Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2021/5868 K.2021/9188

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen itirazın iptali davasının kabulüne dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelenmesi sonucunda; davalı tarafın istinaf başvurusunun reddine yönelik olarak verilen kararın, duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle; daha önceden belirlenen 01/06/2021 tarihinde gelen davalı vekili Av. ......'ın sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra dosyadaki eksikliğin giderilmesi için geri çevrilen dava dosyası yeniden gelmekle, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; taraflar arasında düzenlenen 07/06/2012 başlangıç tarihli ve 10+10 yıl süreli kira sözleşmesi ile 3926 parselde mevcut 3.008 m² ile 4281 parselde mevcut 2.784 m²'lik boş arsanın hastane yapılarak davalı şirket tarafından kullanılması ve sözleşme süresi sonunda bedelsiz davacıya bırakılmasının kararlaştırıldığını, sözleşmenin halen devam ettiğini, 07/06/2016 başlangıç günü itibariyle kira bedelinin aylık 12.517,50TL, 07/07/2017 başlangıç günlü dönem için ise aylık kira bedelinin 15.018,49TL olduğunu,

2006 Haziran ayından itibaren kira bedellerinin ödenmemesi nedeniyle ödeme ihtarını içerir 16/08/2017 tarihli ihtarnameye davalı kiracı tarafından verilen 18/08/2017 tarihli cevabi ihtarnamede kira sözleşmesinin feshedildiğinin bildirildiğini, ancak taraflarınca gönderilen ihtarnameden önce davalı tarafından çekilmiş bir fesih ihtarnamesi bulunmadığını, davalı şirket kira bedellerini ödemeyince aleyhinde takip başlatıldığını, davalının haksız itirazı üzerine takibin durdurulduğunu ileri sürerek; takibe vaki itirazın iptalini ve davalı aleyhine %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı; kira akdinin, sözleşmenin 1/B maddesi gereğince 2016 yılı Haziran ayında feshedildiğini, 2016 yılının 6. ayına kadar kira paralarını mal sahibine ödeyerek hastane inşaatının yapımı için gerekli parayı temin etme gayretinde olunmuşsa da, ...'te üçüncü bir özel hastanenin açılmış olması, ruhsat devrinin alındığı Mutlucan A.Ş.nin personeline ve tedarikçilerine olan borçlarının şirkete in'ikas etmesi sonucu Özel ...

Hastanesinin ruhsatı hakkında açılan 50 civarındaki tasarrufun iptali davasının aleyhine sonuçlanması ile Türkiye'nin özellikle turizm yönünden içine girdiği krizlerin ...'i etkilemiş olması gibi nedenlerle, şirketin her sene zarar ettiğini, kira konusu taşınmazlar üzerinde hastane inşaatına başlanamadığını, bu nedenle sözleşmenin 1/B maddesi gereğince kendiliğinden sona erdiğini, durumun düzelebileceği düşüncesiyle kira sözleşmesinden doğan kira paralarının 2016 yılının Haziran ayına kadar ödendiğini ancak bu ayda arsa üzerinde bulunan Özel ...

Hastanesi inşaat alanı tabelasını sökerek, taşınmazları mal sahibine teslim ettiğini, kira sözleşmesinin feshedildiğinin sözlü olarak davacı mal sahibine bildirildiğini, fesih talebini kabul etmesi üzerine kira konusu taşınmazların davacıya teslim edildiğini, 18/08/2017 tarihli cevabi ihtarname ile sözleşmenin feshedildiği ve teslim durumunun kabul edildiği hususunun davacıya hatırlatıldığını, kira akdinin devam ettiği süreler için kira bedellerinin ödendiğini, davacıya borcu bulunmadığını savunarak, davanın reddini dilemiştir.

İlk derece mahkemesince; davanın kabulü ile davalının takibe vaki itirazın iptaline, takibin devamına ve davalı aleyhine % 20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmiş; hüküm, davalı tarafça istinaf edilmiştir. Bölge adliye mahkemesince; taşınmazın teslim edildiğinin, fesih iradesinin önceden bildirildiğinin ya da taşınmazın davacı hakimiyetine geçtiğinin ispatlanamadığı gerekçesiyle, davalının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş; karar, davalı tarafça temyiz edilmiştir.

1)Davaya ve dayanak icra takibine esas 07/06/2012 başlangıç tarihli ve 10+10 yıl süresi kira sözleşmesinin 1/B maddesinde; "...5 ada 4281 parselinde mevcut 2784 m² boş arsanın hastane tarafından kiralanarak yine hastane tarafından yapılacak projeye göre yeni bir hastane binasının inşası, kullanılması ve kira dönemi sonunda bedelsiz olarak mal sahibine bırakılmasıdır(...) Sözleşmenin başlamasını takiben 6 ay sonunda belediye, Turizm Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığından kiraya konu arsanın hastane olması ile ilgili herhangi bir kurumdan izin alınamaması ve hastanenin inşaatını yapma imkanının olmaması halinde,

arsa o andaki haliyle mal sahibine teslim edilir ve sözleşme kendiliğinden sona erer. Bu süre için mal sahibine ödenen kira bedelleri geri ödenmez...", hükmünü içermekte olup, bu hususta taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.

Davacı alacaklı, itirazın iptaline konu icra takibi ile 2016 yılı Haziran ila 2017 yılı Eylül arasına ilişkin 15 aylık 195.265,47TL kira alacağı ve işlemiş faizi toplamı 205.947,79TL'nin tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptalini istemiştir. Davalı, temyiz dilekçesinde taraflar arasındaki kira sözleşmesinin sona erdiğinin tespiti davasının derdest olduğunu belirtmiştir.Kiracı şirket tarafından 09/07/2018 tarihinde kiraya veren aleyhine açılan ...

Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/574 esas sayılı dava dosyasındaki dava dilekçesinde; davalı ile yapılan kira sözleşmenin fesh edildiğinin ve sona erdiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkemece 11/10/2018 tarihinde davanın reddine karar verilmiş, kiracı şirket vekili tarafından istinaf edilen karar henüz kesinleşmemiştir.

Bu durumda; ilk derece mahkemesince; anılan mahkeme kararının kiracı lehine sonuçlanması halinde, işbu itirazın iptali davasının sonucunu etkileyeceğinden, bekletici mesele yapılması ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi için kararın bozulması gerekmiştir. İlk derece mahkemesi kararının yukarıda açıklanan nedenle bozulmasına karar verilmiş olduğundan, işbu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin bölge adliye mahkemesi kararının da kaldırılmasına karar verilmiştir. 2)Bozma nedenine göre, davalı tarafın diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.

MT/FB