Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2019/2942 K.2019/10219

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen tazminat davasının kısmen kabulüne dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davalı tarafın istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı tarafın istinaf başvurusunun kabulü ile hükmün düzeltilmesine yönelik olarak verilen kararın süresi içinde davalı vekili tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine; daha önceden belirlenen 17/12/2019 tarihli duruşma günü için yapılan tebligat üzerine; davacı vekili Av....

İrfan ile davalı vekili Av.... geldiler. Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, davalı ile 01/12/2000 başlangıç tarihli, 15 yıl süreli kira sözleşmesi düzenlendiğini, kiralananın kullanım amacına uygun hale getirilmesi için çok fazla masraf yaptığını, kira süresinin bitiminden önce mahkeme kararı ile tahliyesine karar verildiğini, davaya konu taşınmaza yaptığı imalatları söküp götürülmesinin mümkün olmadığını belirterek zorunlu ve faydalı masrafların bedeli olarak şimdilik 50.000,00-TL 'nin, söz konusu faydalı ve zorunlu masrafların taşınmaza kattığı değer artışı için şimdilik 10.000,00-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş,

ıslah dilekçesi ile zorunlu ve faydalı masraf bedeli olarak 407.553,12 TL, faydalı ve zorunlu masrafların taşınmaza kattığı değer için 46.020 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı, davanın reddini istemiştir. İlk derece mahkemesince, davanın kısmen kabulü ile hükme esas almaya elverişli bilirkişi raporları doğrultusunda zorunlu ve faydalı masraf talebi bakımından 305.502,49-TL masrafların taşınmazı kattığı değer talebi bakımından 46.020,00-TL üzerinden davanın kabulü ile dava tarihi itibariyle işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir. İlk derece mahkemesi kararına karşı, taraflarca istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince, dosya kapsamı, delil durumu, gözönüne alınarak, Ordu 1. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 30/10/2018 tarhi 2017/112E.- 2018/1358K.sayılı kararında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, davalı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine; dosya kapsamı, delil durumu, gözönüne alınarak,

Ordu 1. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 30/10/2018 tarhi 2017/112E.- 2018/1358K. sayılı kararında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, davacı vekilinin istinaf başvurusunun, yukarıda belirtilen gerekçe doğrultusunda, kabulü ile gerekçeli kararın hüküm kısmının 6.bendinin hükümden çıkartılarak yerine 6.bent olarak "Davacı tarafından yapılan toplam 1.336,30 TL yargılama giderinden davanın kabul ve ret oranı dikkate alınarak 1.028,95 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,

davacı tarafından dava açılışı esnasında yatırılan 1.058,15 TL peşin harç ile tamamlama harcı olarak yatırılan 6.721,50 TL olmak üzere toplam 7.779,65 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine" sözcükleri eklenmek suretiyle Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.2 maddesi gereğince hükmün düzeltilmesine karar verilmiş, karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-)Bölge Adliye mahkemelerinin duruşmasız olarak esas hakkındaki istinaf incelemesi yapmaları durumundaki karar verme usulü 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b-2 maddesinde düzenlenmiş olup yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber kanunun olaya uygulanmasında hata edilipte yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında karar verilebilecektir.

Ayrıca Bölge Adliye Mahkemesi kararlarında yer alması gereken hususlar 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 359. maddesinde belirtilmiştir.

Maddeye göre, “Tarafların iddia ve savunmalarının özeti”, “İlk Derece Mahkemesi kararının özeti”, “İleri sürülen istinaf sebepleri” ve “Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan veya olmayan hususlarla bunlara ilişkin delillerin tartışması, ret ve üstün tutma sebepleri, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebep” Bölge Adliye Mahkemesi kararında yer alması gereken zorunlu hususlardandır.

Aynı kanunun 359/2 maddesinde ise "hükmün sonuç kısmında gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir" hükmü getirilmiştir.

Somut olayda, davacının istinaf talebinin kabulüne karar verilmesine rağmen ilk derece mahkemesinin kararına atıf yapılarak bu kararın 6. bendi kaldırılmak suretiyle yerine yeni oluşturulan bendin eklenmesi şeklinde hüküm kurulmuş olup yukarıda açıklandığı şekilde istinaf başvurusunun kısmen dahi olsa kabul edildiği durumda öncelikle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesi ve yeniden tüm talepler bakımından hüküm kurulması gerekmektedir.

O halde, yukarıda açıklanan HMK’nin 359/2. ve 353/1-b-2 maddelerindeki düzenlemeler de gözetilerek, esas hakkında taleplerin her biri hakkında tek tek hüküm kurulması gerekirken, eklenen bent dışında ilk derece mahkemesi kararına gönderme yapılmak suretiyle ilk derece mahkeme kararının diğer kısımlarına aynen geçerlilik tanıyacak ve kararın infazında tereddüt oluşmasına sebebiyet verecek şekilde karar verilmesi hatalı olup, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.

2-)Bozma nedenine göre, davalının temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.