Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2018/7330 K.2019/7493

Taraflar arasında görülen itirazın iptali davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; mülkiyeti davalıya ait taşınmazı 01/11/2008 başlangıç tarihli 1 yıl süreli kira sözleşmesiyle kiraladığını, kira sözleşmesi uyarınca davalı kiraya verene 1.000 EURO depozito bedeli ödediğini, taşınmazda kiracı olarak bulunduğu dönemlere ait kira ödemelerini eksiksiz olarak yerine getirdiğini, taşınmazı tahliye edeceğine dair davalıya 3 ay öncesinden bildirimde bulunduğunu ve mecuru 20/10/2010 tarihinde tahliye ettiğini; taşınmaz tahliye edilmeden önce davalı tarafından bir başka kişiye kiraya verildiğini, taşınmazın hiçbir şekilde boş kalmadığını;

sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmesine rağmen, depozito bedelinin tarafına iade edilmediğini; depozito bedelinin tahsili amacıyla davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalının haksız ve kötüniyetli itirazı nedeniyle takibin durduğunu ileri sürerek; itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı; mülkiyeti kendisine ait taşınmazı 01/11/2008 başlangıç tarihli 1 yıl süreli kira sözleşmesiyle davacıya kiraya verdiğini, kira süresi sona ermeden on gün önce herhangi bir bildirimde bulunulmaksızın davacı tarafından taşınmazın tahliye edildiğini; kiralananın hor kullanıldığını, hor kullanma bedelinin davacıdan tahsili istemiyle açılan dava sonucunda, İzmir 5. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 18.07.2012 tarih ve 2011/837 E. - 2012/768 K. Sayılı ilamı ile davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, kararın temyiz aşamasında olduğunu; eldeki dava yönünden bekletici mesele yapılması gerektiğini;

davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığını, usulüne uygun tahliye bildiriminde bulunmadığını, taşınmaz anahtarlarının 01/01/2011 tarihinde tarafına teslim edildiğini, kiralananın 2 ay 10 gün boş kaldığını, bu

nedenle davacı kiracının boş kalan aylar için kira bedeli karşılığı 5.500,00 TL tazminat ödemekle yükümlü olduğunu savunarak; asıl davanın reddini, karşı davasının kabulüne karar verilerek 5.500,00 TL tazminatın davacı- karşı davalı kiracıdan tahsiline karar verilmesini istemiş; karşı dava yönünden istem, eldeki davadan tefrik edilerek İzmir 7. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2013/842 E. Sayılı dosyasına kaydının yapıldığı, müstakil bir dava olarak yargılamasına devam olunduğu görülmüştür.

Mahkemece; davanın kabulüne, davalının İzmir 8. İcra Müdürlüğü'nün 2012/8680 E. Sayılı icra takibine vaki itirazının iptali ile takibin devamına , 454,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiş, hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 26.05.2014 tarih ve 2013/15150 E. - 2014/6785 K. Sayılı ilamı ile; "...Kira sözleşmesinin özel şartlar 13. Maddesinde " kiracı daireyi boşaltıp giderken doğacak herhangi bir zarar ve ziyanı mal sahibi depozitten giderir." düzenlemesi bulunmaktadır.

Davalılar vekili tarafından İzmir 5. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2011/836 E. sayılı dosyasında, hor kullanma tazminatının tahsili için başlatılan takibe itirazın iptali istemiyle dava açıldığı, bu dava sonucunda davanın kısmen kabulü ile 3.845,00 TL yönünden takibin devamına karar verildiği ve kararın kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda mahkemece yapılacak iş söz konusu kararın infaz edilip edilmediğinin araştırılması ve tefrik edilen dava, bu dava için bekletici mesele yapılarak sonucunun beklenilmesi, açılan davalar sonucu davacı kiracının bir borcu varsa güvence parasından mahsup edilip, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile karar verilmesi doğru değildir..." gerekçesiyle bozulmuş, mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; depozito bedelinin iadesi amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Somut olayda; davacı kiracı, 1.000 EURO depozito bedelinin iadesini talep etmiş olup, kira sözleşmesinin " hususi şartlar " başlığı altında düzenlenen 9. Maddesinde, " Kiracı depozit olarak 1.000 EURO mal sahibine vermiştir.". 13. maddesinde ise, "Kiracı daireyi boşaltıp giderken doğacak herhangi bir zarar ve ziyanı mal sahibi depozitten giderir. Verilen depozit yapılacak zarar ve ziyanı karşılamazsa kiracı karşılamayı şimdiden kabul eder." şeklinde düzenleme yapılmıştır.

Davacı kiracı tarafından, davalı kiraya verene 1.000 EURO depozito bedelinin ödendiği hususunda, taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Davalı kiraya veren, kiralananın erken tahliye edilmesi ve hor kullanılması nedeniyle, depozito bedelinin iadesinin istenemeyeceğini savunmaktadır. Kiracı özel şart gereğince, kiraya verene ödediği depozito bedelinin iadesini ancak kiralananın tahliye tarihinde tam ve sağlam olarak kiraya verene teslimi halinde isteyebilir.

Bir başka ifade ile depozito bedelinin iade edilebilmesi için kiracının, kiraya verene sözleşme uyarınca borcunun bulunmaması gerekir.

Öte yandan; davalı kiraya veren tarafından, davacı kiracı aleyhine hor kullanma bedelinin tahsili istemiyle açılan dava neticesinde, İzmir 5. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2011/837 E. - 2012/768 K. Sayılı ilamı ile; davanın kısmen kabulüne, 3.845,00 TL hor kullanma bedelinin kiracıdan tahsiline karar verilmiş olup, kararın Yargıtay incelemesinden geçip onanarak kesinleştiği, İzmir 12. İcra Müdürlüğü'nün 2011/4163 E. Sayılı takip dosyası

üzerinden ilamın icraya konulduğu ve ilamın infaz edildiği hususu her iki tarafın da kabulünde olup, ayrıca mahkeme dosyasına bu hususta, ilgili icra müdürlüğü tarafından bilgi verildiği anlaşılmıştır.

Yine, davalı kiraya verenin, erken tahliye nedeniyle tazminat istemine yönelik karşı davadaki istemi , eldeki davadan tefrik edilip, ayrı esasa kaydı yapılarak, İzmir 7. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2013/842 E.- 2014/995 K. Sayılı ilamı ile ; davanın kabulüne, iki aylık kira bedeli karşılığı olan 5.500,00 TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte kiracıdan tahsiline karar verilmiş; karar temyiz edilmesine rağmen, sonucu beklenilmeksizin, ilamın İzmir 16. İcra Müdürlüğü'nün 2014/16922 E. Sayılı takip dosyası üzerinden icraya konulduğu, kiracı tarafından 8.250,00 TL tutarında haricen kiraya verene ödeme yapıldığı,

ödeme yapılan icra dosyası yönünden borçlu /kiracının ibra edildiği, ilgili ibranamenin dosyaya sunulduğu, kararın daha sonra Yargıtay incelemesinden geçerek kiracı lehine bozulduğu, neticede borçlu/ kiracı tarafından, alacaklı/ kiraya verene fazladan ödeme yapılarak, icra dosyalarının infaz edildiği anlaşılmıştır.

Hal böyle olunca, mahkemece; davacı kiracının, davalı kiraya verene sözleşme uyarınca borcunun bulunmadığı dikkate alınarak, depozito bedelinin iadesi istemiyle açılan davanın tümden kabulüne karar verilmesi gerekirken; eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.