Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2023/5558 K.2024/3306

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın taraflarca istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince; davacının başvurusunun esastan reddine, davalının istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden esas hakkında davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili. 2013 yılı temmuz ayından itibaren ...

Sulama Birliği Sahasına ŞOS Şube Müdürlükleri tarafından su verildiğini, işletme ve bakım hizmetlerinin ŞOS Şube Müdürlükleri tarafından yapıldığını, bu sahada bulunan köylerin ekmiş oldukları 2. dönem sulamada 2. ürün mısır ve pamuk ürünlerinin sulama suyu ücretlerinin kurumları tarafından tahsil edilmek üzere gerekli tebligaların çiftçilere yollandığını, söz konusu Akçakale ve Harran ilçelerindeki ... sahasındaki köy muhtarlıklarına tahsilatın kurumları tarafından yapılacağının bildirildiğini, ancak tahsilatların davalı Birlik tarafından yapıldığını,

davalı birlik ile yapılan şifai görüşmelerde tahsil edilen paraların iade edileceğinin bildirildiğini ancak herhangi bir ödeme yapılmadığını ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 1.000,00 TL sulama ücretinin davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı, davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

1. İlk Derece Mahkemesinin 14.03.2018 tarihli ve 2017/170 E., 2018/110 K. sayılı kararıyla; davalı Birlik tarafından 2013 yılı 2. dönem sulama ücretlerinin tahsil edildiğine dair bir delilin bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

2. Bölge Adliye Mahkemesinin 29.01.2021 tarihli ve 2018/3502 E., 2020/178 K. sayılı kararıyla; Mahkemece yeterli araştırma yapılmaksızın ve bilirkişi raporu alınmaksızın karar verildiği, dosyada mevcut belgeler ile yazı içeriğine göre eksik belgelerde getirilerek konusunda uzman bilirkişi kurulundan rapor alınarak sonucuna göre yargılamaya devam olunan esas hakkında karar verilmesi gerektiğinden bahisle, davacının istinaf başvurusunun kabulü ile karar kaldırılarak yargılamanın yapılması için dosyanın gönderilmesine karar verilmiştir.

3. İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı Birliğ'e yazılan müzekkere cevabında 2013 yılı 2. dönem sulama ücretlerinin birlikleri tarafından tahsil edilmediğinin belirtildiği, davacının dava dilekçesinde herhangi bir delilin belirtilmediği, çiftçi dilekçelerinden bahsedilmiş ise de bu dilekçelerin delil olarak dosyaya ibraz edilmediği, çiftçilerden 2013 yılında yapılan sulamalar için 2014-2015-2016-2017 ve 2018 yılları içerisinde toplamda 480.086,36 TL tutarında tahsilat yapıldığı ancak tahsilat makbuzları içerisinde 2. ürün sulama bedeli olup olmadığına dair herhangi bir bilgi ve belge olmadığı,

bu hususun bilirkişi raporuyla da sabit olduğu, davacı tarafından 2013 yılı 2. dönem sulama ücretlerinin davalı tarafından tahsil edildiği ispatlanamadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraflar istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı vekili; 2013 yılı Temmuz ayından itibaren ... Sulama Birliği Sahasına suyun müvekkili Kurum tarafından verildiğini, işletme ve bakım hizmetlerinin müvekkili Kurumca yapıldığını, davalı birlik tarafından 2014-2015-2016-2017 ve 2018 yılları içerisinde toplamda 480.086,36 TL tutarında tahsilat yapıldığının bilirkişilerce tespit edildiğini, hesaplanan rakamın davalı Kurum tarafından tahsil edilmesi gereken ücretler olduğunu, belirtilen rakamın davalı Birlik tarafından başkaca bir amaçla tahsil edildiğinin ispat külfetinin müvekkili Kurumun üzerinde olmadığını ileri sürerek; kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı vekili; davanın reddedilmesine karşın davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmediğini ileri sürerek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; yargılama sırasında alınan bilirkişi raporunda çiftçilerden 2013 yılında yapılan sulamalar için 2014-2015-2016-2017 ve 2018 yılları içerisinde toplamda 480.086,36 TL tutarında tahsilat yapıldığının tespit edildiği ancak tahsilat makbuzları içerisinde 2. ürün sulama bedeli olup olmadığına dair herhangi bir bilgi ve belge olmadığı yönünde kanaat bildirildiği, raporun taraf ve yasa yolu denetimine açık olduğu,

davacı Kurum tarafından tahsilat makbuzlarının 2. dönem sulama da 2. ürün mısır ve pamuk ürünlerinin sulaması olduğuna dair bir ibare olmaması karşısında Mahkemece ispatlanamayan davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmediği, ancak davanın reddine karar verilmesine rağmen davalı yararına vekalet ücreti takdir edilmemesi ile davacı Kurum aleyhine harca hükmedilmiş olmasının usul ve kanuna aykırı gerekçesiyle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; istinaf sebeplerini tekrar ederek, kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 2013 yılı sulama bedellerinin tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 6 ncı maddesi,

2. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 190 ıncı maddesi.

3. Değerlendirme Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında; hukuki ilişkinin ve bu ilişki nedeniyle ortaya çıkan uyuşmazlığa yukarıda yer verilen hukuk kurallarının doğru şekilde uygulandığı, dava konusu 2013 yılı 2. dönem sulama bedellerinin davalı Birlik tarafından tahsil edildiği iddiasının davacı Kurum tarafından ispatlanamadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,