Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2022/8524 K.2023/457

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece Mahkeme kararının onanmasına, karar verilmiştir.

Davalı vekili tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili; davalının kiracı olarak bulunduğu "..." adlı işyerini birlikte işletmek ve masraflar çıktıktan sonra elde edilen geliri eşit olarak paylaşmak üzere anlaştıklarını, kira sözleşmesinin sonunda yeni kira dönemi başlangıcında kendilerinin de sözleşmede davalı ile birlikte kiracı olarak gösterilmesi,

işletmenin kalite ve veriminin artırılması için gerekli düzenlemeler ile demirbaş alımı gibi iyileştirmelerin yapılması ve yapılacak masrafların davalı ortağa düşecek net gelirden davalı ortağın pay almayarak ödemesi kaydıyla kendileri tarafından karşılanması konusunda mutabık kaldıklarını, bu anlaşma çerçevesinde işyerine pek çok harcama yapıldığını, yaptıkları maddi ve manevi katkılarıyla işyerinin nezih ve kaliteli bir yer haline geldiğini, ne var ki davalının anlaşma şartlarına aykırı olarak,

yapılan masraflardan kendi payına düşen bedeli ödemediğini, işyerine ait vergi kaydını kapattığını ve yeni dönem kirası için sözleşmeyi de kendi adına yenilediğini belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla, ... adresinde bulunan "..." adlı işyerine bedelleri ödenerek alınan ve yapılan, tamir, tadil, düzenleme, mutfak yenileme, mutfak araç-gereçleri, deprezler, meze dolabı, bacalar, salamender, masa-sandalye, yiyecek-içecek malzemeleri, temizlik malzemeleri,

personel kıyafetleri ve muhasebe ödemeleri karşılığı olan 100.000 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; davacılar ile arasında sözü edilen bir ortaklık ilişkisi olmadığı gibi yazılı bir sözleşmenin de bulunmadığını, yeni kira döneminde davacıların da kiracı olarak gösterileceği bir kira sözleşmesi yapılması iddiasının doğru olmadığını, davacılarla olan hukukunun sadece restoranın bir takım işlerinin yapılması amacı ile kurulduğunu ve bu işlerle ilgili olarak da davacılara ...

8. Noterliğinin 24.04.2009 gün ve 7525 yevmiye nolu vekâletname verdiğini, kendisinin İstanbul’da olduğu günlerde işletmenin günlük işlerinin ve resmi kurumlardaki prosedürlerinin yapılması ve takip edilmesinin amaçlandığını, işletmenin iyileştirilmesine yönelik kararlara katılımının olmadığını, davacıların bu yönde yaptıkları tadil, tamir gibi işlerin taşınmazın değerini artıran masraflar olduğundan bunların dava dışı mülk sahibinden talep edilmesi gerektiğini, kendisine husumet düşmediğini, davacıların kendisine verdikleri zarar nedeniyle işletmenin vergi kaydını kapattığını,

sonra da işletmeyi ...’a devrettiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemece; taraflar arasında davalı adına ruhsatlı ... adlı işletmenin kar ve zarara ortak olarak işletileceğine, masraflar düşüldükten sonra gelirin eşit olarak paylaşılacağına ilişkin bir ortaklığın bulunmadığı, davacıların davalı adına işyerinde bir takım tadilat, yenileme ve iyileştirmelerle işletme için gerekli malzeme, demirbaş ve personel alımı ve sair işler bedellerinin işletmeye kendilerince konulmuş bir işletme sermeyesi olmadığından davalının banka hesaplarından ve işletmeye ait metro karttan karşılandığı,

davacılar tarafından vekaletnameye istinaden yapılan ve işletmenin değerine artı değer katan tadilat ve iyileştirmeler olan ve bilirkişi raporu ile tespit edilen 41.124,18 TL tadilat masraflarının davacılar tarafından karşılandığının ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Mahkeme kararına karşı davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairenin 20.02.2019 tarih ve 2017/10623 E., 2019/1356 K. sayılı ilamıyla; taraflar arasındaki hukuki ilişkinin vekaletsiz iş görme hükümleri çerçevesinde değerlendirilerek, davacıların yaptıklarını iddia ettikleri masraflara ilişkin önceki bilirkişilerden farklı, konusunda uzman üç kişilik bilirkişi kurulundan, davacıların rapora yaptıkları itirazlar da değerlendirilerek denetime elverişli bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla, davacılar tarafından davalı tarafa ait işletmeye vekaletsiz iş görme hükümlerine göre faydalı ve değer katan imalatlar ve tadilatlar yapıldığı, toplam imalat ve tadilat bedelinin işçilik dahil 68.324,26 TL olduğu, yapılan tadilat bedellerinin davalı tarafından ödenmediği, ödendiğine ilişkin bir iddiasının da olmadığı, aynı şekilde davacılardan Erdoğan tarafından işletme için 47.241,40 TL harcandığı, harcanan bedellerin davalı tarafından ödenmediği, ödendiğine ilişkin bir iddianın da mevcut olmadığı,

dolayısıyla davacıların talep edebilecekleri miktarın 68.324,26 TL + 47.241,40 TL = 115.565,66 TL olduğu, ancak davacılar tarafından 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 107/2 nci maddesi kapsamında 100.000 TL talep edildiği gerekçesiyle davanın kabulüne, taleple bağlı kalınarak 100.000 TL'nin dava tarihi olan 31.05.2011 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Dairenin 08.11.2022 tarihli ve 2022/5981 E., 2022/8594 K. sayılı kararıyla; dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran

Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

Davalı vekili.

2009 yılına ait evrakların incelenmediğini, bilirkişinin eksik inceleme ile yetersiz rapor hazırladığını, söz konusu raporun hükme esas alınmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, yapılan tadilatların rızası olmaksızın yapıldığını, yararına olmadığını, Belediyeye ceza ödemek zorunda kaldığını, bu anlamda zararına olduğunu, yazılı delille ispat edilemediğini, rızası hilafına yapılan tadilatların kendisi ile ilgili olmadığını, mülk sahibi ile ilgili olduğunu, kendisinin söz konusu yerinin işleticisi olduğunu, menfaat kazananın mülk sahibi olduğu dikkate alındığında kendisine husumet düşmediğini,

tadilatların imalat miktarına olduğu gibi hükmedilmesi uygun olmayıp taşınmazdaki değer artışı hesaplanarak uygun bir bedele hükmedilmesi gerektiğini, kararın usul ve kanuna aykırı bulunduğunu ileri sürerek; kararın düzeltilmesini ve mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, vekaletsiz iş görmeden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 sayılı Kanun) 440 ıncı maddesi.

2.818 sayılı Borçlar Kanunu'nun vekaletsiz iş görmeyi düzenleyen İş, Sahibinin Menfaatine Yapıldığı Halde başlıklı 413 üncü maddesi şöyledir: "İş sahibinin menfaati için yapılmış olan bir işte, yapan kimsenin hal icabına göre zaruri veya faideli bulunan bilumum masraflarını faizi ile edaya ve bu kabil taahhütlerini ifaya ve hakimin takdir edeceği zararı tazmine, iş sahibi mecburdur. Maksadı hasıl olmasa bile, işi yaparken icabeden İhtimamda bulunan kimse hakkında dahi bu hüküm tatbik olunur. İşi yapan kimse yaptığı masrafı istifa edemediği takdirde, haksız bir fiil ile mal iktisabı faslındaki hükümlere göre yaptığı şeyi ref ettirebilir.."

3. Değerlendirme 1.İlk Derece Mahkemelerinin nihai kararlarına karşı karar düzeltme yoluna başvurulması 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 sayılı Kanun) 440 ıncı maddesinde sayılı sebeplerinin birinin varlığı halinde mümkündür.

2.Karar düzeltme yoluyla incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle bozma kararlarının kapsamı dışında kalarak kesinleşmiş olan yönlere ilişkin davalı vekilince ileri sürülen sebeplerin incelenmesinin artık mümkün olmadığının ve vekaletsiz iş görme hükümleri dikkate alınarak davalı tarafça sunulan 2009 yılı evrakları değerlendirilip taraf,

mahkeme ve Yargıtay denetimine açık bilirkişi raporunun alındığı ve hükme esas alınan 28.01.2021 tarihli bilirkişi raporunda da davalının tüm savunmalarının irdelendiğinin anlaşılmasına göre davalı vekilinin karar düzeltme dilekçesinde bildirdiği sebeplerin Dairece verilen onama kararının düzeltilmesini gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII.KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı vekilinin yerinde bulunmayan karar düzeltme isteminin REDDİNE,

Aşağıda yazılı para cezası ile bakiye harcının karar düzeltme isteyene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,