Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2023/2177 K.2024/1819

Taraflar arasında birleştirilerek ve karşılıklı görülen tazminat davalarından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince; asıl ve birleşen 2009/443 E. sayılı davaların kabulüne, birleşen 2010/47 E. sayılı davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davalılardan BTM Yatak Şirketi ve davalı ... vekili ile davacı ... vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı BTM Yatak Şirketi ve davalı ... vekili ile davacı ... vekillerince duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 04.06.2024 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde gelen birleşen davada davacı ... Şti. vekili Avukat Çiğdem Karayel, asıl ve birleşen davada davacı ... Isı Endüstri Cih. San. ve Tic. A.Ş. vekili Avukat .... ile asıl ve birleşen davada davalı BTM Yatak ve Oturma Grupları Ev Gereçleri San. ve Tic. Ltd. Şti. ve diğerleri vekili Avukat ...'ün sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saat 14.00'te Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacı vekili asıl davada; davalı şirket ile müvekkili arasında 01.02.2009 başlangıç tarihli kira sözleşmesi imzalandığını, sözleşme uyarınca davalı şirketin kiracı olduğu taşınmaz; yatak imalathanesi ve yatak deposu olarak kullanılırken, bir ay içerisinde dört kez yangın çıktığını, itfaiyeye haber verilmesi üzerine yangınların söndürüldüğünü ancak son yangında taşınmazın tamamen yandığını ve büyük hasarlar meydana geldiğini, tüm uyarılara rağmen davalının gerekli tedbirleri almayarak yangınlara sebebiyet verdiğini, oluşan zararların Ümraniye 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/13 D.

İş sayılı dosyası ile tespit ettirildiğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 295.000,00 TL hasar bedeli ile dava tarihine kadar işleyen dört aylık kira alacağı karşılığı 61.360,00 TL'nin yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

2. Davacı vekili birleşen 2009/443 E. sayılı davada; davalının, dava dışı BTM Şirketi ile imzalanan 01.02.2009 tarihli kira sözleşmesinin müteselsil kefili olduğunu, iş yerinde çıkan yangınlar neticesinde taşınmazın tamamen yandığını, tüm uyarılara rağmen dava dışı kiracı şirketin gerekli tedbirleri almadığını, oluşan zararların Ümraniye 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/13 D. İş sayılı dosyası ile tespit ettirildiğini, davalının ise kefil sıfatıyla sorumlu olduğunu ileri sürerek; şimdilik 30.000,00 TL tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

3. Davacı ... vekili birleşen 2010/47 E. sayılı davada; müvekkil şirketin 17.07.2008/ 17.07.2009 vadeli 183660508 nolu işyeri sigorta poliçesi ile sigortalı BTM Yatak Şirketinin iş yerinin sabit elektrik tesisatından kaynaklanan arıza sebebi ile çıkan yangın sonucu uğradığı hasarları poliçe kapsamında ödemek durumda kaldığını, yapılan ödemeler neticesinde 145.892,17 TL değerinde müvekkil şirketin zararı oluştuğunu ileri sürerek; rücuen tazminatın ödeme tarihi olan 17.08.2009 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalılar BTM şirketi ve Murat vekili ayrı ayrı dilekçelerinde; yangınların meydana gelmesinde davacının sorumlu olduğunu, nitekim davacı kiralaya verenin kiralananı kullanıma elverişli bir şekilde teslim etmesi gerektiğini, meydana gelen yangından dolayı kendilerinin de 500.000,00 TL zararlarının bulunduğunu, hiç kimsenin kendi kusuruna dayanarak bir hak elde etmesinin mümkün olmadığını, meydana gelen zararın sigorta şirketi tarafından yapılan tespit raporları ile belirlendiğini, yokluklarında yapılan tespit raporunun kabul edilmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

2. Davalı ... Şirketi vekili; kiracının kusuru nedeniyle çıkan yangınlardan sonra binasının çok büyük zarar gördüğünü, kendisine atfedilecek bir kısır bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiş, karşı dava dilekçesinde; BTM yatak firmasının sigorta poliçesinde kiracı mali mesuliyet sigortasının da bulunduğunu, sigorta poliçesinde görüleceği üzere kiracılık mesuliyet bedelinin 35.362,50 TL olduğunu ileri sürerek, ticari (avans) faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.

3. Davalı ... vekili; kendisine atfedilecek bir kusur bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; sunulan raporlardan yangınların davacıya ait taşınmazdaki elektrik aksamından kaynaklı olduğunun tespit edilemediği, tam nedeninin de belirlenemediği, yangın tutanaklarının birinde yangın nedeninin kaynak makinelerinin prize takılı unutulması nedeninin gösterildiği ve bununla davalı tanığının beyanın örtüştüğü, bir iş yerinde bir ay içinde dört yangının meydana gelmesinin hayatın olağan kuralları ile uyumlu olmadığı,

bu tür bir yaklaşımda zorunlu olarak kusurun davalı kiracıda olduğunun kabulünün gerektiği, olayın sıcağı sıcağına dinlenen tanık beyanlarından kusurun davalı kiracıda olduğunun anlaşıldığı, aynı binada daha fazla enerji sarfı yapılan dava dışı firmaların elektrikten dolayı herhangi bir şikayetlerinin de bulumadığı, meydana gelen yangınların şüpheli yangın olduğu ve yangınların elektrik kontağından çıkmadığı, davalı kiracı şirket yetkilisinin ceza davasından beraat etmiş olmasının Mahkemeyi bağlamadığı,

birleşen 2009/443 E. sayılı dosya davalısının, davacı kiraya veren şirket ile davalı kiracı şirket arasında yapılan kira sözleşmesinin kefili olduğu, kira sözleşmesinde kefilin sorumluluğunun kira dönemi ve miktarı ile sınırlı olduğu,

kefilin sorumluluğuna gidebilmek için miktarın önceden bilinir ve bilinebilir olması gerektiği, kaldı ki kefilin yangın sonucu oluşan zarara kefil olmadığı gibi miktarı önceden belirli olmayan bu tür eyleme kefilliğin de geçersiz olacağı, ne var ki kefilin kiraya kefil olması nedeniyle tahsilde tekerrüre neden olmamak üzere davacının talep ettiği miktar olan 30.000,00 TL kira parasından sorumlu olduğunun kabulü gerektiği, yine birleşen 2010/47 E. sayılı dosyada sigorta şirketi tarafından sigortalısına ödenen meblağın rücuen davalı kiraya verenden alınması istenilmiş ise de,

somut olayda kusurun sigortalı kiracıda olduğu kabul edildiği gerekçesiyle; asıl davanın kabulüne, 356.360,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, birleşen 2009/443 E. sayılı davanın asıl davada kiracı şirket aleyhinde hükmolunan toplam rakamın içinde 61.360,00 TL’si kira borcu için olduğundan tahsilde tekerrür olmamak üzere toplam 30.000,00 TL'nin birleşen dosya dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, birleşen 2010/47 E. sayılı davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davacı ... ile davalı kiracı şirket ve davalı ... vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı ... vekili; bina malikinin kusursuz sorumluluğu bulunduğunu, yangının binadaki eksiklikten kaynaklandığını, reddedilen davada maktu vekalet ücretine hükmolunması gerektiğini ileri sürerek, kararının kaldırılmasını istemiştir. 2. Davalı kiracı şirket ve davalı ... vekili; müvekkillerinin ceza yargılamasında beraat ettiğini ve ceza yargılamasındaki olgu tespiti ile hukuk hakiminin bağlı olduğunu, yangının binadaki kusurdan kaynaklandığını ve bina maliki davacının kusurlu olduğunu, eksik incelemeyle hatalı hüküm oluşturulduğu, somut olayda kefilin kiradan sorumlu tutulamayacağını ileri sürerek, kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; hükme esas alınan bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun olduğu, bina malikinin kusursuz sorumluluğunu gerektirecek bir sebebin olmadığı, kaldı ki eksiklik nedeniyle yangın çıktığı hususunun sabit olmadığı, hükmedilen vekalet ücretinin avukatlık ücret tarifesine uygun olduğu gerekçesiyle, taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde birleşen dosya davacısı sigorta şirketi vekili ile davalı kiracı şirket ve Murat temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı ... vekili; istinaf dilekçesinde bildirdiği sebepleri ileri sürerek, kararın bozulmasını istemiştir. 2. Davalılardan kiracı şirket ve Murat vekili; istinaf dilekçesinde bildirdiği sebepleri ileri sürerek, kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, asıl ve birleşen 2009/443 E. sayılı dosyada kiralanan taşınmazda meydana gelen yangınlar neticesinde oluşan zararın ve kira alacağının tahsili, birleşen 2010/47 E. Sayılı dosyada ise rücuen tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun (818 sayılı Kanun) 53, 71, 249, 252, 254, 256, 266, 286 ncı ve devamı maddeleri. 3. Değerlendirme

Temyizen incelenen kararda belirtilen gerekçeye ve asıl dosya davacısı ... şirketi ile asıl dosya davalısı kiracı şirket arasında imzalanan 01.02.2009 başlangıç tarihli ve bir yıl süreli kira sözleşmesi ile dava konusu taşınmazın yatak imalathanesi olarak kullanılmak üzere kiraya verildiği, kiralanan taşınmazda 11.02.2009, 14.02.2009, 18.02.2009 ve 27.02.2009 tarihlerinde olmak üzere bir ay içerisinde dört kez yangın meydana geldiği,

itfaiye ekipleri tarafından tutulan yangın raporlarından ilkinde yangının çıkış nedeninin prize takılı vaziyetteki kaynak makinasının kablolarının tesisatında meydana gelen bir arızadan dolayı oluşan ark neticesi kablo izolasyonunun eriyerek yanmasıyla yangının başladığının belirtildiği, diğer raporlarda ise yangın çıkış nedenlerinin tespit edilemediği ve şüpheli olduğunun belirtildiği, kiracı şirket tarafından yaptırılan tespit raporunda ise yangınların elektrikten kaynaklanmadığının tespit edildiği belirtilmiş ise de tahkikat sonucunda yangında kusurun kiracı şirkette bulunduğu,

kiracı şirket yetkilisinin ceza dosyasındaki delil yetersizliğine yönelik beraat kararının bağlayıcı olmadığı, kira sözleşmesinde kefilin sorumluluğunun kira dönemi ve miktarı ile sınırlı olduğu, bu nedenle hükmolunan kira bedelinden kefilin sorumlu tutulmasında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla; tarafların temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR