Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2018/6927 K.2018/12863

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde taraflarca temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, davalı ...'nın, muhtelif aboneliklere ait, su ve atık su bedellerini ödemediğini, abone sözleşmeleri ve ASKİ Tarifeler Yönetmeliğinin 50.maddesi gereğince borçlarını faturalarda belirtilen son ödeme tarihlerine kadar ödemeyenlerden geciken her ay için yürürlükteki oranlarda gecikme cezası ve gecikme cezası KDV’sinin tahsilinin gerektiğini ileri sürerek,

davalı Bakanlığa bağlı aboneliklere ait 769.389.129.265 TL asıl alacak, 3.185.062.249.000 TL işlemiş gecikme faizi, 552.553.320.360 TL gecikme cezası KDV’si olmak üzere toplam 4.507.004.698.625.TL alacağın, 29.8.2003 tarihinden itibaren gecikme cezası ve KDV’si ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.Davalı, alacağın zamanaşımına uğradığını, bazı aboneliklerin Bakanlık birimlerine ait olmadığını, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun 44. maddesi gereğince çevre temizlik vergisinden muaf olduklarını, bu nedenle atıksu bedeli ödemekle de yükümlü olmadıklarını, abone sözleşmelerinde,

su bedelinin geç ödenmesi durumunda gecikme zammı alınacağına ilişkin hüküm bulunmadığından, gecikme zammı ve KDV’sinin talep edilemeyeceğini savunarak, davanın reddini dilemiştir.Mahkemece, davanın asıl alacak yönünden kısmen kabulüne, 585.552.84 YTL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, davacının gecikme cezası ve gecikme cezasının KDV’sine ilişkin talepleri ile asıl alacağın fazlaya ilişkin kısmının reddine karar verilmiş, hükmün taraflarca temyizi üzerine Yargıtay 13. Hukuk Dairesi'nin 05.10.2010 tarih, 2010/2870 E- 12680 K sayılı ilamı ile " 1-Dosyadaki yazılara,

kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir

isabetsizlik bulunmamasına göre davalının tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekir. 2-....Davacı eldeki davada, davalı Bakanlığa bağlı muhtelif abonelik sözleşmeleri nedeniyle ödenmeyen fatura bedellerine ilişkin asıl alacak miktarının yanında, fatura bedellerine son ödeme tarihlerinden itibaren işletilen, 6183 sayılı yasada öngörülen gecikme zamları ile, KDV’sinin de tahsilini istemiştir. ...

Davacı, ticari esaslara göre faaliyet göstermek üzere kurulmuş bir kurum olup, dava konusu su ve atık su bedellerine ilişkin alacak da, amme alacağı sayılmadığı gibi, geç ödenmesi halinde 6183 sayılı yasada yer alan gecikme zammının uygulanacağına dair de herhangi bir yasal hüküm bulunmamaktadır.

Bu nedenle davacı, ancak bu konuda bir kararlaştırmanın bulunduğunu ispat ettiği takdirde, dava konusu ödenmeyen fatura bedeli alacaklarına 6183 sayılı yasada öngörülen oranlarda gecikme zammı uygulanmasını isteyebilir. Aksi durumda ise, fatura bedellerine, son ödeme tarihlerinden itibaren ancak yasal faiz uygulanmasını talep edebilir.

O halde mahkemece açıklanan hususlar göz önünde bulundurularak, abonelik sözleşmeleri tüm sayfalarıyla birlikte celbedilip, sözleşmelerde, ödenmeyen fatura bedeli alacaklarına 6183 sayılı yasada öngörülen oranlarda gecikme zammı uygulanacağına dair hükmün olup, olmadığı incelenmek suretiyle, bu konuda açık hüküm bulunan, ya da Tarifeler Yönetmeliğine atıfta bulunulan abonelik sözleşmeleri yönünden, faturaların son ödeme tarihlerinden itibaren 6183 sayılı yasada öngörülen gecikme zammı oranları üzerinden hesap yapılarak, gecikme zammı miktarlarının bu şekilde tespit ve tahsiline karar verilmesi,

bu hususta herhangi bir hüküm ve atıf bulunmayan abonelik sözleşmeleri yönünden ise, fatura bellerine son ödeme tarihlerinden itibaren yasal faiz oranları uygulanarak işlemiş faizin belirlenmesi ve belirlenecek bu miktarların tahsiline karar verilmesi gerekirken, mahkemece gecikme zammına ilişkin talebin yazılı şekilde tümüyle reddinin doğru olmadığı" gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde; davanın kısmen kabulü ile, asıl alacak olarak 35.880,17 TL toplam faiz ve gecikme zammı karşılığı 184.982,38 TL, ve faiz ile gecikme zammı KDV si karşılığı 33.296,84 TL' nin dava tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

fazlaya dair istemin reddine, davacının davalıdan dava tarihi itibariyle talep edebileceği alacak tutarının 346.576,04 TL asıl alacak, işlemiş faiz, gecikme cezası ve gecikme zammı karşığı toplam 923.656,32 TL ile işlemiş faiz ve gecikme zammı toplamının KDV si olarak 163.187,19 TL olduğu hususunun tespiti ile 1.paragrafta hükmedilen tutarı aşan kısımlar yönünden davanın konusuz kaldığı hususunun tespitine, ancak yargılama gideri ve vekalet ücreti hesabında dava tarihi itibariyle istenebilecek alacak tutarının gözönüne alınmasına karar verilmiş, hüküm taraflarca temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalının tüm, davacının ise aşağıdaki bent kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- Davacının vekalet ücretine yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Konusu para olan veya para ile değerlendirilebilen davalarda vekalet ücreti, nispi tarifeye göre hesaplanır. Davanın tamamen veya kısmen kazanılması ya da reddedilmesi halinde ise, nispi vekalet ücreti kabul ya da reddedilen müddeabihin değeri üzerinden hesaplanır.

Somut uyuşmazlıkta; dava 4.507.004,69 TL üzerinden açılmış olup, mahkemece; davacının davalıdan dava tarihi itibariyle talep edebileceği alacak tutarının 346.576,04 TL asıl alacak, işlemiş faiz, gecikme cezası ve gecikme zammı karşığı toplam 923.656,32 TL ile işlemiş faiz ve gecikme zammı toplamının KDV si olarak 163.187,19 TL olduğunun tespit edildiği anlaşılmıştır. Buna göre; davacı 1.433.419,55 TL yönünden dava tarihi itibariyle talepte bulunmakta haklı olduğuna göre, 1.433.419,55 TL üzerinden nispi vekalet ücreti hesabı ile 66.952,59 TL 'ye hükmedilmesi gerekirken, 26.744,00 TL'ye hükmedilmesi doğru görülmemiştir.Ne varki, bir yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hükmün düzeltilerek onanması HUMK 428/7. maddesi hükmü gereğidir.