Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2023/2374 K.2024/192

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen misli ile değişim davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin davalı ......,A.Ş.den 07.12.2011 tarihinde 2012 model Volkswagen Passat marka araç satın aldığını, 2015 yılı Aralık ayında aracın bazı bölgelerinde üretim hatasından kaynaklanan boya atmalarını fark ettiğini, bunun üzerine aracı yetkili servise götürdüğünü, 3 yıllık garanti süresi geçtiğinden bahisle taleplerinin reddedildiğini, İzmir 7. Tüketici Mahkemesinin 2016/6 D.İş dosyası kapsamında alınan bilirkişi raporunda, ayıbın gizli ayıp niteliğinde olduğu, bir değer kaybı oluşturduğu, zararın sonradan oluşmaya başladığı ve oluşmaya devam ettiğinin tespit edildiğini ileri sürerek aracın misli ile değiştirilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; davanın talep hakkının zamanaşımına uğradığını, araçtaki boya kalkmasının niteliği gereği ayıp olarak değerlendirilemeyeceğini ve araçtan faydalanmamayı sürekli kılmadığını savunarak davanın reddini dilemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin, 06.04.2017 tarihli, 2016/527 E., 2017/269 K sayılı kararıyla; bilirkişi raporu doğrultusunda, aracın gizli ayıplı olduğu, aracı kullanmaya devam eden davacıdan sıfır kilometre aldığı aracın boya soyulmalarına ve bunun aracı kullanırken zihninde yaratacağı huzursuzluğa tüketici olarak katlanmasının beklenemeyeceği gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu aracın aynı özelliklere sahip ayıpsız misli ile değiştirilmesine, mümkün olmadığı takdirde İİK 24 üncü maddesi gereğince işlem yapılmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalılar vekillerince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 13.07.2017 tarihli ve 2017/1302 E., 2017/1165 K. sayılı kararıyla; davalı Doğuş Oto Pazarlama ve Tic. A.Ş'nin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalı Erel Otomotiv İnş. San. Tic. A.Ş'nin istinaf talebinin ise süre yönünden reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2. Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi'nin 23.10.2018 tarih, 2017/9515 E., 2018/9931 K. sayılı kararıyla; dava tarihinde yürürlükte bulunan, 6502 Sayılı Kanununun 12 nci maddesinin 3 üncü fıkrasında.

"Ayıp, ağır kusur ya da hile ile gizlenmişse zamanaşımı hükümleri uygulanmaz." hükmü olduğu, Mahkemece, ayıbın türünün belirlenmesi alınan bilirkişi raporu ile karşılanmışsa da bu ayıbın davalı yanca ağır kusur veya hile ile gizlenmiş olduğuna ilişkin dayanılan bilirkişi raporunda bir belirleme olmadığı gibi kararın gerekçesinde de bu hususa ilişkin bir gerekçelendirmeye yer verilmeksizin hüküm verildiği, davalı Doğuş Oto Pazarlama ve Tic.

A.Ş. vekilince davaya yanıt dilekçesi ile aracın teslim tarihi ile bu ayıp nedeni ile davacı tüketicinin başvuru tarihi arasında geçen süreye işaret edilerek zamanaşımı savunmasında bulunulmuş olup bu savunmanın da karşılanması gerektiği, Mahkemece ağır kusur halinde zamanaşımının işlemeyeceği konusunda anılı yasanın 12/3 ve 16/2 maddeleri birlikte değerlendirilerek,

söz konusu ayıbın davalının ağır kusuru veya hilesi ile gizlenmiş olup olmadığı noktasında gerekirse taraf, Mahkeme ve Yargıtay denetimine elverişli mahiyette konusunda uzman bilirkişi raporu da alınarak hüküm tesisi gerekirken eksik inceleme ile karar verildiği gerekçesiyle kararın bozulmasına, davalı........., Otomotiv İnş. San. Tic. A.Ş.'nin temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

B.Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bozmaya uyan mahkemece, yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararla; bozma sonrası alınan 07.10.2019 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda, aracın 6502 Sayılı Kanunun 8/2 ve 12/3 maddelerine göre gizli ayıplı olduğu, gizli ayıbın üreticinin ağır kusurundan kaynaklandığı, bu nedenle zamanaşımı sürelerinin de işlemediği, aracı kullanmaya devam eden davacıdan sıfır kilometre aldığı aracın boya soyulmalarına ve bunun aracı kullanırken zihninde yaratacağı huzursuzluğa tüketici olarak katlanmasının beklenemeyeceği, arızanın özelliği ve niteliği açısından gizli ayıp olması,

kullanım hatası olmaması nedeniyle tüketicinin yasada öngörülen seçimlik haklarını kullanabileceği gerekçesiyle davanın kabulüne, aracın davalı ........... A.Ş.ye iadesine dava konusu aracın aynı özelliklere sahip ayıpsız misli ile değiştirilmesine, mümkün olmadığı takdirde İİK 24 maddesi gereğince işlem yapılmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı......, A.Ş. vekili temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; davanın zamanaşımına uğradığını, araçta ayıp bulunmadığını, ayıplı olduğu kabul edilse bile davacının ayıp oranında bedel indirimi yönündeki diğer seçimlik haklarının değerlendirilmesi gerektiğini, değer kaybının dava konusu aracın fiyatına kıyasla düşük bir meblağ olması nedeni ile aracın misli ile değişimine karar verilmiş olmasının menfaatler dengesine açıkça aykırı olduğunu, kullanım bedelinin hakkaniyet gereği mahsup edilmesi gerektiği ileri sürerek kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; malın ayıplı olmasından kaynaklı misli ile değişim talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunu’nun 8 inci maddesi, 9 uncu maddesi, 11 inci maddesi

3.Değerlendirme Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, temyiz olunan kararda belirtilen gerekçeye, araçtaki ayıbın gizli ayıp niteliğinde olduğu, bilirkişi raporunda tespit edilen mevcut gizli ayıpların zamanla yayılma eğiliminde olduğunun tespit edildiği, davacı tüketicinin aracı mevcut ayıpları ile kabul etmeye zorlanamayacağının anlaşılmasına göre davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan nedenlerle;

Temyiz olunan Mahkeme kararının 1086 sayılı Kanun'un 439 uncu maddesi uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz eden davalıya yükletilmesine,