Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2022/2098 K.2022/3571

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen tazminat davasının reddine dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davacı tarafın istinaf başvurusunun reddine, davalı tarafın istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine yönelik olarak verilen kararın, süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacılar; ...'ın 29/12/2013 tarihinde oyun oynarken ayağını kırması üzerine götürüldüğü davalı hastanede yanlış tedavi uygulanması nedeniyle sakat kaldığını ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, ayrı ayrı 1.000 'er TL maddi, anne ve baba için 50.000'er TL, ... için 200.000 TL manevi tazminatın davalılardan tespit edilecek kusur oranında müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmişlerdir.

Davalı, davanın reddini istemiştir.

İlk derece mahkemesince; davalı şirketin 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamında olduğu ve tüzel kişiliğinin sona erdiği gerekçesiyle, dava şartı yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesi kararına karşı, taraflarca istinaf yoluna başvurulmuştur.

Bölge adliye mahkemesince; ilk derece mahkemesince davayı sonuçlandıran davanın reddi yönünde hüküm tesis edilmesine rağmen, yargılama giderlerinin tefrik edilen dosya üzerinden hesaplanmasına şeklinde hüküm kurulmasının doğru olmadığı gerekçesiyle, yargılama giderleri yönünden davalının istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun tümden reddine, ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiş; karar, taraflarca temyiz edilmiştir.

1-Yargılamanın hukuka uygun ve sağlıklı bir biçimde sürdürülebilmesi, iddia ve savunmanın özgürce ileri sürülebilmesi ve delillerin eksiksiz olarak toplanıp tartışılabilmesi, öncelikle tarafların yargılamadan haberdar edilmeleri ile olanaklıdır. Hasımsız davalar hariç olmak üzere, dava dilekçesi ile duruşma gün ve saati karşı tarafa tebliğ edilmeden ve taraf teşkili sağlanmadan davaya bakılamaz ve yargılama yapılamaz.

Hukuki dinlenilme hakkı Anayasanın 36. maddesi ile düzenlenen iddia ve savunma hakkının kullanılmasına olanak tanınması ilkesinin doğal bir sonucudur ve aynı zamanda Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6. maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkının da en önemli unsurudur.

Bu hak ayrıca 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 27. maddesinde “Davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. Bu hak, yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini içerir.” şeklinde düzenlenmekle birlikte bu ifadeleri de kapsayan çok daha geniş bir anlama sahiptir.

Kamu düzeni ile ilgili olan hukuki dinlenilme hakkı çerçevesinde, tarafların gerek yargı organlarınca gerekse karşı tarafça yapılan işlemler konusunda bilgilendirilmeleri zorunludur. Davanın tarafları ile vekillerinin davaya ilişkin işlemleri öğrenebilmesi usulüne uygun tebliğ ile mümkündür. Aksi takdirde tarafların hukuki dinlenilme ve bu kapsamda adil yargılanma hakları ihlal edilmiş olacaktır.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden; ilk derece mahkemesinin 2014/435 Esas sayılı dosyasının 11/04/2018 tarihli duruşmasında davalı Özel İstanbul Hastanesine karşı açılan işbu davanın tefrikine karar verildiği, mahkemenin 2018/29 Esas sayısına kaydedilen davada, 17/04/2018 tarihli tefrik tensip tutanağı ile taraflara duruşma gün ve saatini bildirir meşruhatlı davetiye tebliğine karar verildiği, Dairece verilen geri çevirme kararı üzerine ilk derece mahkemesince taraflar adına düzenlenen tebligatların posta işlemleri yapılmak üzere ...'ye teslim edilmemiş olması nedeniyle taraflara tebliğ edilemediğinin bildirildiği, ancak mahkemece daha önceden duruşma günü olarak belirlenmiş olan 03/10/2018 tarihli celsede davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

O halde bölge adliye mahkemesince; taraflara tefrik kararı, tefrik tensip tutanağı ile birlikte duruşma gün ve saatinin usulüne uygun şekilde tebliğ edilerek savunma imkanı tanınıp, taraf iddia ve savunmaları ile delilleri değerlendirilip sonucuna göre karar verilmesi gerekirken; tarafların hukuki dinlenilme hakkı ihlal edilmek suretiyle yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

2-Bozma nedenine göre, tarafların diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.