Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2021/1750 K.2021/12714

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen cezai şart ve reçete bedeli tahsili ile uyarı cezası-sözleşmenin süreli feshi işlemlerinin iptali davasının kabulüne dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davalı tarafın istinaf başvurusunun kısmen kabulüne yönelik olarak verilen kararın, süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; ...

Eczanesi’nin sahibi olduğunu, Kurumun 04.11.2014 tarihli yazısında; reçete sahipleri hastaların vermiş olduğu ifadelerden yola çıkılarak 6 adet reçetenin eczanesine yönlendirilmesi sonucu karşılandığı iddiası ile Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamındaki kişilerin Türk Eczacıları Birliği üyesi eczanelerden ilaç teminine ilişkin 2012 protokolünün 5.3.14 maddesine istinaden sözleşmesinin 3 ay süreli feshine ve 3 adet hastanın 4 adet reçetesinde çıkan ilaç farkının hastadan alınmadığı iddiası ile protokolün 5.3.6. maddesi gereği uyarı cezası ve 5.266,69 TL cezai şart uygulanarak,

protokolün 4.3.6 maddesine istinaden de 13.217,02 TL reçete bedelinin tahsiline karar verildiğini, söz konusu işlemlerin haksız olduğunu belirterek uyarı, 3 ay süreli fesih, 5.266,69 TL cezai şart ve 13.217,02 TL reçete bedeli tahsili işleminin haksızlığının tespiti ile iptalini istemiştir.

Davalı; cezai işlemin, hastaların alınan beyanlarına göre uygulanmış olması nedeniyle yerinde olduğunu savunarak davanın reddini dilemiştir. Mahkemece; davanın kabulüne; 5.266,69 TL cezai şart ve 13.217,02 TL reçete bedelinin ödenmesine ilişkin işlemin haksız olduğunun tespiti ile iptaline, bu kapsamda uyarı ve feshin haksız olduğunun tespitine, muarazanın bu şekilde giderilmesine karar verilmiştir. İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davalı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince; yönlendirme fiili için öngörülen fesih cezasının kanun değişikliği ile idari para cezasına dönüştürülmüş bulunması dikkate alındığında mahkemenin bu yöndeki vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamıştır.

Ne var ki, 2012 yılı Eczane Protokolü'nün 5.3.6 madde metninden anlaşıldığı üzere, eczane tarafından alınması gereken ilaç katılım payları ve/veya poliklinik muayene katılım payının tahsil edilmemesi veya hastaya iade edilmesi maddede öngörülen yaptırımın uygulanması için yeterlidir.

Bu nedenle davalının istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, davanın kısmen kabulüne, davalı kurumun 04.11.2014 tarih 5.415.579 sayılı yazısı ile 2012 yılı protokolünün 5.3.14 maddesi gereğince verilen 3 ay süreli fesih ve 4.3.6. maddesi gereğince verilen 13.217,02 TL reçete bedeli tahsili işleminin iptaline, iptal kararı verilen kısım yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, 5.3.6 maddesi gereğince verilen bir kez uyarı ve 5.266,69 TL cezai şart işleminin yerinde olduğunun tespiti ile davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiş ve hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1-)Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı bilgi ve belgelere, özellikle temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre, davalının tüm temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Uyuşmazlık; davacının, üç hastanın dört adet reçetesini karşıladığı sırada Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamındaki kişilerin Türk Eczacıları Birliği üyesi eczanelerden ilaç teminine ilişkin 2012 protokolünün 5.3.6. maddesini ihlal edip etmediğine ilişkindir.

Davalı Kurumca, davacının eczanesinden karşılanan ...’e ait 2 reçetede ve ... ile ...’ya ait birer reçetede Medula sisteminin hesapladığı katılım payının hastalardan alınmadığı iddia edilmektedir. Davacı tarafça katılım paylarının tüm hastalardan alındığı beyan edilmişse de mahkemece HMK md. 31 uyarınca, hakimin davayı aydınlatma ödevi kapsamında olmak üzere, kurum işleminin konusunu oluşturan 3 hastanın tanık olarak dinlenmesi ve hastalara cezai işleme konu reçeteler nedeniyle katılım payı ödeyip ödemedikleri sorulduktan sonra dosya kapsamındaki tüm deliller birlikte değerlendirilerek cezai işlemin yerinde olup olmadığına karar verilmesi gerekirken sadece ...’ün beyanı alınarak yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, hükmün bozulmasını gerektirmiştir.