Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2020/6398 K.2021/9037

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde birleştirilerek görülen itirazın iptali ve alacak davalarının kısmen kabulüne dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; tarafların istinaf başvurularının kabulü asıl ve birleşen davaların kısmen kabulüne dair yeniden esas hakkında verilen kararın, süresi içinde davalı/birleşen davada davacı ... ve katılma yoluyla davacı/birleşen davada davalı ... İnş. San. A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı şirket asıl dava ve birleşen 2008/453 Esas sayılı davada; konut satışına ilişkin faturada yer alan KDV bedellerinin ödenmemesi üzerine davalı aleyhine iki ayrı dosya ile icra takibi başlattıklarını, davalının icra takiplerine itiraz ettiğini ileri sürerek; itirazların iptali ile takiplerin devamına ve davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davacı ..., birleşen 2007/573 Esas sayılı davada konutun taahhüt edildiği şekilde inşaa edilmemesi nedeni ile eksik ve ayıplı inşaaya dayalı gayrimenkulün değerinde meydana gelen eksiklikten dolayı 7.000 USD, villa içinde ayıplı işler nedeniyle meydana gelen zarar için 1.000 USD, geç teslimden dolayı oluşan zarar için 1.000 USD, projedeki ayıplı işler nedeniyle oluşan zararlar için 1.000 USD olmak üzere toplam 10.000 USD alacağının ve 20.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş,

08/03/2012 havale tarihli dilekçesi ile dava dilekçesindeki netice-i taleplerini ıslah ederek dava konusu taşınmazın adına hükmen tescili ile ayıplı ve eksik ifa nedeni ile 121.707,85 TL nin 02/06/2003 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte, ayıplı imalat nedeni ile 7.165 TL maddi ve 20.000 TL manevi tazminatın 28/08/2007 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı şirketten tahsilini istemiştir.

Mahkemece; asıl davanın kısmen kabulü ile 2007/7000 Esas sayılı dosyada itirazın 61.972,87 TL asıl alacak, 2.567,20 TL faiz olmak üzere toplam 64.540,07 TL için iptali ve takibin devamına, icra inkar tazminatı talebinin reddine, birleşen 2008/453 Esas sayılı dosyasında davanın kısmen kabulü ile, 2007/7001 Esas sayılı dosyasında itirazın 61.972,87 TL asıl alacak, 2.567,20 TL faiz olmak üzere toplam 64.540,07 TL için iptali ve takibin devamına, icra inkar tazminatı talebinin reddine, birleşen 2007/573 Esas sayılı dosyada davanın kısmen kabulü ile 113.287 TL'nin davalı şirketten alınarak davacıya verilmesine,

dava açılırken 7.000 doların Türk Lirası karşılığı 9.970,35 TL için dava tarihinden bakiye kısım için ıslah dilekçesinin mahkemeye verildiği tarih olan 08/03/2012 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, davacının tescil ve mahsup taleplerinin reddine, davacı ...'nın manevi tazminat talebinin reddine karar verilmiş; karara karşı taraflar istinaf yoluna başvurmuştur.

Bölge adliye mahkemesince, tarafların istinaf başvurularının kabulü ile; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, asıl davanın kısmen kabulü ile 2007/7000 Esas sayılı icra dosyasına yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 23.407,72 TL üzerinden devamına, takip tarihinden itibaren yasal yasal faiz işletilmesine, davacının icra inkar tazminat talebinin reddine, birleşen İstanbul 3. Tüketici Mahkemesinin 2008/453 Esas sayılı davanın kısmen kabulü ile 2007/7001 Esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin 23.407,72 TL üzerinden devamına, takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine,

davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine, birleşen 2007/573 Esas sayılı dosyasında tapu iptal ve tescil talebinin reddine, manevi tazminat talebinin reddine, eksik ve ayıplı işlere yönelik taleplerinin kabulü ile 113.287 TL nin davalılardan alınmasına, ancak birleşen dosya davacısı ...'nın takas mahsup def'i asıl ve birleşen 2008/211 E. ve 2008/453 E. sayılı dosyalarında kabul edilmiş olup bu alacak talebi hüküm altına alınmış olmakla birleşen dosya yönünden yeniden hüküm tesisine yer olmadığına, geç teslim nedeniyle tazminat talebinin reddine karar verilmiş;

hüküm, davalı/birleşen davada davacı ... ve katılma yoluyla davacı/birleşen davada davalı ... ve San. A.Ş.(Yapı Merkezi İnşaat ve San. A.Ş.'ye iltihak ettiği bildirilen) tarafından temyiz edilmiştir.

1) 6110 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 26. maddesi, yargılamaya hakim olan ilkelerden taleple bağlılık ilkesini düzenlemektedir. Buna göre hakim, tarafların talepleriyle bağlı olup ondan fazlasına veya talepten başka bir şeye karar veremez ancak duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir. Kanun'un 341. ve devamındaki maddeleri ise kanun yollarından istinaf kanun yoluna ilişkin düzenlemeleri içermektedir.

Kanun'un 342. maddesine göre istinaf yoluna başvurma dilekçeyle yapılır ve istinaf dilekçesinde istinaf yoluna başvuru sebepleri ve gerekçesi bulunur. İstinaf incelemesinin kapsamı ise Kanun'un 355. maddesinde. “İnceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Ancak, bölge adliye mahkemesi kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu resen gözetir.” şeklinde düzenlenmiştir.

Bu hükümler doğrultusunda; kamu düzenine aykırılık hali dışında istinaf mahkemesince istinaf dilekçesinde gösterilmeyen bir neden resen dikkate alınamaz ve inceleme dilekçede belirtilen sebeplerle sınırlı olarak gerçekleştirilir.

Somut olayda bölge adliye mahkemesi tarafından, tapu iptali ve tescil talebi ile birlikte vekalet ücreti konusu taraflarca istinaf konusu yapılmamasına rağmen tapu iptali ve tescil kararı ile birlikte karşı taraf lehine satış bedeli üzerinden vekalet ücretine hükmedilmesi, yine takas ve mahsup defi istinaf konusu yapılmamasına rağmen, "takas ve mahsup talebinin kabulüne " şeklinde karar verilmesi usul ve kanuna aykırıdır.

Buna göre, bölge adliye mahkemesince, HMK’nın 26. ve 355. maddeleri uyarınca istinaf yoluna başvuran tarafların istinaf dilekçesinde belirttiği istinaf sebepleriyle sınırlı olarak inceleme yapılması gerekirken, istinaf sebebi olarak istinaf dilekçesinde belirtilmeyen ve kamu düzenine aykırılık kapsamında kalmadığı anlaşılan, bu sebeple resen gözetilmesi mümkün olmayan yönlerde inceleme yapılarak karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

2) Bozma nedenine göre, tarafların diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.