Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2022/172 K.2022/2923

Davacılar 1-..., 2-..., 3-... ile davalı ... aralarındaki menfi tespit davasına dair Antalya 5. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 22/12/2020 tarihli ve 2020/256 E. - 2020/608 K. sayılı hükmün onanması hakkında Dairece verilen 29/11/2021 tarihli ve 2021/2305 E. - 2021/12163 K. sayılı karara karşı, davalı vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiştir. Düzeltme isteğinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacılar, ...'un doktora programı nedeniyle Akdeniz Üniversitesinde görevli iken 2547 Sayılı Kanunun 35. maddesi kapsamında ODTÜ'de geçici olarak görevlendirildiğini, İzmir 4. Noterliğinin 29.07.2002 tarihli 19635 yevmiye nolu Kamu Personeline Mahsus Yüklenme Senedi ve Muteber İmzalı Müteselsil Kefalet Senedinin düzenlendiğini, diğer davacıların da Ayşegül’e müşterek borçlu müteselsil kefil olduklarını, davalı kurumca görevlendirmesiyle ilgili maaşı dışında başkaca bir ödeme veya masraf yapılmadığını, angarya da yasak olduğundan maaşın geri istenemeyeceğini belirterek, yüklenme ve kefalet senedinin 3.,4.,5. maddelerinin hukuken geçersizliğinin ve hükümsüzlüğünün tespiti ile kefalet senedinden dolayı borçlu ve sorumlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

Davalı vekili, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabul kısmen reddine dair verilen karar davacı ve davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (kapatılan) 18. Hukuk Dairesi’nin 17.02.2015 tarihli 2014/17132 Esas ve 2015/2234 Karar sayılı ilamıyla, karardan sonra çıkarılan 11.09.2014 günlü Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6552 sayılı İş Kanunu İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması İle Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanunun Geçici 1. maddesinin somut olayda değerlendirilmesi gerekçesi ile bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde; davanın kısmen kabul kısmen reddine, İzmir 24. Noterliği'nin 29/07/2002 tarihli, 19635 yevmiye numaralı kefalet senedi nedeniyle davacıların davalıya borçlu olmadığının tespitine, davacının dava konusu kefalet senedinin geçersiz olduğunun tespiti talebinin reddine, karar verilmiş, davalı tarafından temyiz edilen hüküm, Dairemizin 29/11/2021 günlü ve 2021/2305 Esas-2021/12163 Karar sayılı ilamıyla davalının tüm temyiz itirazları reddedilerek onanmasına karar verilmiş; davalı bu kez karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

1- Düzeltilmesi istenilen Yargıtay ilamında benimsenen mahkeme kararındaki gerekçelere ve özellikle karar düzeltme talep edenin sıfatına göre, düzeltme dileğinde ileri sürülen sebepler HUMK’nun 440 ıncı maddesindeki yazılı hallerden hiç birisine uymadığından, davalının sair karar düzeltme isteminin reddi gerekir.

2- Davalının yargılama gideri ve vekalet ücretine yönelik karar düzeltme istemi yönünden; Dava, yüklenme ve kefalet senedinden dolayı borçlu ve sorumlu olunmadığının tespiti istemine ilişkin olup, mahkemece verilen kısmen kabul kararı 6552 Sayılı Kanun değişikliği nedeniyle bozulmuş ve bozma sonrası davacı ... ... tarafından 24/09/2014 tarihli dilekçe ile 6552 sayılı Kanunun Geçici 1. Maddesi uyarınca davalı ... Üniversitesine başvuru yapılmış, davalı Üniversite Rektörlüğü de davacının başvurusunu kabul ederek dava konusu alacağın tahsilinden ve takibinden vazgeçtiğini bildirdiği görülmüştür.

6552 sayılı yasanın geçici 1. maddesinin 3. fıkrası ; ‘ Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte, 2547 sayılı Kanunun geçici 53 üncü maddesinin birinci fıkrasında belirtilen durumda olup, aynı Kanunun 35 inci maddesi uyarınca yurt içinde görevlendirilenlerden geçici 53 üncü maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen sürede borçlarını ödemek için başvurmayanlar ile söz konusu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten bu Kanunun yayımlandığı tarihe kadar geçen süre içinde anılan düzenlemede belirtilen nedenlerle haklarında borç takibi yapılanların veya yapılması gerekenlerin,

kendilerine Türk lirası olarak yapılmış olan her türlü masrafa ilişkin borç tutarları, bu Kanunun yayımlandığı tarihi izleyen üç ay içinde borçlu oldukları idarelere başvurmaları hâlinde, imzaladıkları yüklenme senedi ile muteber imzalı müteselsil kefalet senedi hükümleri dikkate alınmaksızın ve ilgililere ödeme yapma sonucunu doğurmaksızın yeniden hesaplanır ve başvuru süresi içinde tahsilat işlemi durdurulur.

Yapılacak hesaplamada, bu kişilerin hizmetleri karşılığında aldıkları yurt içi maaşları ve buna yönelik cezai şart talep edilmez, bunlar haricinde Türk lirası olarak yapılmış olan her türlü masraf tutarına, sarf tarihinden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar geçen süre için 1/1/2006 tarihinden geçerli olmak üzere tespit ve ilan edilen kanuni faiz işletilerek hesaplama yapılır.

Bu kişiler hakkında da bu maddenin ikinci fıkrası hükümleri uygulanır.’ şeklinde düzenlenmiştir.

6552 sayılı yasanın geçici 1. maddesinin 2. fıkrasında ise ; ‘...Bu madde uyarınca vazgeçilen borç tutarına isabet eden vekalet ücreti de dahil yargılama giderleri tahsil edilmez...’ şeklinde olup vazgeçilen kısım için vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmeyeceği açıktır.

Hal böyle olunca, dava açıldıktan sonra yürürlüğe giren yasa gereği davacı ... tarafından davalı üniversiteye başvuru yapılıp, başvurusu kabul edilerek dava konusu alacağın tahsilinden ve takibinden vazgeçildiğinin bildirildiği görüldüğünden mahkemece, davacıların dava konusu kefalet senedi nedeniyle borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmiş ise de, mahkemece davalı tarafından kanun değişikliği sonucu tahsilinden ve takibinden vazgeçilen bedel üzerinden davacılar yararına vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmiş olması bozmayı gerektirir.

Ne var ki; yapılan bu yanlışlığın giderilmesi yeni bir yargılama yapmayı gerektirmediğinden kararın düzeltilerek onanması usulün 438/7 maddesi gereğidir.