Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2020/856 K.2020/3941

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen itirazın iptali davasının kısmen kabulüne dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelenmesi sonucunda; davacının istinaf başvurusunun reddine yönelik olarak verilen kararın, süresi içinde duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle; daha önceden belirlenen 07.07.2020 tarihli duruşma günü için yapılan tebligat üzerine davacı vekili Av. ... ve davalı vekili Av. ... geldi. Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli gün ve saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; davalı ile aralarında akdedilen 13.03.2007 tarihli sözleşme gereğince davalının kullanıma verilen tesisin kira bedeli olarak yıkanan kömür miktarının %2'si kadar kira bedeli ve tüketilen elektrik bedelinin ödeneceğinin karalaştırıldığını; davalının, 2007, 2008, 2009, 2010 yılları ve 11.09.2011 tarihine kadar olan toplam 107.640TL kira bedelini ödemediğini ve ayrıca davalının 2007-2010 yılları arasında ödemediği toplam 407.194TL elektrik gideri olduğunu; bu bedellerin tahsili için Suluova İcra Dairesi'nin 2012/329 esas sayılı dosyası ile gönderilen ödeme emrine haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek; icra takibine yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini istemiştir.

Davalı; ödenmeyen elektrik bedeli olmadığını, mükerrer fatura düzenlenerek daha önce ödenmiş elektrik bedellerinin istendiğini savunarak; davanın reddini istemiştir.

İlk derece mahkemesince; davanın kısmen kabulü ile, 107.640TL kira alacağı yönünden itirazın iptaline, davalı temerrüte düşürülmediğinden faiz alacağı ve davacının elektrik bedeli alacağı yönünden talebinin reddine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesi kararına karşı, davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge adliye mahkemesince; davacının istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile, dava konusu kira alacağı yönünden temerrüt şartları oluştuğundan 6.078TL işlemiş faiz alacağı yönünden de itirazın iptaline karar verilmiş; karar davacı vekili tarafından elektrik alacağına ilişkin olarak temyiz edilmiştir.

...nın 266 ve devamı maddeleri uyarınca; çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektiren hallerde hakim bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. Bilirkişi raporunu hazırlarken, raporun dayanağı olan somut ve özel nedenleri bilimsel verilere uygun olarak göstermek zorundadır. HMK.'nın 278-279.maddesine göre, bilirkişi raporu; Yargıtay denetimine elverişli olacak şekilde bilgi ve belgelere dayanan gerekçe ihtiva etmelidir. Ancak, bu şekilde hazırlanmış raporun denetimi mümkün olup, hükme dayanak yapılabileceğinin gözden uzak tutulmaması gerekir.

HMK’nın 281. maddesinde; tarafların, bilirkişi raporunda eksik gördükleri hususların, bilirkişiye tamamlattırılmasını; belirsizlik gösteren hususlar hakkında ise, bilirkişinin açıklama yapmasının sağlanmasını veya yeni bilirkişi atanmasını mahkemeden talep edebileceklerini; mahkeme, bilirkişi raporundaki eksiklik yahut belirsizliğin tamamlanması veya açıklığa kavuşturulmasını sağlamak için, bilirkişiden ek rapor alabileceği; ayrıca gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görürse, yeni görevlendireceği bilirkişi aracılığıyla, tekrar inceleme de yaptırabileceği açıklanmıştır.

Somut olayda; hükme esas alınan ek bilirkişi raporlarında; davacı 2007-2010 yılları arasında faturalandırılmayan elektrik tüketim bedellerini talep ettiği ve sözleşmenin 13.03.2007 tarihli olduğu halde, bilirkişilerce, sözleşmenin başından itibaren inceleme yapılmadığı, dosyada bulunan ve bir kısmı davalı şirket temsilcileri ve yetkilerince imzalanmış, elektrik tüketimlerine ilişkin tutanaklar, hakediş raporları, faturalardan raporlarında hiç bahsedilmemiştir.

Ayrıca, 20.09.2010 ve 12.10.2010 tarihli davalı şirket temsilcilerince imzalanan tutanaklarında denetime elverişli incelenmediği dava konusu bedellerin hangi usullere göre hesaplandığı ayrıntılarıyla açıklanmadığı gibi, bilirkişi tarafından da açıklayıcı ve ayrıntılı bir hesaplama yapılmamıştır. Hükme esas alınan bilirkişi raporu, içeriğinin ayrıntılı ve açıklayıcı olmaması nedeniyle hüküm kurmaya yeterli ve Yargıtay denetimine elverişli görülmemiştir.

Buna göre; mahkemece, öncelikle dosyanın önceki bilirkişi dışında oluşturulacak üç kişilik uzman bilirkişi kuruluna verilerek, sözleşmenin başından itibaren tüketilen elektrik tüketimi ve ödemelerin karşılaştırılması ve dosyada bulunan hakediş raporları, elektrik tüketime ilişkin tutanaklar, sayaç okuma tutanakları ve 20.09.2010 ve 12.10.2010 tarihli davalı şirket temsilcilerince imzalanan tutanakların incelenerek, tereddüte yer vermeyecek şekilde, davacı itirazların da karşılayacak şekilde ayrıntılı, açıklayıcı, hüküm kurmaya elverişli ve Yargıtay denetimine uygun bir rapor aldırılarak,

davalının tahsilini istemekte haklı olduğu alacak miktarı belirlenmeli ve sonucu dairesinde bir hüküm kurulması gerekirken, eksik inceleme, soruşturma ve yetersiz bilirkişi raporu esas alınarak yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.