Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2020/11617 K.2021/1263

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen itirazın iptali davasının davalı ... yönünden esastan, davalı ... yönünden usulden reddine dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davacı tarafın istinaf başvurusunun reddi ile ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak yeniden esas hakkında verdiği kararın süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, davalı ...'dan 27 adet süt ineği satın aldığını, 08/03/2017 tarihinde 10.000 TL elden 15/03/2017 tarihinde 212.500 TL banka havalesi yoluyla babası olan diğer davalı ...'in hesabına ödediğini, malların ayıplı olması nedeniyle davalılar ile protokol düzenleyerek malların iadesi karşılığında 216.000 TL kambiyo senedi düzenlenmesi konusunda anlaşıldığını, tahsil edemediği 186.500 TL için icra takibi başlattığını ancak davalıların haksız yere itiraz ederek takibi durduklarını ileri sürerek takibe vaki itirazlarının iptaline ve %20 inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... sözleşmenin tarafı olmadığını ileri sürerek, davalı ... ise davacının mükerrer tahsilat yapma amacında olup kambiyo senedi olduğu halde buna dayanmaksızın ilamsız icra takibi yaptığını ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece davanın davalı ... yönündün hukuki yarar yokluğundan usulden, davalı ... yönünden esastan reddine karar verilmiş, davacı tarafından istinaf yoluna başvurması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına davanın usulden reddine karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava İİK m.67 dayanılarak açılan itirazın iptali davası olup, ilk derece mahkemesince verilen karar bölge adliye mahkemesince kaldırılarak, davalıların Merzifon İcra Dairesince yürütülen icra takibinde borca itirazlarıyla beraber yetkili icra dairesinin ... İcra Dairesi olduğunu belirterek icra dairesinin yetkisine de itiraz ettikleri, para borcu götürülecek borçlardan olduğundan davacının oturduğu yer olan Samsun İcra Dairesinin yetkili olduğu kabulüyle yetkisiz icra dairesinde takip yapıldığı gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

HMK 341 vd. maddeleri istinaf kanun yoluna ilişkin düzenlemeler içermektedir. Kanunu'nun 342. maddesine göre, istinaf yoluna başvurma dilekçeyle yapılır ve istinaf dilekçesinde istinaf yoluna başvurma sebepleri ve gerekçesi bulunur. İstinaf incelemesinin kapsamı ise kanunu'nun 355. maddesinde ''İnceleme istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Ancak bölge adliye mahkemesi kanunu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu re'sen gözetir.'' Ancak bölge adliye mahkemesi kanunu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu re'sen gözetir.'' şeklinde düzenlenmiştir. Bu hükümler doğrultusunda kamu düzenine aykırılık hali dışında istinaf mahkemesince istinaf dilekçesinde gösterilmeyen bir neden re'sen dikkate alınamaz ve inceleme dilekçede belirtilen sebeplerle sınırlı olarak gerçekleştirilir.

İcra dairesinin yetkisizliğine ilişkin olarak davacı tarafından istinaf başvurusunda bir itiraz ileri sürülmemiş olup, istinaf incelemesinde resen dikkate alınamaz.

İstinaf mahkemesince davacının istinaf dilekçesinde belirttiği istinaf sebepleri ile sınırlı olarak inceleme yapılması gerekirken istinaf dilekçesinde belirtilmeyen ve kamu düzenine de genel aykırılık kapsamında bulunmayan ve re'sen gözetilecek hususlardan olmayan yetkisizlik nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.