Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2020/6497 K.2021/4452

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, taraflarca temyiz edilmesi üzerine; dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı. 2005 model ....

1.5 İ ... model aracı 09.04.2008 tarihinde satın aldığını, bu aracın tüm sorun ve rutin bakımlarının yetkili servis olan Hastalya Şirketi tarafından yapıldığını, aracın radyo ve cd çalarının çalışmadığı ve geri vitese geçişlerde sorun yaşandığı şikayeti ile yetkili servise başvurduğunu, yetkili servisin aracın tamiri için 6.300 TL masraf talep ettiğini, bu bedeli kabul etmek ve ödemek zorunda kaldığını, şikayetlerinin giderildiği gerekçesiyle araç kendisine iade edilmesine rağmen kısa bir süre sonra geri vitese geçmede yeniden sorun yaşadığını,

yetkili servis tarafından şanzımanın değişmesi gerektiği söylenerek 2.000 Euro+KDV talep edildiğini, üst yetkililerle yapılan görüşmeler neticesinde şanzıman sorununun Mercedes firması tarafından garanti kapsamında giderilmesi gereken sorunlardan olduğunu öğrendiğini belirtmiş; bu nedenle mevcut arızanın ücretsiz giderilmesine ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla daha önce yetkili servise yapmış olduğu 6.300 TL ödemenin ve 5.000 TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 17.07.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalılar; davanın reddini dilemişlerdir.

Mahkemece; davalı....Otomotiv Yatırım ve Pazarlama A.Ş. yönünden açılan davanın kabulüne, tamir ücreti olarak ödenen 6.300,00 TL ile 5.000,00 TL manevi tazminatın 17.07.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, bilirkişi raporunda belirtilen arızaların ücretsiz onarımına, diğer davalı ....A.Ş. yönünden açılan davanın reddine karar verilmiş; hükmün davalı Hastalya Otomotiv Yatırım ve Pazarlama A.Ş. tarafından temyizi üzerine,

Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 26/03/2018 tarihli 2015/39499 esas 2018/3537 karar sayılı ilamı ile "1-Davacı tarafından ayıplı hizmet nedeniyle gerek hizmet için ödediği bedel, gerek manevi tazminat, gerekse de aracın tamiri için ücretsiz onarım hususlarında mevcut davanın açıldığı, verilen kararın Mercedes Benz A.Ş. yönünden temyiz edilmeksizin kesinleştiği, diğer davalı ....

Otomotiv Yatırım ve Pazarlama A.Ş. yönünden davanın devam ettiği açık olup, adı geçen davalının aşağıdaki bentler kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davacı vekili tarafından ayrıca tamirden sonra yeniden arızalanan aracın yeniden ücretsiz onarımı talep edilmiş olup bu konuda verilen karar yeterli inceleme sonucu verilmediği gibi infaz yönünden de tereddütler doğurduğu açıktır.

Bu durumda bilirkişilerden taraf, mahkeme ve Yargıtay denetimine uygun olacak şekilde ek rapor alınarak aracın değişecek parçaları ve bunun için verilecek işçilik giderleri belirlendikten sonra hasıl olacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme sonucu karar verilmesi bozmayı gerektirir.

3-... Somut olayda davacının kişilik haklarının zarar gördüğü kabul edilemez. Mahkemece olayda manevi tazminat koşullarının bulunmadığı dikkate alınarak manevi tazminat isteminin reddi gerekirken yazılı şekilde kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir." gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece, bozma ilamına uyulmak suretiyle yapılan yargılama neticesinde; davanın kabulü ile, davacının davaya konu aracının ücretsiz onarımına ve davacının ödediği 6.300,00 TL 'nin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya iadesine karar verilmiş, hüküm, taraflarca temyiz edilmiştir.

1-) Mahkeme hükmü davalılardan .... Türk A.Ş. vekiline, 12.01.2020 tarihinde tebliğ edilmiş, temyiz dilekçesi ise HUMK’nın 432. maddesinde öngörülen onbeş günlük yasal süre geçirildikten sonra 28.01.2020 tarihinde verilmiştir. Süresinden sonra yapılan temyiz istemleri hakkında mahkemece bir karar verilebileceği gibi, 01/06/1990 tarihli ve 1989/3 Esas 1990/4 Karar sayılı İçtihadı Birleştirme Kurulu Kararı uyarınca Yargıtay'ca da temyiz isteminin reddine karar verilebilir.

2-) Davacının temyiz istemi bakımından yapılan incelemede;

Mahkemenin Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonucunda bozma ilamında gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak, yine o kararda belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verme yükümlülüğü doğar. “Usuli kazanılmış hak” olarak tanımlayacağımız bu olgu mahkemeye, hükmüne uyduğu Yargıtay bozma kararındaki esaslar çerçevesinde işlem yapma ve hüküm kurma zorunluluğu getirmektedir. (9.5.1960 gün 1/9 sayılı YİBK).

Mahkemenin, Yargıtay’ın bozma kararına uyması ile, bozma kararı lehine olan taraf yararına bir usuli kazanılmış hak oluşabileceği gibi, bazı konuların bozma kararı kapsamı dışında kalması yolu ile de usuli kazanılmış hak durumu doğabilir. Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımları kesinleşir.

Bozma kararına uymuş olan mahkeme kesinleşen bu kısımlar hakkında yeniden inceleme yaparak karar veremez. Bir başka anlatımla, kesinleşmiş bu kısımlar, lehine olan taraf yararına usulü kazanılmış hak oluşturmaktadır (4.2.1959 gün ve 13/5 sayılı YİBK).

Mahkemece 07.04.2015 tarihli kararda 6.300TL nin 17.07.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı Hastalya Otomotiv Yatırım ve Pazarlama A.Ş'den tahsiline dair hüküm kurulmuş, bu hükümde davacının yasal faiz talebinin kabulüne karar verilmiş, Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 26/03/2018 tarihli ilamı ile davalının sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmek ve faize ilişkin herhangi bir bozma sebebi yazılmamak suretiyle hükmedilen yasal faiz kesinleşmiş olup bu husus artık davacı taraf yararına usuli kazanılmış hak oluşturmaktadır.

Bu nedenle bozma sonrasında davacının usuli kazanılmış hakkı ihlal edilerek 6.300TL'nin 17.07.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesi gerekirken faize hükmedilmemiş olması doğru değildir.

3-) Mahkemece, bozma sonrası alınan bilirkişi raporları dayanak gösterilerek davacının aracındaki arızaların ücretsiz giderilmesine yönelik de hüküm kurulmuştur. Ancak bilirkişi aracılığıyla bu arızaların garanti kapsamında giderilmesinin mümkün olmadığı tespit edildiğine ve davacının ödemiş olduğu 6.300 TL servis ücretinin de iadesine karar verildiğine göre davalının ayrıca arızanın ücretsiz olarak giderilmesi ile yükümlendirilmesi hatalı olmuştur.Buna göre Mahkemece, davacının ödemiş olduğu 6.300 TL servis bedelinin iadesine karar verilmiş olmakla yeniden arızanın ücretsiz giderilmesine hükmedilemeyeceğinden buna ilişkin talebin reddine karar verilmesi gerekmektedir.

4-) Davalının manevi tazminata ilişkin temyiz itirazlarının yapılan incelemesinde;

Somut olayda mahkemece; bozma kararına uyulduğu halde gerekleri yerine getirilmemiş, bozmaya uygun karar verilmemiştir. Şöyle ki;

Mahkemece uyma kararı verilen Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 26.03.2018 tarihli ilamı ile; manevi tazminat talebinin kabul edilmesinin doğru olmadığı açıkça belirtilmiştir. Buna göre, Mahkemece bozma sonrası yapılan yargılama neticesinde manevi tazminat talebinin reddi gerekirken, bu hususta olumlu-olumsuz herhangi bir değerlendirme yapılmayarak hüküm kurulmamış olması doğru değildir.

Hüküm bu nedenlerle bozulmalıdır.