Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2018/6570 K.2019/8717

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili, davalıların 15/02/2010 tarihli sözleşme ile kiracı olduklarını, sözleşmedeki artış şartına göre kira bedelinin 2012 yılı için 6.062,50 TL, 2013 yılı kira dönemi için 7.578,12 TL olduğunu, kira bedellerinin bazı aylar ödenmediğini, bazı aylar eksik ödendiğini, kira alacağının tahsili için yapılan icra takibine davalıların itirazlarının haksız olduğunu belirterek itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar vekili, sözleşmede davalı ...'ın kiracı, diğer davalıların kefil olduğunu, davalının takip tarihine kadar kira bedellerini itirazi kayıt koymadan kabul ettiğini, tarafların anlaştıkları tutar üzerinden kira bedellerinin ödendiğini, kira borcu bulunmadığını, kefil olan müvekkillerinin borçtan sorumlu olmadıklarını beyanla davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece 28/07/2015 tarihli karar ile davalılar ... ve ... yönünden açılan davanın reddine, davalı ... hakkında açılan davanın kısmen kabulü ile ...

4. İcra müdürlüğünün 2013/6568 sayılı takibe, 53.476,00 TL asıl alacak ve 35.37 TL gecikme faizi toplam 53.511,37 TL yönünden itirazın iptali ile takibin devamına, fazlaya ilişkin istemlerin reddine, asıl alacak üzerinden % 20 hesaplanan 10.702,27 TL icra inkar tazminatının davalı ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş, hükmün taraflarca temyizi üzerine Dairemizin 2017/3498 Esas,

2017/3968 Karar sayılı ilamı ile tarafların sair temyiz itirazlarının reddi ile TBK'nun 344/1 maddesine göre tarafların yenilenen kira dönemlerinde uygulanacak kira bedeline ilişkin anlaşmalarının bir önceki kira yılında üretici fiyat endeksindeki artış oranını geçmemek koşuluyla geçerli olacağı ve bu kuralın bir yıldan uzun süreli kira sözleşmelerine de uygulanacağının düzenlendiği, davalı kiracının, Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliğine kayıtlı olduğu, tacir olmadığının anlaşıldığı,

yeni yasal düzenleme karşısında TBK'nun yürürlüğü girdiği 01/07/2012 tarihinden itibaren kira artışının üretici fiyat endeksi oranında yapılması gerektiği, 15/02/2010 başlangıç tarihli ve iki yıl süreli kira sözleşmesini davalılar ... ve ... kefil sıfatıyla imzaladıkları, imzalanma tarihinde yürürlükte bulunan 818 Sayılı Borçlar Kanun'unun 484.maddesi hükümlerine göre takibe konu edilen kira alacağının bir kısmı kefillerin sorumlu olduğu dönemi kapsadığı, bu durumda icra takibine konu edilen kira bedellerinden, kefillerin sorumlu olduğu kira alacağı belirlenerek,

kefiller yönünden de bu miktar üzerinden itirazın iptaline karar verilmesi gerektiği, hükme esas alınan kira sözleşmesinde, aylık kira bedellerinin her ayın 15'i ila 17'si arasında ödeneceğinin kararlaştırıldığı, kira bedellerinin ödeme günü belli ve muayyen olduğundan vade tarihinden itibaren kira alacağına yasal faiz uygulanması gerektiği gerekçeleriyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, davanın kısmen kabulü ile ...

4. İcra Müd 2013/6568 esas sayılı dosyasında davalı borçlu Mertcan'ın asıl alacak 54.830,28 TL ve işlemiş faiz 2.448,13 TL ki toplam 57.278,41 TL ve bu asıl borcun (54,830,28 TL nin) 4.382,00 TL asıl alacak ve 723,89 TL işlemiş faiz ki toplam 5.105,89 TL sinden diğer davalılar ... ve ...'ın müştereken sorumlu tutulmak sureti ile itirazlarının bu miktarlar üzerinden iptali ile takibin devamına, tüm davalılar yönünden fazlaya ilişkin taleplerin reddine; asıl alacak üzerinden 10.966,05 TL icra inkar tazminatının davalı ...'dan alınmasına,

Mertcan'ın sorumlu olduğu icra inkar tazminatının 976,40 TL sından davalılar Nevin ve Leventten müştereken tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiş, hüküm davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalıların sair temyiz itirazları yerinde değildir.

2- İtirazın iptali davasında alacak, icra takip tarihi itibariyle belirlenir. Ancak dava tarihine kadar bir ödeme yapılmış ise, yapılan ödeme düşüldükten sonra kalan alacak yönünden itirazın iptali davası açılmalıdır. Dava tarihinden sonra yapılan ödemeler ise icra müdürlüğünce dikkate alınır. Dava tarihinden sonra davalılar tarafından icra takip dosyasına ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, mahkemece bu ödemenin icra müdürlüğünce infazda dikkate alınmasına yönelik karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

3- Davacı tarafından 07/06/2013 tarihinde başlatılan icra takibi ile Şubat 2011-Mayıs 2013 dönemi kira alacaklarının tahsili istenilmiştir. Takip talebinde her ay için istenilen kira farkı/kira bedeli açıkça gösterilmiştir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacı tarafından bazı aylar kira ödemesi olmadığı halde kira farkı talep edilmiş olduğu, bu aylara ilişkin kira bedellerinin olması gerektiği miktar üzerinden hesaplamaya dahil edildiği belirtilmiştir.

Bu şekilde davacı tarafından sadece kira farkı talep edilen aylar için taleple bağlılık ilkesine uygun olarak hesap yapılması gerekirken talebi aşarak fazla kira bedeli hesaplanması doğru değildir.

Ayrıca 28/07/2015 tarihli ilk karara esas alınan bilirkişi raporunda, davacının dava dilekçesinde ödendiğini kabul ettiği 10.600 TL ile 5.500 TL, hesaplanan alacaktan mahsup edilmiş, bu bilirkişi raporu doğrultusunda verilen karara yönelik temyiz incelemesinde toplam 16.100 TL'nin mahsubu bozma nedeni yapılmamıştır.

Davacı tarafından kabul edilen 16.100 TL ödemenin takibe konu borçtan mahsubu gerektiği gibi aynı zamanda bu durum davalı lehine usuli kazanılmış hak da oluşturmaktadır. Bu nedenle davacı tarafından kabul edilen 16.100 TL ödemenin hesaplanan alacaktan mahsup edilmemesi de doğru görülmemiştir.

Bu durumda Mahkemece, belirtilen hususlar gözönünde bulundurularak davalıların kira borcunun belirlenmesi, davalıların takibe kısmi itirazda bulundukları da dikkate alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

4-) Bozma nedenine göre, davalıların vekalet ücretine ilişkin temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.