Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2018/8014 K.2019/9135

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen vasiyetnamenin iptali olmadığı takdirde tenkis davasının reddine dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davacı tarafın istinaf başvurusunun reddine yönelik olarak verilen karar, davacılar vekili tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmekle; duruşma günü olarak belirlenen 24/09/2019 tarihinde gelen davacılar vekili Av.... Demirağ ile davalı asil ... ve bir kısım davalılar vekili Av....'in sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin daha derinlemesine incelenmesi ve bu konuda bir araştırma yapılması gerektiği heyetçe zorunlu görüldüğünden, Yargıtay Kanunu'nun 24/1 ve Yargıtay İç Yönetmeliğinin 21/3 maddeleri uyarınca görüşmenin 13/11/2019 tarihine bırakılması uygun görüldü.

Belirli günde dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı bilgi ve belgelere, özellikle temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre, yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK’nun 370/1. maddesi uyarınca ONANMASINA, 2.037 TL Yargıtay duruşması vekalet ücretinin davacılardan alınıp davalılara verilmesine, 8,50 TL bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 13/11/2019 tarihinde oy çokluğu ile karar verildi.

(Muhalif)

KARŞI OY

Davacı taraf dilekçesinde özetle; murisleri ...tarafından yapılan vasiyet işleminin şekil ve içerik bakımından eksiklikler içerdiğini, ... 2.Noterliği'nin 13.10.2005 tarih ve 2005/26111 yevmiye nolu vasiyetname metninde noterin isim ve ünvanı zikredilmesine rağmen vasiyetnamenin noter tarafından değil, yeminli başkâtip ... tarafından imza altına alınıp onaylandığını, bu durumun işlemde birlik prensibine aykırı olduğunu ayrıca murisin yaşı gereği davalıların yönlendirme ve telkinleri sonucu vasiyetname düzenlediğini, murisin asıl amacının erkek çocuklarına miras bırakmak olduğunu beyanla vasiyetnamenin iptaline, olmadığı takdirde tenkisine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

Mahkemece, yapılan yargılama neticesinde vasiyetnamenin iptali şartlarının mevcut olmadığı ve alınan bilirkişi raporlarına göre de saklı paya tecavüz olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ve istinaf talebide Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 1.Hukuk Dairesince esastan reddedilmiştir.

Dava, vasiyetnamenin şekil şartlarına uygun olarak yapılmaması nedeniyle iptali ve tenkis istemine ilişkindir.

Dairemizce de benimsenen yerel mahkeme ve Bölge Adliye Mahkemesi kararında: Vasiyetname düzenlenmesine noter başkâtibi ... tarafından başlandıktan sonra onun tarafından sonlandırıldığı, vasiyetname metnine dahil olmamakla birlikte vasiyetnamenin başlık kısımlarında "... İkinci Noteri Mahmut Köndel" şeklindeki yazıların altında imza bulunmadığı, belge içeriğinde işleme noter tarafından başlanıldığına dair her hangi anlatımın söz konusu olmadığı, vasiyetnamenin hiç bir aşamasında noter Mahmut Köndel'in işleme katılmadığı, belgenin tüm sayfalarının başkâtip tarafından imzalanarak en baştan itibaren onun tarafından düzenlendiği, işlemde birlik kuralının ihlal edilmediği gerekçesine dayanılmıştır.

Somut olayda iptale konu olan ve dosya içerisinde mevcut vasiyetnamenin fotokopi örneği üzerinden inceleme yapılmış olup aslının getirtilerek inceleme yapılması gerekmekte olup hükme esas alınan vasiyetnamenin başlığında;

"Selahiyetlere haiz yeminli

... İkinci Noteri

Mahmut Köndel

... Kazancılar İş Hanı Kat:2 No:36 adresindeki dairesinde resmi görev başında iken yanıma gelen ve ibraz ettiği..."

yazmakta olup sayfa sonları ve işlem sonu yeminli başkatip tarafından imzalanarak mühürlenmiştir.

TMK'nun 532.maddesinde resmi vasiyetnamenin, iki tanığın katılımıyla resmi memur tarafından düzenleneceği hükme bağlandıktan sonra memurun Sulh Hakimi, Noter veya kanunla kendisine bu yetki verilmiş diğer bir görevli olabileceği açıklanmıştır.

Noter yetkisine sahip yazı işleri müdürlerinin, resmi vasiyetname düzenleyebilecekleri uygulamada ve doktirinde kabul edilmektedir.

Resmi vasiyetnamenin; işlemde birlik prensibi uyarınca, vasiyetçinin vasiyetnamesi okunmasından sonra, aşamalarda araya tanık girmeksizin tamamlanması gerekir. Resmi memurun yaptığı işlemler tevsik işlemi olduğu için, baştan itibaren aynı memur tarafından yapılması ve son imza işleminin de tahriri olan, okuyan ve vasiyetçi ile tanık sözlerini düzenleyen, yazdıran memur tarafından yapılması zorunludur. Bu yön işlemlerde birlik prensibinin zaruri bir sonucudur.

Bu prensibe uyulması, vasiyetnamenin iptali sebebi oluşturduğu Yargıtay'ın yerleşik uygulaması ile kabul edilmektedir. Ancak dosyada bulunan uyuşmazlığa konu vasiyetname aslı, bizzat hakim tarafından incelenmek suretiyle, vasiyetnamenin baştan sona kim tarafından düzenlendiği, belgedeki yetkili imzanın vasiyetnameyi tanzim eden notere mi yoksa başkatibine mi ait olduğu; böylece belge bütünlüğünün bozulup bozulmadığı (örneğin, vasiyetnamenin noter tarafından düzenlenmesine rağmen, yetkili başkatip tarafından imzalanmış olması gibi) araştırılmadan, fotokopi belge üzerinden şekle aykırılık bulunmadığı yönündeki gerekçeyle de olsa davanın reddi doğru görülmemiştir.

Bu durumda, öncelikle vasiyetname aslı getirtilerek incelenmesi, ayrıca vasiyetnamenin noterin izinli olup olmadığı dönemde düzenlenip düzenlenmediğinin araştırılması ve murisin son iradesinin ayakta tutulması (favor testamanti) prensibi gözönüne alınmak suretiyle bir inceleme yapılması gerekirken, görevi başında olduğunu belirten noter beyanı ile başlayan ve noter başkâtibinin beyanı ve imzası ile sonlandırılan vasiyetnamede işlemde birlik prensibine uyulduğunu bildiren Bölge Adliye Mahkemesinin gerekçesinin benimsenmesi suretiyle kararın onanması görüşüne katılmayarak yukarıdaki gerekçelerle karanın Bozulması gerektiği görüşüyle çoğunluğun onama kararına muhalifim.13/11/2019