Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2019/4870 K.2019/8291

Taraflar arasındaki kiracılık sıfatının tespiti davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın hukuki yarar yokluğu nedeni ile reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içerisinde davacı ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, davalı ... İmar İnşaat ve Tic.A.Ş. ile aralarında " ... Bulvarı Dolgu Alan üzeri no: 3 ... " adresinde bulunan Yasemin çay bahçesinin işletilmesine ilişkin 24/09/2010 tarihli beş yıl süreli kira sözleşmesi bulunduğunu, 01/11/2012 tarihli başvuru sonucunda sözleşmenin 19/02/2012 başlangıç tarihli on yıl süreli olarak yenilendiğini, davalı ...'nin talebi üzerine iş yerinde 29/07/2015 tarihinde tahliye yapılacağının bildirildiğini, tahliye işleminin hukuka aykırı olduğunu, kira sözleşmesinin devam ettiğini belirterek davanın kabulü ile muarazanın meni ile kiracılık sıfatının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalılar vekilleri tarafından ayrı ayrı sunulan cevap dilekçelerinde; davalı ... ile dava dışı ... Defterdarlığı arasında 22/02/2003 tarih ve 160 sayılı olur ile on yıl süre ile 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 51/g maddesi uyarınca dava konusu yerin de dahil olduğu alanın işletilmesi hususunda protokol imzalandığını, protokolde düzenlenen yetkiye istinaden belediye meclisince alınan 16/11/2011 tarih ve 418 sayılı karar ile dava konusu tesislerin işletme hakkının davalı ... İmar İnşaat A.Ş.'ye devredildiğini, adı geçen tarafından yapılan kiralamalarda alt kiracı ilişkisinin ortaya çıktığından protokol süresi sonunda davacının kiracılığından bahsedilemeyeceğini ve fuzuli şagil olduğunu bildirerek davanın reddini dilemişlerdir.

Mahkemece, davaya konu kiralanan yargılama sırasında tahliye edilmiş olup idare tarafından alınan yıkım kararı ve idari işlemin söz konusu olduğundan davada hukuki yarar bulunmadığı kanaatiyle davanın, dava şartı olan hukuki yarar yokluğu nedeni ile reddine karar verilmiş, hüküm davacı ve davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

1-)Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere, özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacının temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-)Davalı ... tarafından sunulan temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

Somut olayda; ... Defterdarlığı ile davalı ... arasında 17/03/2003 tarihli on yıl süreli protokol imzalandığı, 1. maddede " ... ili ... mahallesi ...

Bulvarı üzerinde denizden doldurulmak suretiyle kazanılan Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan 294.899,34 m2 yüz ölçümlü taşınmazın üzerinde restaurant, çay bahçesi, gazino, eğlence yeri, büfe, kır kahvesi, otopark ve kamu ihtiyacını karşılamaya yönelik tesis ve düzenlemelerin Belediye tarafından yapılması, yaptırılması, işletilmesi veya işlettirilmesi esaslarını düzenler." , 7. maddede " Bu protokol kapsamında Belediyece yapılacak, yaptırılacak, işletilecek ve ya işlettirilecek tesislerden, Belediye tarafından elde edilecek brüt gelirin %30'u arz bedeli olarak Hazineye ödenecektir.

Arz bedeli kiracı tarafından doğrudan Hazineye ödenebileceği gibi, Belediye tarafından da Hazineye ödenebilir. " , 6. maddede " Tesisler, protokol süresi sonunda sağlam ve işler durumda Hazineye teslim edilecektir. " düzenlemeleri mevcuttur.

Protokoldeki yetkiye istinaden davalı ... ile diğer davalı ... İmar İnşaat Tic.A.Ş. aralarında 12/09/2005 tarihli devir protokolü imzalanarak, protokolde dava konusu kiralananın da içinde bulunduğu alanın bizzat işletilebileceği veya 3. kişi ya da kişilere kiraya verilebileceği hususu kararlaştırılmıştır. Buna göre de, davalı ...

İmar İnşaat Tic.A.Ş. ile davacı arasında 19/09/2010 tarihli beş yıl süreli kira sözleşmesi imzalandığı, 19/09/2012 tarihinde ise kira sözleşmesinin on yıl süreli olarak yenilendiği anlaşılmaktadır.

Az yukarıda bahsedilen devir protokolünde kiracıya devir yetkisi tanınmış olup, davalı şirket tarafından bu hükme dayanarak dava konusu taşınmaz davacıya kiralandığına göre, alt kiracı davacının kira ilişkisi, ancak kiracıya (kendisine kiralayan kiracıya) bağlı olarak varlığını sürdürecektir. Bu nedenle ikinci kiracı (alt kiracı) durumundaki davacı, birinci kiracının kira sözleşmesinden doğan haklarını ona bağlı olarak kullanan durumunda olmakla; ... Defterdarlığı ile ...

Büyükşehir Belediye Başkanlığı arasında 17/03/2003 tarihli protokolün sona ermesi nedeniyle sonraki tarihte imzalanan 19/09/2012 tarihli kira sözleşmesinin de dayanağı kalmadığından davacının kiracılık sıfatının kalmadığı, fuzuli şagil durumuna düştüğü gözetilerek açılan davanın bu gerekçe ile reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru değil ise de sonucu itibariyle doğru olan redde ilişkin hüküm yönünden yeniden yargılama yapılması gerekmediğinden, gerekçenin düzeltilerek onanması HUMK 438/7.maddesi gereğidir.