Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2019/508 K.2019/1442

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; oğlu ... ile davalının 2013 yılında evlendiklerini, oğlunun doğuştan %70 oranında zihinsel özürlü olup, sürekli olarak ayırt etme gücünden yoksun olduğunu, davalı taraf ve ailesinin bu durumu bilmelerine rağmen evlilik konusunda ısrarcı olduklarını ve davacı ile ailesini evlilik konusunda ikna ettiklerini, ancak davalı tarafın düğünde takılan 26.000,00 TL değerindeki ziynet eşyalarının alıp kaçtığını, ayrıca davalının oğlunu kandırıp başlık parası adı altında 6.000,00 TL para aldığını, ...'ın hastalığı ile dalga geçerek onu herkes içinde küçük düşürdüğünü, birliktelik yaşamadan kağıt üzerinde evli kaldıklarını belirterek,

taraflar arasındaki evliliğin mutlak butlanla batıl olması sebebi ile iptaline, 26.000,00 TL değerindeki ziynet eşyalarının aynen iadesine, aynen iadenin mümkün olmaması halinde 26.000,00 TL bedelinin tahsiline, ayrıca 6.000,00 TL başlık parası adı altında alınan paranın da iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı; davaya cevap vermemiştir.

...

13. Aile Mahkemesince; konusu kalmadığından, evliliğin iptali talebi konusunda karar verilmesine yer olmadığına, ziynet eşyaları ve başlık parasına yönelik talebin reddine dair verilen kararın davacı tarafından temyizi üzerine Yargıtay 2.Hukuk Dairesinin 29.04.2015 tarihli ve 2015/2768 E., 2015/8800 K.sayılı ilamı ile; "..Davacının takıların iadesine yönelik bağıştan rücu sebebine dayalı tazminat talebi ile davalı tarafa ödendiği belirtilen başlık parasından kaynaklanan alacak talebi, boşanmanın eki ve Türk Medeni Kanununun 174/1. maddesi kapsamında bulunmayıp, Borçlar Hukukundan kaynaklanmaktadır.

Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine dair 4787 sayılı Kanunun 4. maddesinde yer alan aile hukukundan kaynaklanan dava ve işlerden değildir. Genel mahkemeler görevlidir. Görev, kamu düzenine ilişkin olup, hakim tarafından yargılamanın her aşamasında res'en gözetilir.

Bu bakımdan davacının rücu sebebine dayalıtakıların iadesi ve başlık parasına dayalı alacak talepleri yönünden görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, işin esasının incelenmesi doğru bulunmamıştır." gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece bozma ilamına uyulmak suretiyle verilen görevsizlik kararı üzerine görevli mahkemece yapılan yargılama sonucunda; ziynet eşyalarının düğünde mutaden geline düğün hediyesi olarak verildiği, düğün hediyesi olarak verilen takıların usulünce düğün ve nikah yapılan ve bir süre kocası ile beraber yaşayan davalıdan mahiyeti gereği istenemeyeceği gibi, çocuğunun evlenme ehliyetinin bulunmadığını, yapılan evliliğin butlanla batıl olduğunu bilen davacı babanın hukuka, ahlaka aykırı evliliğin gerçekleşmesi amacıyla başlık parası adı altında verdiği paranın dahi istenemeyeceği,

her iki tarafın mutlak bultanı bildikleri halde evlilik işleminin yapıldığı, bu durumda rızaen verilen takı ve başlık parasının geriye istenmesinin hakkın kötüye kullanımı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyanın incelenmesinde; davacının oğlu ...'in ... 12. Sulh Hukuk Mahkemesinin 16/12/2013 gün, 2013/1660 E., 2013/2024 K. Sayılı kararı ile kısıtlanmasına ve anne-babası ... ve ...'in velayetleri altına alınmasına karar verildiği, ayrıca ... Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesinin 01/07/2014 gün, 2014/79 E., 2014/276 K. sayılı kararı ile ... ile ...'in evliliğinin iptaline karar verildiği, kararın 03/09/2014 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Dava konusu olayda, davacı kayınpederin davayı kısıtlı oğlu adına velayeten açmadığı gibi, diğer veli olan annenin muvafakatı ve husumete izin belgesinin de olmadığı, bu durum karşısında, davacı kayınpederin iş bu davada ziynet ve başlık parası yönünden husumet ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken yukarıdaki, gerekçe ile davanın reddine karar verilmiş olması doğru değil ise de; sonucu itibariyle karar redde ilişkin olduğundan hükmün gerekçesinin açıklandığı şekilde düzeltilerek onanmasına karar verilmesi gerekmiştir.