Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2021/8955 K.2022/1737

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen alacak davasının kabulüne dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davacı tarafın istinaf başvurusunun kabulü ile düzeltilerek yeniden esas hakkında verdiği karara yönelik olarak verilen kararın, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, ..., ilçesi,..., Köyü içerisinde yer alan devlet ormanında 16000.00 m2 işletme sahası ve 10108.00 m2 alt yapı tesis sahaları izni olmak üzere toplam 26108.00 m2’lik alanda 6831 sayılı Orman Kanununun 16. maddesi uyarınca davalıya Muğla Orman Bölge Müdürlüğünün 13.03.2015 tarih ve 163 sayılı izin oluru ile 22.07.2021 tarihine kadar çalışma izni verildiğini, akabinde davalıdan Afyonkarahisar....Noterliğince 07891 nolu 15.12.2015 tarihli Taahhüt Senedi alındığını, mevzuat gereği MİGEM’den alınması gereken onaylı işletme izin belgesi idareye sunulmadığı için saha teslimi yapılamadığını, bunun üzerine davalıdan yazıyla,

izin verilen sahaları en kısa zamanda maden işletme izni ile birlikte teslim alması ve 10108.00 m2 lik altyapı tesis iznine ait 13.03.2016 vade tarihli 35.164,16 TL 2016 yılı arazi kullanma bedeli ve....329,55 TL KDV'si toplamı 41.493,71 TL ile gecikme zammını yatırması gerektiğinin bildirildiğini, ardından davalıya 13.03.2017 vade tarihli 36.510,95 TL 2017 yılı arazi izin bedeli ve....571,97 TL KDV’sinin gecikme zammı ve gecikme zammı KDV’sini ödemesi gerektiğinin bildirildiğini, davalının taahhüt senedindeki yükümlülüklerini yerine getirmeyerek,

2016 ve 2017 yılı yıllık arazi kullanma bedelini ve KDV’sini ilgili hesaba yatırmadığını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla dava konusu maden

izni verilen ve bedelleri ödenmeyen 10108.00 m2 altyapı tesis izin sahasının 35.164,16 TL 2016 yılı yıllık arazi kullanma bedeli ve....329,55 TL KDV'si ; 36.510,95 TL 2017 yılı yıllık arazi kullanma bedeli ve....571,97 TL KDV'si olmak üzere toplam 84.576,63 TL(gecikme zammı, gecikme zammının KDV’si, faiz ve vekalet ücreti hariç olmak üzere) tutarındaki idare alacağı ile idare alacağının gecikme zammı ve gecikme zammının KDV’leriyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya usulünce tebligat yapılmış, süresi içerisinde davaya cevap vermemiştir.

İlk derece mahkemesince; davanın kabulü ile, 84.576,63 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiş; karara karşı davacı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

Bölge adliye mahkemesince, davacının istinaf başvurusunun kabulüyle, Nazilli 2.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 23.05.2018 tarih, 2017/324 E. 2018/349 K. sayılı kararının, HMK’nin 353/1-b.2 maddesi uyarınca düzeltilmek üzere kaldırılmasına ve esas hakkında yeniden karar verilmesine; davanın kabulü ile 84.576,63 TL'nin dava tarihi olan 04.05.2017 tarihinden itibaren 6183 sayılı yasanın 51. Maddesi uyarınca belirlenecek oranda gecikme zammı ile birlikte ve gecikme zammına %18 oranında KDV ilavesi suretiyle davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, Orman Genel Müdürlüğü sınırları içerisinde kalan, maden işletme ve alt yapı tesis izni verilen araziye ilişkin olarak arazi kullanma bedellerinin gecikme zammı ile birlikte tazmini istemine ilişkindir.

6831 sayılı Orman Kanunu’nun 16. maddesi ile Orman Sayılan Alanlarda Verilecek İzinler Hakkında Yönetmeliğinin 64. maddesi “Bu Yönetmelik hükümlerine göre bedelli olarak verilen izinlerde, zamanında ödenmeyen bedeller için, izinlerin iptaline ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesinde belirtilen oranda gecikme zammı alınır” şeklinde düzenlenmiştir.

Davacı ... Genel Müdürlüğü ile davalı arasında Kesin İzin Taahhüt Senedi başlıklı sözleşme ile davalı tarafa Maden İşletme ve Maden Altyapı Tesisi hususunda izin verilmiş olup, verilen izinlere ilişkin Afyonkarahisar.... Noterliğinini 15.12.2015 Tarih ve 07891 nolu “Kesin İzin Taahhüt Senedi” incelenecek olursa. 3. maddesinde.

“Müteakip yıllara ait izin bedelleri, BAK(Bedel Artış Katsayısı) oranında arttırılmak suretiyle tespit edilerek bildirime gerek kalmaksızın izin başlangıç tarihinde her yıl defaten tahsil edilir.”, 5. maddesinde ise.

“Bu taahhüt senedinde bahsedilen bedellerden zamanında ödenmeyenler için, izinlerin iptaline ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla bildirime gerek kalmaksızın 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesinde yer alan gecikme zammı oranında faiz uygulanır.” şeklinde belirtildiği görülmüştür.

Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında mahkemece anılan yönetmelik hükümleri ve taahhüt senedindeki düzenlemeler dikkate alınarak her yıl için ödenmeyen izin bedelleri ve bu bedellere ilişkin KDV'sinin hükümde açıkça gösterilmesinden sonra bu bedelin dava dilekçesinde talep edilen ve taahhüt senedinde belirtilen vade tarihlerinden itibaren işleyecek gecikme zammı ve KDV'leri ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi gerekir.

Bu durumda, bölge adliye mahkemesince kabul edilen alacağın, vade tarihlerinden itibaren işleyecek gecikme zammı ve KDV'leri ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi gerekirken, dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsiline karar verilmiş olması usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirir.

Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararının düzeltilerek onanması, HMK'nın 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü gereğidir.