kaldıracak veya azaltacak nitelikte bulunan hukuki işlemler … liradan az bir miktara ait olsa bile tanıkla ispat olunamaz." denilmekte; 203.maddesinde de; "senetle ispat zorunluluğunun istisnaları" düzenlenmiş ve hangi hallerde tanık dinlenebileceği belirtilmiştir.

Somut olayda, 25/09/2011 tarihli ve " Altın ( 10 tane bilezik ) 20.000.00.- TL,sandık içi 5.000.00.- TL, yatak odası 6.000.00.- TL, mutfak eşyası 5.000.00.- TL, salon takımı 6.000.00.- TL, beyaz eşyalar 5.000.00.- TL, yatak, perde, halılar 5.000.00.- TL, tamamını teslim aldım " içerikli çeyiz senedini davalı ... imzalamıştır .

Eldeki dava, çeyiz senedinden dolayı ziynet ve çeyiz eşyalarının teslimi ya da bedellerinin tahsili istemine ilişkin olduğuna göre; konunun ispat hukuku açısından ele alınması gerekir.

Davaya konu edilen eşyalar, taraflar arasında senede bağlanmış olduğundan bu senedin içeriği davalıları bağlamaktadır. Dolayısıyla davalılar senette belirtilen yükümlülüklerini yerine getirdiklerini ispatlamak zorundadır. Senet gereğinin yerine getirildiği konusunda tanık dinlenmesi ve tanık beyanlarının hükme esas alınması mümkün değildir. Düzenlenen çeyiz senedinde açıkça ziynet ve çeyiz eşyalarının davalı tarafa teslim edildiği belirtilmiştir. Dolayısıyla çeyiz senedindeki bu beyanların aksini, eşyaların davacıda olduğu iddiasını davalılar ispatlamakla yükümlüdür. İspatlayamazlar ise bunların iadesinden yada bedellerinden sorumlu tutulmaları gerekir. İddialarını da takdiri değil kesin deliller ile ispatlayabilirler.

Dava konusu uyuşmazlıkta, mahkemece ispat külfetinin davalı tarafta olduğu gözetilmeksizin; davacının çeyiz senedinde adı geçen ziynet ve çeyiz eşyalarına yönelik davasının kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.

O halde; anılan çeyiz senedi karşısında ispat külfetinin davalılarda olduğu kabul edilerek, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ve eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

2– Davaya konu çeyiz senedini eşyaların tamamını teslim alan sıfatı ile imzalayan davalı ...'un da diğer davalı olan oğlu ... ile birlikte talep edilen eşyalardan sorumlu olduğu kuşkusuzdur. Mahkemece, davalı ... yönünden davanın reddine karar verilmesi de isabetli bulunmamıştır.