Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2022/2937 K.2022/5355

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen kurum işleminin iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairemizce bölge adliye mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi üzerine, bölge adliye mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen kararın, süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; ... Eczanesinin sahibi olduğunu, 01/11/2013–30/04/2014 tarihleri arasında ... sistemine reçete kaydı yapıp silmek suretiyle katılım payı atlatılmış 51 adet reçetenin ... Eczanesince Kuruma faturalandırılmasına iştirak ettiği, 1 adet ... Eczanesince ve 5 adet ...

Eczanesince ... sistemine kayıt yapılıp silinmesi suretiyle katılım payı atlatılmış reçeteleri Kuruma fatura ettiği gerekçesiyle Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamındaki kişilerin Türk Eczacıları Birliği üyesi eczanelerden ilaç teminine ilişkin 2012 protokolünün 5.3.15. ve 6.17. maddeleri uyarınca 141.939,13-TL tutarında cezai işlem ve 4.3.6. maddesi gereği 69,02 TL reçete bedeli tahsili işlemi uygulandığını, söz konusu işlemlerin protokole aykırı olması nedeniyle cezai şart ve reçete bedeli tahsili işlemlerinin iptalini, iptali mümkün değilse indirilmesini, mahsup edilmeleri halinde de mahsup tarihinden itibaren faiziyle tahsilini istemiştir.

Davalı, davanın reddini istemiştir.

İlk derece mahkemesince.

08/08/2016 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne, davalı kurum tarafından davacıya kesilen 141.939,13 TL cezai şart bedelinin 14.250 TL'ye indirilmesine, fazla uygulanan ceza bedeli davacının davalı kurumdan alacağına mahsup edilmiş ise mahsup tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya iadesine, 69,21 TL reçete bedeline yönelik davanın reddine dair verilen kararın, davalı tarafça istinaf edilmesi üzerine, bölge adliye mahkemesince; protokolün 6.17 maddesinin SGK tarafından doğru şekilde uygulandığı gerekçesiyle, davalının istinaf başvurusunun kabulü ile davanın reddine karar verilmiş;

kararın, davacı tarafından temyizi üzerine, Dairece verilen 25/11/2021 tarihli ve 2021/1061 E. 2021/12031 K. sayılı ilamıyla; tarafların tüm delilleri ile 2016 ve 2020 yılı protokollerinin ilgili maddelerinin değerlendirilmesi davacının ilk mahkeme kararına karşı istinaf başvurusunda bulunmadığı da dikkate alınmak suretiyle hasıl olacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerektiğinden bahisle bozulmuştur.

Bozmaya uyan bölge adliye mahkemesince; davanın kısmen kabulü ile, uygulanan 141.939,13 TL cezai şart işleminin 127.698,13 TL'lik kısmının iptaline, iptal edilen cezai şart bedeli davacının alacaklarından mahsup edilmiş ise, kesinti tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya iadesine, fazlaya ilişkin cezai şart bedeli (14.250 TL) ve reçete bedeline (69,21 TL) yönelik talebin reddine, davacı yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmiş; karar taraflarca temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına, özellikle temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre; davalının tüm, davacının diğer temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davacının vekalet ücretine ilişkin temyiz itirazının incelenmesinde;

Yargılama harçları ve giderleri, kural olarak davada haksız çıkan (aleyhine hüküm verilen) tarafa yükletilir (HMK md. 326). Bu genel kural, haksız davranışı ile uyuşmazlığa sebebiyet veren bir kimsenin, haksız davranışlarının bütün sonuçlarından, bunları önceden bilmesi mümkün olsun veya olmasın, sorumlu tutulmasını gerektiren hukukun genel ilkelerine dayandırılmaktadır.

Karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT'nin 13. maddesinde; “(1) Bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için bu Tarifenin ikinci kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (7 nci maddenin ikinci fıkrası, 10 uncu maddenin üçüncü fıkrası ile 12 nci maddenin birinci fıkrası, 16 ncı maddenin ikinci fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) bu Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir.

(2) Ancak, hükmedilen ücret kabul veya reddedilen miktarı geçemez. (3) Maddi tazminat istemli davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına bu Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez. (4) Maddi tazminat istemli davaların tamamının reddi durumunda avukatlık ücreti, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre hükmolunur. ” hükümleri yer almaktadır.

Hal böyle olunca, bölge adliye mahkemesince; bozmaya uyularak davanın kısmen kabulüne karar verildiği halde, davacı hakkında uygulanan cezai şart işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabul edilen kısmı yönünden davacı yararına yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemiş olması, usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirir. Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararının düzeltilerek onanması HMK'nın 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü gereğidir.