Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2021/8120 K.2022/5269

Taraflar arasında birleştirilerek görülen muarazanın giderilmesi, abonelik tesisi ve alacak davalarının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda; asıl davanın kabulüne, birleşen davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hüküm, birleşen davada davalı ... .... ve Tic. A.Ş. vekili tarafından duruşmalı, davacı/birleşen davada davalı vekili tarafından duruşmasız olarak temyiz edilmekle; duruşma günü olarak belirlenen 31/05/2022 tarihinde davalı/birleşen davada davacı ... vekili Av. ... geldi. Başka gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunan vekilin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; faaliyette bulunacağı fabrikayı 11/09/2013 tarihinde satın aldıktan sonra, abonelik için davalı şirkete başvuruda bulunduğunda, önceki aboneye ait borcun ödenmesi koşuluyla talebinin kabul edileceğinin bildirildiğini, önceki abonenin borcundan dolayı sorumluluğuna gidilemeyeceğini ileri sürerek; elektrik aboneliğinin adına tesisini talep etmiştir.

Davalı; aboneliğe konu iş yerini aktif ve pasifleriyle devralan davacının aboneliğe ait borçtan da sorumlu olduğunu, bahse konu iş yerinin önceki malikleri olan abone ... Ltd. Şti. ile dava dışı ... Tic. A.Ş.nin kurucularının, ortaklarının ve temsilcilerinin aynı kişiler olup, işbu şirketler arasında organik bağ bulunduğunu ve yapılan iş yeri devrinin de muvazaalı olduğunu, aboneliğe dair borçtan kurtulmak amacıyla yapıldığını, bu nedenlerle önceki aboneliğe ait borç ödenmeden yeni abonelik tesis edilemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; davacının dava konusu aboneliğe konu borçtan sorumluluğuna gidilemeyeceği gerekçesiyle, davanın kabulüne dair verilen hüküm, davalının temyizi üzerine; Dairece verilen 07/02/2017 tarihli ve 2016/12672 E. - 2017/874 K. sayılı kararla; uyuşmazlığın çözümünde Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyularak asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla yapılan yargılama sonucunda; Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'nin 24 üncü maddesi gereği, aynı kullanım yerine ait başka müşterilerin önceki dönemlere ilişkin tüketimlerinden kaynaklanan borçları yeni müşterinin üstlenmesinin beklenemeyeceği gerekçesiyle, davanın kabulü ile davacı şirket adına yeni abonelik tesisine, taraflar arasındaki muarazanın bu şekilde giderilmesine dair verilen hüküm, davalının temyizi üzerine; Dairece verilen 2017/6792 E. - 2019/414 K. sayılı kararla;

"...Dosyadaki bilgi ve belgelerden; davalı şirket tarafından, davacı şirket ile abonelik başvurusunda bulununulan fabrikanın önceki maliki olan dava dışı şirketler aleyhine tüketim borcunun tahsili istemiyle Muş 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde 2013/591 Esas sayılı davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Esasen bu husus mahkemenin de kabulündedir.

Buna göre, mahkemece; biri hakkında verilecek hükmün diğer davayı etkileyecek olması nedeniyle davalar arasında bağlantı bulunduğu gözetilerek, öncelikle tüketim borcunun tahsili istemiyle davalı şirket tarafından Muş 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan davanın iş bu dava ile birleştirilmesinin bekletici sorun yapılması, davalar birleştirildikten sonra ise her iki dava birlikte değerlendirilerek uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmesi gerekirken, davalar arasındaki bağlantı gözetilmeyerek yazılı şekilde hüküm tesis edilmiş olması, usul ve yasaya aykırıdır..." gerekçesiyle bozulmuştur.

Bozma sonrası birleşen davada davacı ...; davaya konu tuğla fabrikasının bulunduğu taşınmazın davalı şirketler tarafından birbirlerine satış yoluyla devredildiğini, yapılan devirlerin muvazaalı olduğunu, abonesi davalı ... Ltd. Şti.nin tüketimine dair borçtan kurtulmak amacıyla iş yerini aralarında organik bağ bulunan diğer davalı şirketlere devrettiğini, iş yerini aktif ve pasifleri ile devralan davalı şirketlerin, devrin ...

Gazetesinde ilan edildiği tarihten itibaren, iş yerine ait borçtan iki yıl süreyle müteselsil sorumluluklarının devam edeceğini, ilan yapılmadığı için bahse konu sürenin henüz dolmadığını, bu durumda davalıların aboneliğe ait borçtan da müşterek ve müteselsilen sorumlu olduklarını ileri sürerek;

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 1.118.518,77 TL elektrik enerjisi tüketim bedeli, 507.019,94 TL gecikme zammı ile 91.263,60 TL gecikme zammı KDV'si olmak üzere toplam 1.716.802,31 TL'nin 27/09/2013 tarihinden itibaren 6183 sayılı Kanun'un 51 inci maddesine göre işleyecek gecikme faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Davalılar ... ... San. Tic. Ltd. Şti. ile ... .... Tic. A.Ş.; davaya konu abonelik sözleşmesinin tarafı olan abone ... Ltd. Şti.nin borcu nedeniyle sorumluluklarına gidilemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemişlerdir. Davalı ... Ltd. Şti., davaya cevap vermemiştir.

Bozmaya uyan mahkemece; davalı abone ... Ltd. Şti.nin elektrik tüketiminden kaynaklanan borcunu ödemediği, faaliyette bulunduğu aboneliğe konu fabrikayı diğer davalı ... Tic. A.Ş.ye muvazaalı olarak devrettiği, bu iki şirket arasında organik bağ bulunduğu, davalı ...

A.Ş.nin fabrikayı devralmasının ardından yeni abonelik başvurusunda bulunmaksızın, ...'e ait abonelik üzerinden elektrik tüketiminde bulunduğu, abone ile fiili kullanıcının elektrik tüketim bedellerinden müteselsil sorumlu oldukları, iş yerini aktif ve pasifi ile devralan sonraki malik davacı şirketin de davaya konu borçtan sorumlu olduğu; öte taraftan borç ödenmediği halde elektriği kesmeyen davalı/ birleşen davada davacı şirketin müterafik kusurlu olduğu, bu nedenle isteme konu faiz alacağından indirim yapılması gerektiği gerekçesiyle;

asıl davanın kabulü ile davacı şirket adına yeni abonelik tesisine, taraflar arasındaki muarazanın bu şekilde giderilmesine; birleşen davanın kısmen kabulüne, 1.118.518,77 TL elektrik enerjisi tüketim bedeli, 337.202,09 TL gecikme zammı ile 60.696,38 TL gecikme zammı KDV'si olmak üzere toplam 1.516.417,24 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya dair istemin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı/ birleşen davada davalı ... ... ...

San. Tic. Ltd. Şti. vekili ile birleşen davada davalı ... .... Tic. A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1)Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı/ birleşen davada davalı ... ... ... San. Tic. Ltd. Şti. vekili ile birleşen davada davalı ... .... Tic. A.Ş. vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2) Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 16/06/2004 tarihli ve 2004/19-357 E. - 2004/360 K., 10/10/2012 tarihli ve 2012/7-502 E. - 2012/707 K. sayılı kararlarında da belirtildiği üzere; gecikme zammı, aslında bir temerrüt faizidir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 121 inci maddesinin son fıkrası uyarınca, faiz niteliğindeki gecikme zammına tekrar faiz yürütülmesi mümkün değildir.

Somut olayda; mahkemece, yalnızca hüküm altına alınan asıl alacağa ( elektrik tüketim bedeline) dava tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerekirken; TBK'nın 121 inci maddesinin son fıkrasındaki düzenlemeye aykırı olarak, faize faiz yürütülmesi sonucunu doğuracak şekilde , asıl alacak ile gecikme zammı toplamına faiz yürütülmüş olması, usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, hükmün düzeltilerek onanması HUMK'nın 438/7 maddesi hükmü gereğidir.