Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2020/12306 K.2021/6749

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen kararın, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; 2008 yılı Eylül ayına ilişkin faturalarında Kurumun kesinti yaptığını ve 10.128,20 TL nin yasal faizi ile birlikte kendisinden tahsil edileceğinin bildirildiğini, fatura kodlarının yanlış girilmesinden kaynaklanan ve davalıca tahsil edilen 10.128,20 TL ve ferilerinin mahsup edildiği tarihten itibaren yasal faizi ile birlikte tahsilini istemiştir. Davalı; davanın reddine karar verilmesini dilemiştir.

Mahkemece; bilirkişi raporunda, dava dilekçesinde belirtilen meblağın davacıdan sehven alındığı tespit edildiğinden davanın kabulüne, 10.128,20 TL'nin mahsup edildiği tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline dair verilen karar, davalı vekilinin temyizi üzerine.

Yargıtay 13. Hukuk Dairesi’nin, 15/11/2017 tarihli, 2015/30359 esas, 2017/11178 karar sayılı ilamıyla; sair hususlar incelenmeksizin, "...mahkemece gerekçeli kararın hüküm kısmında mahsup tarihinden itibaren şeklinde faize hükmedildiği halde faizin başlangıç tarihinin açık bir şekilde yazılmadığı, zira bu tarihin kararın gerekçe kısmında da yazılı olmadığı anlaşılmaktadır. Karar bu hali ile infaz kabiliyeti taşımamaktadır, ayrıca bu eksiklik tavzihle de giderilemez.

Mahkemece, bu şekilde eksik, açık olmayan şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir." gerekçesi ile bozulmuştur.

Mahkemece, bozmaya uyulduğu belirtilerek, dava dilekçesinde belirtilen meblağın davacıdan sehven alındığı kanaatiyle davanın kabulüne, 10.128,20 TL'nin mahsup edildiği tarihi olan 13/05/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık, davacı tarafça sunulan sağlık hizmetlerinin Kuruma sunulan fatura bedellerinde yapılan kesintilerin yerinde olup olmadığına ilişkindir.

6100 sayılı HMK'nın 266. maddesi hükmüne göre, çözümü özel veya teknik bir bilgiyi gerektiren konularda bilirkişi oy ve görüşünün alınması zorunludur. Genel hayat tecrübesi ve kültürünün sonucu olarak herkes gibi hakimin de bildiği konularda bilirkişi dinlenmesine karar verilemeyeceği gibi, hakimlik mesleğinin gereği olarak hakimin hukuki bilgisi ile çözümleyebileceği konularda da bilirkişi dinlenemez. Her halde seçilecek bilirkişinin mesleği itibarıyla konunun uzmanı olması gerekir.

HMK’nun 281. maddesinde, tarafların, bilirkişi raporunda eksik gördükleri hususların, bilirkişiye tamamlattırılmasını; belirsizlik gösteren hususlar hakkında ise bilirkişinin açıklama yapmasının sağlanmasını veya yeni bilirkişi atanmasını mahkemeden talep edebilecekleri; mahkeme, bilirkişi raporundaki eksiklik yahut belirsizliğin tamamlanması veya açıklığa kavuşturulmasını sağlamak için, bilirkişiden ek rapor alabileceği; ayrıca gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görürse, yeni görevlendireceği bilirkişi aracılığıyla, tekrar inceleme yaptırabileceği açıklanmıştır.

Bilirkişiler, raporlarını hazırlarken raporun dayanağı olan somut ve özel nedenleri bilimsel verilere uygun olarak göstermek zorundadır. Bilirkişi raporu aynı zamanda Yargıtay denetimine de elverişli olacak şekilde bilgi ve belgeye dayanan gerekçe ihtiva etmelidir. Ancak bu şekilde hazırlanmış raporun denetimi mümkün olup, hüküm kurmaya dayanak yapılabilir.

Bilirkişi raporu kural olarak hâkimi bağlamaz. Hâkim, raporu serbestçe takdir eder. Hâkim, raporu yeterli görmezse, bilirkişiden ek rapor isteyebileceği gibi gerçeğin ortaya çıkması için önceki bilirkişi veya yeniden seçeceği bilirkişi vasıtasıyla yeniden inceleme de yaptırabilir. Bilirkişi raporları arasındaki çelişki varsa hâkim çelişkiyi gidermeden karar veremez.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda dava konusu kesintilere ilişkin fatura döneminde örnekleme yöntemi ile daha önce inceleme yapıldığını, bu döneme ilişkin tekrar kesinti yapılamayacağını, kesinti yapılması halinde mükerrer kesintinin söz konusu olacağı görüşünü bildirmiştir.

Ancak taraflar arasındaki sözleşmelerde ve ilgili mevzuatta örnekleme yöntemi ile incelenen fatura dönemlerine ilişkin yeniden inceleme yapılamayacağına ve yersiz ödemelerin geri istenemeyeceğine dair hüküm bulunmamaktadır.

Bu nedenle mahkemece taraflar arasındaki sözleşmelerde, SUT hükümlerinde ve SGK ile ilgili mevzuatta uzman hastane yöneticisi, doktor ve emekli Sayıştay denetçisinden oluşan bilirkişi heyetinden dava konusu kesintilerin yerinde olup olmadığını ve bu kesintilere ilişkin daha önce örnekleme yöntemi ile kesinti yapılmış ise mükerrer kesinti olmasına sebebiyet vermeyecek şekilde ayrıntılı, açıklayıcı, hüküm kurmaya elverişli ve Yargıtay denetimine uygun rapor alınarak bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm tesis edilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.