Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2021/4531 K.2021/9083

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen menfi tespit davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece bölge adliye mahkemesi kararının kaldırılmasına ve ilk derece mahkemesi kararının bozulmasına dair verilen karara, ilk derece mahkemesince uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen kararın, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; elektrik abonesi olduğu davalı şirket tarafından hakkında kaçak elektrik tespit tutanağı tanzim edilerek 129.569,77 TL kaçak elektrik bedeli tahakkuk ettirildiğini, söz konusu kaçak tespit tutanağının haksız ve hukuka aykırı şekilde düzenlendiğini ileri sürerek; kaçak kayıt dökümündeki borçtan sorumlu olmadığının tespitini talep etmiştir. Davalı; kaçak kullanımın tesiste yapılan genel kontrol sonucu tespit edildiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

İlk derece mahkemesince; davanın kısmen kabulü ile davacının 03/08/2018 tarihli kaçak tespit tutanağına istinaden yapılan tahakkuktan dolayı davalı şirkete 104.405,60 TL borçlu bulunmadığının tespitine, fazlaya ilişkin 25.164,17 TL yönünden davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davalı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine bölge adliye mahkemesince; istinaf başvurusunun esastan reddine dair verilen karar, davalı tarafın temyizi üzerine Dairece verilen 03/02/2020 tarihli ve 2019/5814 E. 2020/653 K. sayılı kararla.

(1) nolu bent ile davalı tarafın sair temyiz itirazlarının reddedildikten sonra, (2) nulu bentle; öncelikle kaçak tespit tutanağının düzenlendiği tarih itibariyle ayrı bir hat çekilmek suretiyle beslenen cihazların kurulu gücünün ve yine kaçak tespit tutanağının düzenlendiği tarihte dava konusu tesisteki vardiya sayısının ve buna bağlı olarak da çalışma saatinin belirlenmesi,

söz konusu eksiklikler giderildikten sonra dosyanın önceki bilirkişi dışında konusunda uzman bilirkişi heyetine tevdi edilip davalının önceki bilirkişi raporuna itirazlarını da karşılar şekilde, davalının davacı taraftan isteyebileceği kaçak kullanım bedelinin tutanak tarihindeki yönetmelik hükümlerine göre hesaplanması için denetime elverişli rapor alınması gerektiği gerekçesiyle bozulmuştur.

Bozma ilamına uyan ilk derece mahkemesince; davanın kısmen kabulüne, 03/08/2018 tarihli kaçak/usulsüz elektrik tespit tutanağına istinaden düzenlenen 129.569,77 TL 'lik tahakkuktan dolayı davacının 123.087,93 TL borçlu olmadığının tespitine; 6.481,84 TL yönünden davanın reddine karar verilmiş; karar, davalı tarafça temyiz edilmiştir.

1) Dosyadaki yazılara, bozmaya uyularak karar verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2) Taraflardan yalnız birinin kararı temyiz etmiş olması halinde, Yargıtay'ın (temyiz eden tarafın lehine olarak) verdiği bozma kararına uyan bölge adliye mahkemesi veya ilk derece mahkemesi de, artık temyiz eden tarafın, önceki (bozulan) karara oranla daha aleyhine olan bir hüküm veremez. Buna da "aleyhe hüküm verme yasağı" denir.

Somut olayda; ilk derece mahkemesince verilen ilk karar ile hüküm altına alınan miktar, davacı tarafındana istinafa ve temyize konu edilmemiş, diğer bir anlatımla yalnızca davalı tarafından temyiz edilmiş ve yukarıda açıklanan gerekçeyle temyiz eden lehine bozulmuştur.

Şu halde, ilk derece mahkemesince; bozmaya uyularak yeniden yargılama yapılmış ise de, bozulan ilk karara oranla davalı aleyhine karar verilmiş olması doğru değildir.

Bu durumda, ilk derece mahkemesince yapılması gereken iş; bozulan ilk karara oranla davalı aleyhine karar verilemeyeceği gözetilerek, davacının kaçak elektrik tutanağı nedeniyle davalıya 104.405,60 TL borçlu bulunmadığına karar vermek olmalıdır.