Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2022/6763 K.2022/9228

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen menfi tespit davasının reddine dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; taraf vekillerinin istinaf başvurularının kabulüne yönelik olarak verilen kararın, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacılar, davalı Kurum ile aralarında 2014 yılında Sağlık Hizmeti Satın Alma Sözleşmesi'nin imzalandığını, davalı Kurumun Teftiş Başkanlığının raporu esas alınarak, sözleşmenin 12.14. ve 9.3. maddelerine aykırı hareket ettiği gerekçesi ile toplam 268.005,20 TL cezai işlem ve faiz uygulandığını, ek olarak yersiz ödeme olduğu tespit edilen miktarla birlikte kesilen miktarın 330.430,74 TL olduğunu, ancak sözleşmeye aykırı hareket etmediğini ve mücbir sebepten dolayı işlem yapıldığından cezai şart tutarı 286.005,20 TL'den borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

İlk Derece Mahkemesince, davanın reddine karar verilmiş, hükmün taraflar vekillerince istinafı üzerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 3.H.D.'nin 2021/848 E. 2022/1349 K. sayılı kararıyla oy çokluğu ile tarafların istinaf başvurusunun kabulüne karar verilmiş olup; hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Dava; işlemin iptali ve menfi tespit talebine ilişkindir.

Somut olayda, tarafların arasında 2018 tarihli Sağlık Hizmeti Satın Alma Sözleşmesi düzenlendiği, davacı hastanede sözleşmeli olarak çalışan dava dışı doktorun çalışmadığı dönemlerde Medula sisteminde pasif hale getirilmediği, tedavi için Ankara’da ve itiraz inceleme komisyon toplantısı için İzmir’de ayrıca yurtdışında bulunduğu günlerde adına hasta kaydı yapılarak fatura düzenlendiği, düzenlenen faturaların kurum tarafından tahsil edildiği,

davalı kurum müfettişlerince yapılan incelemede dava dışı doktorun beyanına göre hastaları muayene etmediğini kabul ettiği, davacı hastanenin davalı ile aralarındaki sözleşmeye aykırı hareket ettiği anlaşılmıştır.

Mahkemece, bu gerekçelerle davanın reddine karar verilmişse de; bölge adliye mahkemesince kamu zararı bulunmadığından davanın kısmen kabulüne, sadece 244.005,20 TL yönünden ve eylemin tekrarı halinde fesih edileceğine ilişkin 25/04/2019 tarihli yazının iptali ile borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir. Taraflar arasında düzenlenen 2018 tarihli sözleşmenin 12.14. maddesine göre.

“12.14. faturanın veya faturaya dayanak oluşturan belgelerin gerçeğe aykırı olarak düzenlendiğinin tespiti halinde 10.000,00 TL den az olmamak şartıyla yersiz ödeme toplamının 10 katı, cezai şart uygulanır ve tespit edilen filler açıkça belirtilmek suretiyle SHS’ye tebliğ edilir.” denilmekte olup.

9.3.maddesine göre "SHS Kurumla sözleşme yaptığı branşlarda sağlık hizmetlerinde görev yapan hekimlerin geçici (izin, rapor ,eğitim vs.) veya sürekli ayrılmaları halinde bu kişileri ayrılış tarihi itibariyle MEDULA sisteminde pasif hale getirir. Ayrıldığı halde MEDULA sisteminde pasif hale getirilmeyen hekimler tarafından sunulan hizmet bedelleri ödenmez." hükümleri mevcuttur.

Dava dosyasının incelenmesinde; dava dışı doktorun hastanede çalışmadığı dönemde sistemde pasifize edilmemesinden kaynaklı sözleşmenin ilgili hükmü gereği 24.000,00 TL cezai şart kesilmesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır. Nitekim, bölge adliye mahkemesince de 24.000,00 TL cezai şart yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

Ancak, davacı hastane tarafından hizmet verildiği ve kamu zararı oluşmadığı gerekçesiyle 244.005,20 TL cezai şart yönünden, borçlu olmadığının tespitine karar verilmişse de, incelenen belgeler ve dava dışı doktorun beyanı da dikkate alındığında, 2018 tarihli sözleşmenin 12.14. maddesine göre, faturanın veya faturaya dayanak oluşturan belgelerin gerçeğe aykırı olarak düzenlendiği hususunda şüphe bulunmadığından, dava konusu cezai şartların iptal edilmesi sözleşme hükümlerine aykırıdır.

Hal böyle olunca, yukarıda açıklanan nedenlerle davacı hastane hakkında 25/04/2019 tarihli yazı gereği kesilen cezai şartların ve eylemin tekrarı halinde fesih edileceğine ilişkin uyarının yerinde olduğu anlaşıldığından, davanın reddi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.