Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2018/2880 K.2018/5557

Taraflar arasındaki kiracılık sıfatının tespiti davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, ... İlkokulu Okul Aile Birliği adına davalılar ...- ... ile aralarında 15.04.2013 başlangıç tarihli bir yıl süreli ... İlkokulu okul bahçesinin otopark olarak kullanımına ilişkin kira sözleşmesi bulunduğunu, kira bedelinin aylık 4.000.-TL olduğunu ve 17.04.2013 tarihinde Okul Aile Birliğinin hesabına yatırıldığını, ...

3. Noterliği'nin 13.05.2013 tarihli ihtarnamesi ile kira sözleşmesinin geçersiz olduğundan bahisle kira sözleşmesinin feshedildiğinin kendilerine bildirildiğini ancak kiralananı 2013 yılı Eylül ayına kadar kullanmaya devam ettiğini ve kira bedellerini de düzenli olarak yatırdığını, belirtilen tarihte ise ...

Kaymakamlığı tarafından alınan karar üzerine kiralanandan tahliye edildiğini belirterek kiracılık sıfatının devam ettiğinin tespitini ve müdahalenin önlenmesini istemiştir.Davalılar husumet itirazında bulunarak davanın reddini dilemişlerdir.Mahkemece, davanın reddine dair verilen hükmün davacı tarafından temyizi üzerine, Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 31.03.2015 tarih 2014/10801 Esas ve 2015/3186 Karar sayılı ilamı ile, ".... davalıların kira sözleşmesini kendi adlarına yapmadıklarından davada taraf ehliyetleri bulunmadığı,

şahıslara karşı açılan davanın ... aleyhine açıldığının kabulü ile davanın ...'na yöneltilip taraf teşkili sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerektiği " gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiş, bozma üzerine yapılan yargılama sonucunda ...' na dava dilekçesi tebliğ edilerek taraf teşkili sağlandıktan sonra yapılan yargılama neticesinde davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

1-) Kiracılık sıfatının tespiti davalarında bir yıllık kira bedeli üzerinden harç alınması gerektiği, Harçlar Kanunu'nun 28. maddesinde ise alınması gereken harcın dörtte birinin peşin alınacağı ve kalanın ise kararın verilmesinden itibaren iki ay içerisinde ödeneceği, 32.maddesinde de yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılamayacağı, 30. maddesinde ise muhakeme sırasında tespit olunan değerin dava dilekçesinde belirtilen değerden fazla olduğunun anlaşılması halinde yalnız o celse için muhakemeye devam olunacağı,

takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunamayacağı hüküm altına alınmıştır.Olayımıza gelince.

Davacı dava dilekçesinde kiracılık sıfatının tespitini istemiş olup dava aylık kira bedeli üzerinden yatırılan harç ile açılmış, yargılama sırasında da Mahkemece eksik nisbi harcın tamamlatılmasına dair bir karar verilmemiştir.Bu durumda Mahkemece; dava tarihi itibarı ile davacının ödediği yıllık kira bedeli tespit edilerek, bu değer üzerinden yukarıdaki esaslara göre verilecek süre içerisinde harcın tamamlattırılarak, ondan sonra yargılamaya devam olunması, aksi halde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde harç tamamlattırılmadan yargılamaya devam edilmesi doğru değildir.

2-) 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 327. maddesinde yer alan düzenlemeye göre genel hükümlere tabi kira sözleşmelerinde kira sözleşmesinin başlangıcı ve süresi belli ise kira sözleşmesinde sürenin dolması ile kira sözleşmesi kendiliğinden sona erer. Kiraya veren sözleşmenin bitim tarihinden itibaren bir ay içinde dava açarak süre bitimi nedeniyle tahliye talep edebilir.

Belirli süreli kira sözleşmelerinde belirlenen sürenin dolması halinde taraflar arasında açık bir anlaşma olmaksızın kira ilişkisi sürdürülürse kira sözleşmesi belirsiz süreli sözleşmeye dönüşür.

Genel hükümlere tabi kira sözleşmelerinde belirli süreli kira sözleşmesinin süresiz hale gelmemesi için kiraya veren kira süresi bitmeden veya dava açma süresi içinde kira sözleşmesini yenilemeyeceğine dair ihtarname tebliğ ettirirse kira sözleşmesi yenilenmeyeceği gibi süresiz hale de gelmez. Bu durumda her zaman süre bitimi nedeniyle tahliye davası açılabilir.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 328. maddesinde yer alan düzenlemeye göre ise; belirsiz süreli kira sözleşmelerinde taraflardan her biri, daha uzun bir fesih bildirim süresi veya başka bir fesih dönemi kararlaştırılmış olmadıkça, yasal fesih dönemlerine ve fesih bildirim sürelerine uyarak sözleşmeyi feshedebilir. Sözleşmede veya kanunda belirtilen fesih dönemine veya bildirim süresine uyulmamışsa, bildirim bir sonraki fesih dönemi için geçerli olur.

Taraflar arasında 15.04.2013 başlangıç tarihli bir yıl süreli kira sözleşmesi konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Kira sözleşmesi ... İlkokulu okul bahçesinin tatil günlerinde otopark olarak kullanımına ilişkin olup kiralanan açık alan vasfındadır. Kiraya verenin sözleşmeye konu şeyin maliki olması zorunlu olmadığından ...- ... tarafından imzalanan kira sözleşmesinin geçerli olduğu tartışmasızdır.

Türk Borçlar Kanunu'nun 327. maddesinde yer alan düzenlemeye göre genel hükümlere tabi kira sözleşmelerinde, kira sözleşmesinin başlangıcı ve süresi belli ise sürenin dolması ile kira sözleşmesi kendiliğinden sona erer. Davalılar tarafından davacıya gönderilen 13.05.2013 tarihli ihtarname ile, kira sözleşmesinin okul bahçelerinin otopark olarak kullanılamayacağına ilişkin yönetmeliğe aykırı olması ve ayrıca kendilerinin de sözleşme yapmaya yetkileri olmaması sebebiyle,

sözleşmeyi tek taraflı feshettiklerini bildirmiş iseler de davanın açıldığı tarih itibariyle de kira sözleşmesinin süresi dolmadığı gibi sözleşme bir mahkeme kararı ile de iptal edilmediğinden ayakta olup davacının kiracılık sıfatı devam ettiğinden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru görülmediğinden hükmün bozulmasına karar verilmiştir.SONUÇ: Yukarıda birinci ve ikinci bentlerde açıklanan nedenlerle hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince davacı yararına BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine,