Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2023/3973 K.2024/1977

Taraflar arasındaki muarazanın giderilmesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkillerinin davalı ile dükkan vasıflı taşınmazlarını dava dışı şahsa kiraya verdiklerini, kiracının kendi adına davalı ile abonelik sözleşmesi yaptığını, daha sonradan müvekkillerinin taşınmazlarında yürüttükleri ticari faaliyetleri için elektrik hizmeti alabilmek amacıyla davalıya abonelik başvurusunda bulunduklarını, davalının önceki kiracının borcunun ödenmesi halinde sözleşme yapılacağını bildirdiğini ileri sürerek; dava konusu bağımsız bölümlere elektrik abonelik sözleşmesinin tesisine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; abonenin borçlarından kurtulmak maksadı ile davacı tarafça abonelik talep edildiğinden, muvazaaya ilişkin hükümlerin uygulanması gerektiğini, kiraya verenin kira gelirini maliye sistemine kaydettirdiğini gösterir hiçbir verinin bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; tapu kaydına göre ilgili taşınmazın mülkiyetinin davacılara ait olduğu, dava dışı Mehmet ile davacı ... arasında 05.02.2014 başlangıç tarihli "Kira Sözleşmesi" akdedildiği, yine davalıdan celp edilen belgelerden dava dışı Mehmet ile davalı arasında "Abonelik Sözleşmesinin" mevcut olduğu ve abonelik döneminin 27.02.2014-05.03.2018 tarihleri arasını kapsadığı,

Vergi Dairesinden gelen müzekkere cevabında dava dışı Mehmet'in 15.04.2014 tarihinde "Araba Yıkama, Yağlama, Cilalama ve Benzer Faaliyetler" kapsamında mükellefiyeti başladığı ve 03.06.2016'da ise sona erdiğinin görüldüğü, Mahkemece keşif sırasında yapılan gözlemde "taşınmazın araba yıkama faaliyetinde kullanıldığının" görüldüğü, Elektrik Piyasası Düzenleme Kurumunca yayınlanan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 15 inci maddesine göre her tüketicinin kendi dönemine ilişkin borcundan sorumlu olduğunun düzenlendiği,

kira, abonelik sözleşmesi ve tüm diğer belgelere göre davacıların dava dışı Mehmet'in taşınmaz üzerinde faaliyet gösterdiği döneme ilişkin elektrik borcundan sorumlu olamayacağı gerekçesiyle; davanın kabulü ile davacıların beraber veya tek olarak başvurusu ile davalı arasında elektrik abonelik sözleşmesi kurulmasına, eğer önceden kurulmuşsa bağlantısının kesilmemesine, kesilmiş ise yeniden bağlanmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili; davacıların asıl gayesinin elektrik borcunu ödememek amacıyla girişilen çabalardan ibaret olmasına rağmen mevcut muvazaa iradesinin göz ardı edildiğini, kira sözleşmesinin gerçeği yansıtmadığını, söz konusu aboneliğin alınması talebinin önceki aboneyi borçtan kurtarmaya yönelik bir eylem olduğunu, ileri sürerek; kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; somut olayda dosyaya sunulan kira sözleşmelerine göre abonelik tesis edilen yerin 05.02.2014 tarihinden itibaren 4 yıllığına dava dışı Mehmet'e kiralandığı, kira sözleşmelerindeki dönemi kapsayacak şekilde dava dışı abone Mehmet'in kardeşi adına "Araba Yıkama,Yağlama,Cilalama ve Benzer Faaliyetler" kapsamında vergi mükellefiyetinin bulunduğu, abonelik tesisi istenen yerin, davacılar adına kayıtlı olduğu, yine emlak vergisi bildirimlerinin de davacılar tarafından yapıldığı,

Mahkemece yapılan keşifteki gözlemden abonelik tesis edilen yerin "Aksoy Otomotiv Leon Oto Yıkama" isminde faaliyet gösterdiğinin anlaşıldığı, nitekim bilirkişi raporuna ekli resimlerden işyeri tabelasında "Osman Aksoy" isminin yer aldığının görüldüğü, davalı tarafça muvazaa iddiasına dayanılmışsa da bu iddianın ispat edilemediği gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; istinaf sebeplerini tekrar ederek, kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, elektrik aboneliği sözleşmesi kurulması sırasında yaratılan muarazanın giderilmesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) "İspat yükü" başlıklı 190 ıncı maddesi,

2. Dava tarihinde yürürlükte olan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin '‘Perakende Satış Sözleşmesi’' başlıklı ikinci bölümünün 21 ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararındaki gerekçeye, dava tarihinde yürürlükte olan Yönetmelik hükümleri nazara alındığında abonelik başvurusu hakkının, söz konusu kullanım yerini kullanma hakkına sahip kişiye ait olmasının, dava konusu taşınmazın maliki olan davacılar ile dava dışı kiracı arasındaki muvazaa olgusunun davalı tarafça dosya kapsamındaki delillerle ispat edilememiş olmasına göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR