Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2020/10638 K.2020/7263

Taraflar arasındaki reçete bedeli iadesi davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, Diyarbakır ilinde bulunan... eczanesi isimli iş yerinin sahibi ve mesul müdürü olduğunu, 10/09/2014 tarihli işlem ile, Kuruma fatura edilen reçeteler ile ilgili olarak reçete arkasında bulunan imzaların hasta veya yakınına ait olmadığından reçete bedeli toplamı 14.230,82 TL 'nin tahsil edileceğinin bildirildiğini, daha önce de aynı teftiş raporuna dayanılarak 24/01/2014 tarihli işlem ile cezai işlem, uyarı ve fatura kesintisi uygulandığını, bahsi geçen işlemin iptaline yönelik olarak Diyarbakır 3.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/367 esas sayılı dosyası ile yargılamanın devam ettiğini, dava konusu işlemin bu nedenle mükerrer olduğunu,

kaldı ki soruşturma raporunda da hastaların ilaçlarını almadıkları yönünde bir beyanda bulunmadıklarından işlemin taraflar arasındaki protokol hükümlerine de aykırı olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 14.230,82TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte iadesine karar verilmesini istemiştir.

Davalı, 17/05/2013 tarihli soruşturma raporunda 2009 Eczane protokolünün 3.2.3. ve aynı protokolün 6.3.3. maddesine göre, tablo 7 bölümündeki ilaçlar ile ilgili olarak her bir reçete bedelinin 5 katı tutarında cezai işlem uygulanmasının uygun olduğunun belirtildiğini, 01/11/2013 tarihinde yürürlüğe giren 2012 Eczane protokolünün 5.3.2. maddesi gereği uygulanan cezai işlemin protokol hükümlerine uygun olduğunu belirterek davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, 24/01/2014 tarihli cezai işleme yönelik 9 adet reçete bilgisi ile davaya konu cezai işleme dayanak olan reçetelerin bir kısmının uyum sağladığı ve 9 adet reçeteye dayalı olarak 2 kez cezai işlem uygulandığı, işlemin bu yönden mükerrer olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile davalı kurumun 10/09/2014 tarihli işleminin 5.380,71TL yönünden iptali ile 3.716,86TL reçete bedeli ve 1.663,85 TL faiz bedelinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm davacı ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık, davacı eczacı tarafından kuruma fatura edilen reçetelerdeki ilaçların teslim alındığına ilişkin imzanın hasta/ hasta yakınlarına ait olmaması nedeniyle yapılan ödemenin yersiz ödeme olduğunun kabulü ile davacıdan tahsiline ilişkin düzenlenen 10/09/2014 tarihli Kurum işleminin yerinde olup olmadığının tespiti ve aynı zamanda işlemin mükerrer olduğundan bahisle iptali istemine ilişkindir.

Davalı Kurum tarafından, 17/05/2013 tarihli 01 sayılı soruşturma raporuna göre, dava dışı hastalar ...,... ' e ait 9 adet reçete ve eki raporlar dikkate alınarak 2012 Eczane Protokolünün 5.3.2 maddesi gereği 19.588TL cezai şart bedeli ile uyarı cezası uygulanarak protokolün 4.3.6.maddesi gereği cezaya sebep olan reçete bedellerinin tahsiline" dair 24/01/2014 tarihli işlemi düzenlendiği, işlemin iptaline yönelik olarak davacı tarafından Diyarbakır 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2014/367 Esas sayılı dosyası ile dava açıldığı;

açılan davanın yargılaması devam ederken, davalı kurum tarafından 10/09/2014 tarihli işlem ile aynı soruşturma raporu esas alınarak mükerrer ceza uygulandığı ve ayrıca mükerrer olmadığı bildirilen reçeteler yönünden de işlemin protokol hükümlerine aykırı olması nedeniyle, işlemin iptalinin talep edildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, mahkemece sadece işlemin mükerrerliği yönünden değerlendirme yapılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup reçete sahibi hasta veya yakınları dinlenilmemiş, reçete bedeli kesintilerinin yerinde olup olmadığı da değerlendirilmemiştir.

6100 sayılı HMK'nın 31.maddesi uyarınca, hakimin davayı aydınlatma ödevi kapsamında olmak üzere kurum işleminin konusunu oluşturan reçetelerde adı geçen hastaların mahkemece tanık olarak dinlenmesi gerekir. Buna göre, Mahkemece hastaların tanık sıfatıyla beyanları alınarak, dava konusu reçeteler arkasındaki imzaların kendilerine ait olup olmadıkları sorulduktan sonra reçeteye konu ilaçları alıp almadıklarına dair beyanları da alınarak;

tarafların tüm delilleri, Diyarbakır 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2014/367 Esas sayılı dosya içeriği ve taraflar arasındaki 2009 ve 2016 yılı ilgili protokol hükümleri değerlendirilmek suretiyle, fatura bedeli iadesine ilişkin işlemin yerinde olup olmadığı hususunda, konusunda uzman bilirkişilerden yargıtay, mahkeme ve taraf denetimine elverişli rapor alınarak hasıl olacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.